Liber. III

De verbo. obli.

tio dūmodo fieret ꝑ verba ad ſtipulatōneꝫidonea. ⁊ iſtā ꝯſtitutionē approbat h̓ iuſti. ⁊ſic patꝫ ſb̓ qͣ forma dꝫ hodie fieri ſtipulatioUtrū aūt greca ⁊c̄. Dn̄e iam vidi ꝙ ſolēnitas ꝟboꝝ que olim ncc̄ia erat ad ſtipulationē hodie ē ſublata. ſꝫ dn̄e ꝓ deo poſſetne fieri ſtipulatio diuerſis linguis Ad hocrn̄det ⁊ dicit ꝙ nō refert qͣcunqꝫ lingua flatſtipulatio ſiue greca ſiue alia dūmodo ꝯtrahentes ſe adinuicē intelligāt. nec eſt neceſſariū ꝙ ambo vna lingua vtant̉ ſed pōt vnꝰvna lingua querere ⁊ aliꝰ altera lingua r̄ſpōdere. ⁊ nihilominꝰ valet ſtipu. Dū tn̄ verbaapta fuerint ad ſtipulatōem ⁊ vterqꝫ alterūintellexerit. nā dn̄o etiā britōes ꝟbis galliciꝯtrahere pn̄t ⁊ gallici britonicis ꝟbis dummodo ſe intelligant vn̄ greci latina linguaꝯtrahere pn̄t. ¶ Omīs ſtipulatio. Dixi iuſti. dn̄e ꝓcedatis in materia ⁊ dicatis mihialiquā ſtipulationū diuiſionē. Et rn̄det ꝙoīs ſtipulatio aut ē pura aut in diē aut ſubꝯditōne. ¶ Pure ⁊c̄. dixi iuſti. dn̄e poſuiſtiiam trimembrē diuiſionē. ponatꝭ de primoexemplū ſi placet. Et rn̄det ꝙ ſtipulatio fitpure. Nā ſi querā a te ſic fr̄ qͥnqꝫ aureos dare ſpōdes. ⁊ tu rn̄deas ꝓmitto. iſta ſtipulatio d̓r pura. ⁊ iō illud qd̓ in iſtā ſtipulatiōeꝫdeductū eſt ſtatim peti pet nō tn̄ ſic intelligendū ē vt ſtatim veniat cū ſacco ꝑatꝰ. Indiē ⁊c̄. Dixi iuſt. Dn̄e iā vidi qͣl̓r fit ſtipulatio pure: ſꝫ qͣl̓r fit in diē. Rn̄. di. In diē fit ſtipulatio veluti ſi dicat ſtipulator ꝓmittꝭ mihi ī pͥmis kalēdis iunij. x. ⁊ ꝓmiſſor rn̄deat.ꝓmitto. iſta ē ſtipulatio in diē. ⁊ ſtatim ſtipulatōe facta debet̉ qd̓ ꝓmiſſū ē. ſꝫ nō pōt petianteqͣꝫ dies venerit. ⁊ die adueniēte vl̓ ſtante adhuc non pōt peti ꝓmiſſū niſi tota diesſit p̄terita ſiue elapſa qꝛ incōmutabil̓r nonpoſſumꝰ dicere ꝙ nō ſoluerit ſua die .i. appoſita vl̓ p̄fixa anteqͣꝫ totꝰ dies fuerit elapſus.⁊ hec dicit. ¶ At ſi ita ſtipuleris ⁊c̄. Supͣvidimꝰ ꝙ ille qͥ ꝓmittit nō pōt ꝯueniri cū effectu qͦuſqꝫ dies venerit. Sꝫ dn̄e qͥd diceretis de illa ſtipulatōe qͣ qͥs mihi ꝓmittit decēqͦ ad viuā. fr̄ dic̄ ip̄e. iſta ſtipul. pura ē. ⁊ ꝑpetuo obligatꝰ eſt ꝓmiſſor. vn̄ ſi pura eſt poſſūſingulis annis qͣꝫdiu viuā agere ad decemin principio cuiuſlibet anni. ⁊ heres etiammeus de rigore iuris poteſt agere ſed ſubmouebit̉ ꝑ exceptionē pacti facti de nō pe-

