Druckschrift 
Pars prima (1484)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

homo crat paſſibilis mortalis. un̄ potera: pati omnes penalitates ſeu paſſiones qͣs pati poſſet. un̄īquātū paſſꝰfuit fame ſitī accerrimā penā ī cruce timuit mortē quā qͦlꝫ naͣlit̓ timet. un̄ rogauitpr̄eꝫ ut trāſferr̄t a ſe illā mortē acerbā īꝙͣtū.naͣlit̓ .n. timet nec pōt timorē expellere rōe. uidetex. cum gl. ī. c. nolite timē. xi. q. iij. Iteꝫ erat mortalis. un̄ niſi expiraſſet ī cruce d̓feciſſet ſenio ſicut quilibꝫ deficit ſed poſt reſurrectionē illa caro quā aſſūpſerat fuit amplius paſſibilis. qꝛ fuit gl̓ificata.qͣttuor ſūt dotes gl̓ificatōis carnis. dotat̉ .n. caro agilitate ſubtilitate claritate īpaſſibilitate. Ex his quattuor dotibꝰ dotabit̉ corpus cuiuſcūqꝫ hoīs adepturibeatā gl̓iaꝫ. quia poſt glorificationem poterūt amplius pati corpora un̄ moriētur āplius. qͣre hoīnes reſurgēt corporibꝰ uide gl. ī cle. i. c. ti..ibi cuꝫ ſuis ꝓprijs corporibus. ⁊c̄. ar. poſt reſurretionē līgue loquent̉. quo glo. in. c. ſiqͥs diaconꝰ.l. di. colligūtur uſqꝫ ad. §. una. un̄ pͥmo expediāiſtā ꝑtē. Oppo. ꝯͣ tex. īquātū dic̄ demōeſ a deo bonos creatos. ob. cnī. c. i. xvi. q. ij. de peni. di. ij.c. pͥncipiū. ubi dr̄ demō nequit hr̄e charitatē. So.dicūt doc. demo habuit illā charitaiē deſeripōt ſꝫ aliā charitatē habuit. un̄ fuerūt demones creati ī ſtatu īnocētię habuerūt liberū arbitriū per ſefacti ſūt mali. q̄ro qͣle ē iſtud pͥncipiū qd̓ ē creator oīuꝫ ⁊c̄. So. prīcipiū ē cauſās cauſatū.unū ſit pͥncipiū pꝫ ex eo. qꝛ al̓s iret̉ ī īfinitū. nam ubiponimus creatū ponimus creatorē ſic iremꝰ ī īfinitū. oportꝫ ergo neceſſario fateri unū ſit pͥncipiūa quo oīa depedēt. nec cepit deus. quia ſi cepiſſetopꝫ exiuit de ptāte eēndi ad actū. ſed aliuseduxit sͣdicta. nec ſeipſū qꝛ ẜm hoc preceſſiſſꝫ ſuū ul̓ ſeipſū qd̓ ē ītelligibile. Et unū ſit pͥncipiuꝫ⁊ plura ꝓbat̉ ẜm doc. ſi ponimus pl̓a pͥncipia.aūt ſūt cōcordia aut ſunt concordia. ſi ꝯcordiatunc creatū uniꝰ deſtrueret creatū alterius. ex hn̄tꝯͣriā oppoſitā naͣm. Si v̓o ſūt ꝯcordia aut unumꝑfectū aliud minus ꝑfectū. tūc minus ꝑfectū ꝓducerꝫ opꝰ īperfectū. qd̓ ē ꝯͣ id qd̓ habet̉ Geneẜ .i. ibierūt oīa ualde bōa. Si v̓o utrūqꝫ ē ꝑfectū. aut ſunteqͣlia aut īeqͥlia. ſi eqͣlia alterū ſuꝑfluet. ſi īeqͣlia ergoalteꝝ eēt oīpotes. I3º q̄rit̉ qͣre fuit creatꝰ poſtmūdanā ſeu brutā naͣꝫ poſt āgelos ſit nobiliſſima creatura. So. dic̄ Aug. factuꝫ fuiſſe ne ſumeret cām ſuꝑbie ex ordine pͥmogeniture.fuerit