vi

debet manifeſtare. Si autem bienniuꝫ eſt elapſum pleniſſime habeat rem creditor idemqꝫdominus iam irreuocabilem factam. et ſi quid̓minus in pignore plꝰ. auteꝫ in Sebito inueniat̉remanet actio creditori integͣ. in hͦ qͦd noſcit̉abundare. ¶ Si auteꝫ ex vtrāqꝫ parte debitaqͣntitas equa inueniat̉ indubitant̓ creditor retinebit rem. Si vero minus eſt in debito ꝙͣ inprecio rei debitori remanet actio ꝓ eo qd̓ excedit et ne ex cōmunione ſit inter eos Siſcordia. licet creditori extimatōeꝫ ſuꝑflui debitori offerre. Si aūt ſuꝑ precio rei fuerit dubitatio iudexſuo arbitrio debꝫ hanc queſtōeꝫ diffinire vt jͣ..e. l. vl. ¶ Illud notandū eſt. qͦd licet creditori ꝑmittat̉ impetrare. ut iure dn̄ij poſſideat rēunā ſibi obligatam nō tn̄ ꝑmittitur ei generaliter hoc impetrare de omnibus bonis debitoris vt. jͣ. e. l. i. ¶ Item notādum eſt quod ſi creditor poſtquam impetrauit rem iure dominijpoſſidere vſuras accepit a debitorē preuilegōſuo videtur renunctiaſſe vt. jͣ. e. l. ij. ¶ Item notandū eſt ꝙ ſi res ꝙͣ iure dn̄ij poſſidere īpetrauit poſtea euincatur vtili actione. exempto experiar contra debitorem vt. ff. de ping. act. l.eleganter.¶ De pactis pignoꝝ ⁊ de lege commiſſoria in pignoribus reſcindendaVia in pignorum datione et diſtractione pacta apponūtur. ideo de eisintendit tractare. GSciendum ē itaqꝫ ꝙ eorum pactorum quedam vtilia ſunt. quedam inutilia. Vtilia quidem ſunt multa. putaque adhibentur ut creditori certō modo velloco vel tempore diſtrahere liceat. vt diximuſ.sͣ. t. proximo. et de diſtrac. pi. vel ut pignoremaiore precio diſtracto. ſed quid ex eo fueritcomparatum ſit debitoris. vel ſit ei obligatuꝫut pignus ut. sͣ. dediſtrac. pi. l. vlt. ¶ Item etillud pactum tenet ut nō ſoluta pecunia ad diem̄ ꝓ iuſto precio tunc extimanda creditorrem poſſideat. vt. ff. de pigno. ſi fund. §. vlti. Sꝫet ſi conuenerit ut amiſſio pignorum liberetdebitorem valet pactum ut. sͣ. de pigno. l. quefortuitis. Sunt et alia pacta que apponuntur acreditorē in diſtractione ⁊ valent ut diximus.sͣ. deſtract. pig. In vtilia ſunt pacta ut legiscōmiſſorie. in pignoribus que eſt ut non ſolutapecunia ad diem res fiat creditoris quaſi ſibivendita vt. jͣ. e. l. i. ¶ Item et ſi debitor promiſit ſe daturum inſolutum. ut. ff. de ſol̓. l. calopodi. vel ſi conuenit debitor ut nō liceat ei pignuſluere vel imperpetuuꝫ vel ante diem ſolutioniinfixam. nec em̄ eſt aliquā uis huiuſmodi cōuētōnis quia ſimilia ſunt iſta pacta pacto. l. ꝯmiſ.ut. ff. de precario. l. cum precario. In fideiuſſore tamen reperio. ꝙ ſi debitor ei ꝓmiſſit ſe euꝫliberaturū infra trienniū et ſi non fecerit ⁊ fideiuſſor ſoluerit creditori habeat ea p̄dia enipta que creditori erant obligata pro ea pecu