tendo quaſi videar tacite factum feciſſe qego poſſum petere dum viuo. Heres āt meus nō poſſit. Iſtud aūt vt dicūt pacrū tacitum eſt inductū a poteſtate iurꝭ ab iſto verbo in ſtipulatōne inſerto. vicꝫ quoad viuāEo em̄ ipſo ꝙ fuit mihi ꝓmiſſum illud annum quoad viuerē. ꝑ hoc tacite videor pactus fuiſſe ne heres meus petat. ⁊ hec dicitEt legat̉ illud at ſcꝫ quod ponit̉ in principio. §. Aduerſatiue. vicꝫ ſi ita ē. ꝙ illa ſtipulatio in diem que eſt in ꝓximo. §. nō eſt pura at̄ pro ſed. ¶ Sub ꝯditōe ⁊c. Dixi iuſti.Dn̄e tam vidi exemplū de primo mēbro diuiſionis noſtre ſcꝫ qualiter fit ſtipl̓atio pure. ⁊ etiam de ſecūdo membro ſcꝫ qualiterfit ſtipulatio in diem. ponatis modo ſi placet exemplū de tercio membro. ſcꝫ qualiterſit ſtipulatio ſub ꝯditione. Et ad hoc reſpōdens dicit iuſti. ꝙ ſub ꝯditione fit ſtipulatio cuꝫ in aliquē caſum ꝓmiſſio differt̉. hoceſt ad aliquid quod īdifferēter ſe habet adeſſe ⁊ ad nō eſſe. veluti ſi aliquid factum fuerit ꝓmittis mihi decē. vel ſi aliquid factumnō fuerit ꝓmittis mihi decem. ⁊ primo ponit exemplū ꝯditionis que fit ꝑ verba affirmatiua. vtputa ſi titius factus fuerit ꝯſulqͥnqꝫ aureos dare ſpondes. ⁊ in ſequenti. §.qͥ incipit. Si quis ſtipulet̉. ponit exemplūꝯditionis ꝓlate ꝑ verba negatiua dicēs. ꝙſi aliqͥs ita ſtipulet̉ ꝓmittis mihi decē ſi capitoliū nō aſcendero. bene valet talis ſtipulatio. ſed ꝑinde eſt ac ſi ſtipulator ſtipulatꝰeſſet cū moreret̉ decem ſibi dari. nā in vtroqꝫ caſu demū poſt mortē ſtipulatoris poterit illud qd̓ in ſtipulatione deductū eſt peticū effectu. Nota ꝙ ꝯditio alia reſpicit tp̄usfuturū vt. sͣ. eo. §. Sub ꝯditōne alia p̄teritū. ⁊ alia preſens. ¶ Ex ꝯditionali ⁊c̄. poneſic. Aliquis ſtipulatus eſt aliquid ſibi dari ſub ꝯditione que pendet. nunquid habꝫſtatim aliū ſibi obligatū ſcꝫ illū a qͦ ſtipulatus eſt. Et rn̄det ꝙ nō. īmo ex ꝯditionali ſtipulatōne tantū ſpes eſt in debito ⁊ ſi cōtingat ipſū decedere anteꝙ ꝯditio exi ſtat ipſeiſtam ſpeciē tranſmittit ad heredem ſuuꝫ. ⁊hec dic̄. ¶ Loca etiā īſeri ⁊c̄. Supra dictūeſt ꝙ in ſtipulatōe qn̄qꝫ dies qn̄qꝫ conditiovenit. ſed nō ſolum illa que ſupradicta ſūtpoſſunt venire in ſtipulationem. immo etiam loca ſtipulatōibus inſeri poſſunt.put.