creatꝰ ad īmaginē dei quoad ꝓprietates aīe etad ſil̓itudinē quoad gratuita .i. ad v̓tūtes poterat exhoc augeri ſuꝑbie. un̄ pͥmo fuit formatus ex limo tͣre ex agro damaſceno poſtea fuit trāſlatꝰ ī ꝑadiſū ad on̄dēdū ꝑadiſi eēt ex naͣ ſꝫ ex grā.Scd̓a pōt aſſignari. qꝛ deberet p̄ferri ceteris creaturis. equū fuit illas pͥmo creari. uel tertioopꝫ pͥmo dent̉ extrema ad hoc ut poſtea det̉ mix ſeu mediū. In gl. ī.. ſiplex ibi nūquā extranea v̓ba.. gl. ꝯͣ loquētes ita obſcure nec ſe ītelligūt nec ab alijs ītelligi pn̄t nitētes mutar̄ v̓ba iurisclaris ī obſcura d̓bēt oīa ꝓferri v̓ba uſitata extranea ſeu igrālia. In gl. ī. ſil̓ ī fi. idē noͣ.xxxv. di. ſexto die. ī pͥma gl. dic̄ Ab. ſil̓ creauitoīa ī maͣ īformi dieꝝ diſtīctiōe d̓duxit ī formā utī ꝯͣrio. In gl. ī. d̓mōes. ibi īterp̄tat̉ ſciēs. uel ẜmaliquos .i. deorſum ruens ut ſic gerat ī nomīe qd̓hꝫ i uolūtate. nitit̉ hoīes quos ſeduc̄ d̓orſū rueaūt admonet ſurſū aſcēder̄. iuxta illud euāgelij. ſi filiꝰ dei es mitte te d̓orſū. In gl. fi. gl. ſētit unū ꝯriuꝫ ꝑſcē ſoluit. ur̄ ex bono ꝓcedat malū qꝛāgelus ī ſe erat bonus. ut ī lr̄a poſtmodū effectusē malus. gl. dic̄ hoc falſū ex bono ꝓcedat malūqꝛ angelus pecauit ſe ſꝫ hoc ur̄ ſoluere cōtrarium ſed potius corroborare. nam ſi peccauit ſemalū ꝓceſſit ex bono. dicēdū demō ē effectꝰmalus ex diuīa diſpōne ſꝫ abutēdo libero arbitrio ſibi collato deū. illud arbitriū ſe erat malum. In gl. ī. ſuggeſtiōe ibi d̓beat teneri hoc anex ꝯſilio qͥs teneat̉. dic ut plene glo. Di. in regl̓anullꝰ ex ꝯſilio de re. iuris li. vj.. no. bn̄ gl. d̓mōmeret̉ ſꝫ demeret̉ efficit̉ pcior ſemīat mala ī cordibꝰ homīuꝫ hoc tn̄ fac̄ ex īuidia qꝛ īuidet creatus ex limo tͣre teneat charitatē quā ipſe retiner̄ neqͣtut ē tex. gl. ī. c. uiſis. xvj. q. ij. d̓mō .n. nūꝙͣ fac̄ bo ſꝫ utit̉ libero arbitrio ad malū. quotidie d̓me̓t̉ efficit̉ peioͣ. ut noͣ. gl. ī. c. ep̄ſ. xxiij. di. In. gl. ī. diſpōe ī. fi. dic al̓r ẜꝫ Ho. creato Adaꝫ ad imaginem dei. xxxiiij. q. v. hec imago. ī ſtatu uirili depeni. di. ij. ad rōanos. Eua formata ex eiꝰ laterexxxiij. q. v. mulierē. deꝰ eis p̄cepit dicēs. Cr̄ſcite ml̓tiplicamini repelete t̓rā. ex his deſcēdimꝰ ẜꝫ carnalem ꝯcupiſcētiā excepto Ieſu. Adā .n. fuit creatꝰ ſinehomīe feīa eua fuit formata ſine feīa ex lat̄e hoīs uixerūt iure naͣli. ius naͣle erat duplex. qd̓dāerat ius naͣle rationale qd̓ tm̄ ꝑtīebat ad hōies.tinebat̉ ī illis duobus precept quibꝰ in glo. erat ētius naͣle cōe omnibꝰ animātibꝰ. qꝛ mouebātur hoīesex