oremp. l. vl. Illud idem pactū non tenet vt debitori non liceat vendere. vt. ff. de diſtra. pi. l.ſi creditor. §. vltimo.¶ De exceptōnibus ſiue preſcriptōnibusIctum eſt in ſuperioribꝰ de actōnibꝰquibꝰ actores armant̉. Nunc dicamus de exceptōibꝰ quibꝰ rei vallant̉Vel aliter ſuprāde actōibꝰ quibꝰ rei impugnātur. Nunc de exceptōnibꝰ quibꝰ actores repellunt̉. Vel alit̓ ſupra de excepē̄. in quadā ſpecie.i. de temporalibꝰ preſcriptōnibꝰ. Nunc generaliter dicamus de preſcripc̄. et excepc̄. et maxime quia exceptōes loco actōnū ſunt. Nā quiexcipit agere quantū ad onus ꝓbatōnis videt̉vt. ff. e. l. i. Itē qꝛ eis defēdimur ⁊ iuuam̉. vt ꝑactōes vt inſti. e. in pr̄ni. Vidend̓ ergo quidſit exceptō. et que ſit exceptōnū diuiſio. et quādo et qualiter et a quibꝰ opponant̉ ¶ Eſt autēſciendum qͦd exceptō quandoqꝫ ponit̉ largē.quandoqꝫ ponit̉ ſtricte. Large ponit̉ pro om̄idefēſione que reo cōpetit etiā ſi nulla actori cōpetat actio et tūc quidam vocant eā exceptōꝫfacti. vt ſi dicat quis ſolue. x. que tibi credidi.ego dico nō credidiſti. vel dico me ſoluiſſe ſedego ꝯmodioribꝰ verbis dico eam exceptōemintentōnis. Item largē dicit̉ exceptō etiam replicatō que dat̉ creditori vt. ff. e. l. ij. §. i. Stricte vero ponit̉ et ꝓprie pro ea defenſione quecōpetit reo contra actōem cōpetenteꝫ in eumSic ergo dicet̉ exceptio actōnis excluſio ⁊ ſumit̉ vtraqꝫ exceptō. vt. ff. e. l. ij. i. ℟º ⁊. §. replicatōnes. Diuidunt̉ autem exceptōes. quia alieſunt perpetue et ꝑemptorie. Alie temporaleset dilatorie. perpetue ſunt et peremptorie queſemꝑ agentibꝰ obſtant. et ſemꝑ rem de qua agitur ꝑimunt. qualis eſt exceptio doli mali. ⁊qͦd mētus cā et pacti cū conuenerit ne om̄inopecunia petat̉. Nam ſi ꝯuenerit ne petat̉ infracertum tempus. temporalis erit exceptio et dilatoria. qꝛ finito tꝑe nō impedit̉ actor rē exeqͥet inſti. e. §. appellāt̉. De qͥbuſdā tn̄ exceptōibꝰdubitat̉. Sint tēporales. an ꝑpetue qd̓ quidaꝫdicunt in exceptōe non numerate pecunie. quādicunt anomalā eſſe ſed ego non dico eā anomalam eſſe ob hoc qͦd ſit incertū vtrū ſit. perpetua an temporalis. certꝰ enim ſum eam eſſetemporalē. extendit̉ enim in. xxx. dies et quandoqꝫ in bienniū. Similiter etiā dico in exceptōne non numerate dotis. cuiꝰ varia ſunt tempora. vt notauimus. sͣ. de non nū. pecū. et de dotis cau. non nume. ob hoc tamē dici p̄t anomala eſſe quia licet alias qui excipit probet vt. ffde probatō. l. in exceptōnibꝰ. Hic tamen ꝓbatille qui petit vt. sͣ. de non nume. pecu. l. iij. Itemdubitari poteſt de exceptōe quadā ratōe futuri facti. vel accidentie. vt. ff. de cōdict. inde. l.ſufficit. ſed et rōne iure dubitari poteſt de illaexceptōe quā quis. hꝫ vt cōdemnet̉ in quantū