Druckschrift 
Opera
Einzelbild herunterladen
 

ideo quoniā ignorant unū hominē a deo formatū: putantquehoīes in oībꝰ terris & agris tāqͣ fungos generatos. At Hermes ignorauit hoīem & a deo & ad dei ſimilitudinē factū: ſed redeo ad ꝓpoſitū. Nihil ē (ut opinor) qd̓ ſit ꝓpt̓ ſe ip̄m factuꝫ: ſedꝗcꝗd omnino fit: ad uſū aliquē fieri neceſſe ē. Quis ē enī uel tamineptꝰ uel ocioſus: ut aggrediat̉ facere aliꝗd fruſtra: ex quo nullam utilitatē nullū cōmodū ſperet? Qui domū ędificat: īccirco ędificat ut tātūmō domꝰ ſit: ſed ut in ea poſſit habitari. Quinauē fabricat: aſſumit operā: ut tātū nauis appareat: ſed utin eo nauiget̉. Iteꝫ qui uas aliqd̓ inſtituit aut format: non propte-rea id facit: ut tantum feciſſe uideatur: ſed ut uas illud effectuꝫ capiat aliquod neceſſariū. Similiter cętera quęcūqꝫ fiunt: non utiqꝫin ſuperuacuum: ſed ad uſus aliquos laborantur. Mūdus igitura deo factus eſt: non utiqꝫ propter ipſum mūdum: neqꝫ enim autcalore ſolis: aut lumine: aut aſpiratione uentorum: aut humoreimbrium: aut alimonia frugum: cum ſenſu careat indiget. Sed neillud quidem dici poteſt: deus propter ſeipſum fecerit mun-: quoniā pōt ſine mūdo: ſicut fuit antea. Et his omnibꝰ quęin eo ſunt: quęqꝫ generāt̉ deus ipſe non utitur. Apparet ergo animantium cauſa mundum eſſe conſtructum: quoniā his rebꝰ ꝗbꝰcōſtat animantes fruuntur: quę ut uiuere: ut conſtare poſſunt: oīahis neceſſaria temporibꝰ certis ſumminiſtrantur. Rurſus cęterasanimātes hominis cauſa eſſe fictas: ex eo claꝝ eſt homini ſeruiunt: & tutelę eius atqꝫ uſibus data ſunt: quoniā ſiue terręnę ſunt:ſiue aquatiles: ſentiunt mundi rationem ſicut homo. Reſpō-dendum eſt hoc loco philoſophis: maximeqꝫ Ciceroni: ait curomnia noſtri cauſa cum faceret tantā uim natricū uiperaꝝqꝫ fece-rit: cur ml̓ta peſtifera terrę mariqꝫ diſperſerit; ingens ad diſputandū locus eſt: ſed ut in tranſcurſu breuiter ſtringendus eſt: quoniam homo ex rebꝰ diuerſis: ac repugnantibuſ cōfiguratꝰ eſt anima & corpore: ideſt cęlo atqꝫ terra: tenui & cōprehēſibili: ęternoac tēporali: ſenſibili atqꝫ bruto: luce prędito atqꝫ tenebroſo: ipſaratio ac neceſſitas exigebat: & bona homini proponi & mala: bona quibus utatur: mala quę uitet & caueat. ſccirco enim data eſtilli ſapientia: ut cognita bonoꝝ maloꝝqꝫ natura: & in appetēdisbonis: & in malis declinādis: uim ſuę rōis exerceat. Nam cęterisaīalibus quibꝰ ſapiētia data eſt: ſed munita īdumētis naͣlibus