īſtinctu nature ſicut ⁊c̄. bruta ad ꝓcreatōnē libero ad educationē ſil̓ia. ut hr̄. .i. di. ius naͣle. iure naͣli regebātur ēt pꝰ eiectionē ꝑadiſo. poſtmodūīcipiētibꝰ creſcer̄ hoībꝰ habuit locū illd̓. qd̓cūqꝫ calcauerit pes tuus tuum erit. īſti. de re. di. §. fere hūitqꝫlocū ius gētiū ẜm diſtīcte ſūt regiōes obligatiōesīuēte ẜuitutes īducte ſil̓ia .i. di. ius gētiū. Et his iuribus uixerūt uſqꝫ ad tp̄s quo data fuit lex moyſiſic an̄ legē moyſi habuimꝰ tres leges/ fuit ius naͣle rōnale ius naͣle cōe ius gētiū poſtmodū repleto hoībus mūdo multiplicata fuerūt ſcelera ꝯn̄sneceſſariū fuit ut lex daretur hoībus emanauit lexmoſaica. Itē ꝓphetica. ut. i. di. humanū genus infi. Foroneus rex fuit primꝰ legē ꝯſtituit qͥs ſecundus quis tertiꝰ deīceps uide. vij. di. fuerūt. Noueaūt leges emanauerūt a Cōſtātino īperatore ſucceſſoribus. Et breuiter ꝯclude tota ſapiētia ciuiliscōſiſtit hodie ī quīquagīta libris pādectaꝝ atqꝫ ffoꝝī quattuor libris īſtitutōnū ī. xij. libris codicis ī. ix. collatōnibus aucͣ. ī libro feudorū. ſic ī iſto tp̄e habuimus tres leges. legē .ſ. moſaycā ꝓpheticā ciuileꝫ tꝑe gr̄e .i. poſt aduētū xp̄i emananit lex euāgelica.Itē dicta apl̓orū ī quibꝰ ꝯſiſtit nouū teſtamētū. exueteri nouo ꝯſiſtit theologia regit aīas religioſas ī ꝯtēplatōne uiuētes. Sapīa uero ciuilis regit ſeculares ſiue laicos. vn̄ clerici ſeculares egebāt ſcīa utregerent̉ ſpiritualia tꝑalia. emanauit ſcīa canonica ꝯpoſita ē ex theologia ſapīa ciuili. ſic tp̄egr̄e hūimꝰ tres leges. ut ē lex euangelica apl̓ica ſcīacanōica. hēmus ergo ex p̄dictis tria tꝑa.. ix. leges ex p̄dictis hēs ordinem cuiuſlibet legis ⁊c̄.M NA NeſO. ca ē ecclīa univ̓ſal̓lꝫ hēat plaNota ex hac ſcd̓a ꝑte unimēbra un̄ oēs eccl̓ie ꝑticulares ſūt mēbra eccl̓ie ul̓isque ꝯſiſtit in collectione fidelium. ut in. c.. proximoſicut ex una arbore multi ramuſculi procedunt exuno corpore multa membra. ad. vij. q. i. nouatianus. et hec eſt illa eccleſia que errare non poteſt. i.collectio omnium fidelium. nec poteſt defice̓ qꝛ deꝰorauit eccl̓a. xxiiij. q. i. loqͥt̉. collige ſub ſpēbus panis uini ī ſacr̄o altaris v̓acit̉ ꝯtinēt̉ ueꝝ corpꝰ ſāguis xp̄i. und̓ ē ibi illud corpꝰ ueꝝ qd̓ aſſūpſitex btā vgīe. ul̓t dice̓ lrā dic̄ īductū ad ꝑficiē myſteriuꝫ unitatis ut accipiamus ſuo. i. de ſuacarne quā ipſe aſſūpſit noſtra .i. bt̄a v̓gīe maria.Itē noͣ. ſacramētū euchariſtie pōt ꝯfice̓ niſiſacerdos. hoc cōmiſit deꝰ tm̄ ſacerdotibꝰ dixitapl̓is. hoc facite in meaꝫ commemorationē ex hoc