vij

¶ Incipit Liber ſeptimus De vindicta libertate et apud concilium manumiſſiōeexplicitis ⁊ ſummatim ꝑtractatiſſex libris libruꝫ. vij. iuſtinianꝰ ordit̉ ⁊ a libertatibus incipit. Nehoc inepte nec per peraꝫ imo prudenter ⁊ mirabili quodam artificio actū eſſe dinoſcit̉. Si quidemin hoc. vij. libro delibertate .i. de hominis ꝯdictōe tractat̉ que ex ſeptenario .i. ex triplici animi ꝓprietate de qͣtuor elemētis ꝯſtat eſſe formatū. qm̄qꝫ ex alijs. vij. partibꝰ corꝑalit̓ cōſtateſſe cōpoſitū ex pedibꝰ tibijs coxis inguine vētre cōſtituto in medio collo capite qͦd eſt imago vn̄ cognoſcit̉ qͦtqꝫ. vij. cellulas habe̓ nonnulli nō leuēs auctores poſteris tradide̓. Adhoc poſt tractatū delibertatibꝰ nō incōpetenter adijcimꝰ de vſucapionibꝰ que ⁊ ip̄o ordinenullatenus poſſunt ꝓcedere niſi he illis aſtiterant circūſtantie. rei traditio vel quaſi bona fides in initio. t. iuſtus vel id qͦd habeat̉ ꝓ titulo vt res nō ſubiaceat vicio. poſſeſſio ꝓ ſuo poſſeſſio non interrupta .i. continuatā tēpꝰ qͦꝫ. l.p̄fixū amplius qͦꝫ deſententijs in hoc. vij. librotractat̉. quas certū eſt. nullius eſſe momēti. niſi ⁊ ip̄e rebꝰ. vij. i. formis quibuſdā p̄cedentibꝰeas atqꝫ cōſequentibꝰ inueniant̉ eſſe vallate q̄ſunt he. libelli oblatio. cautōnis expoſitō. litisꝯteſtatio iuriſiurādi calūnie .i. ꝓpter calumniāpreſtatio cauſe cum crebris interrrogatōibꝰex aīatio ſentētie in ſcriptis ꝓnunctiatio executio niſi ſentēcia reſtitutōis impediat̉ auxiliocōisve remedij .i. appellatōis ſuſpēdat̉ articulo. Cūqꝫ dictū ſit in libro ſuꝑiori. vi. de relictisom̄ibꝰ pecuniarijs. generalibꝰ ⁊ ſpēalibꝰ. Conſequens eſt vt dicamus de relictis nō pecuniarijs. .i. de relictis libertatibꝰ ⁊ qͥa libertatū relictaꝝ. Alie ſunt fidei cōmiſſarie. Alie ſunt di.recte. Conſtatqꝫ qͥa directe digniores ſunt dehis primū audiamus verum a libertatibꝰ relictis occaſione ſumpta de libertatibꝰ illis q̄ int̓viuos dant̉ aliqua dicamus. Et qͥa inter viuoslibertas cōpetit vindicta. et ſine vindicta eſt.qꝫ excellentior ea que dat̉ vindicta. Audiamꝰde vindicta libertate. et quia libertas vīdictadat̉ ⁊ apud cōciliū ⁊ al̓ cōſtat qͦd qͥa dignior ēea que dat̉ apud conciliū. Audiamus de vindicta. libertate ⁊ apud conciliū manumiſſione.Videamus itaqꝫ quid ſit cōciliuꝫ et vnde dicat̉que libertas dicat̉ vindicta. Vel dari vindicta quis poſſit vindicta mānumitter e ⁊ qͥs nō.et quis valeat manumitti. Eſt aūt cōciliū locille qͦ iuriſdictio celebrat̉ vel exerceat̉ inriſdcōvolūtaria vt adoptio emācipatio manumiſ. porro in iudicio cōtentioſa exercet̉ vel expedituriuriſdictio. Eſtqꝫ dictū cōciliū. quia volūtatesduoꝝ cōciliāt .i. cōcordant ⁊ conſonant. Dicit̉autē libertas vindicta vel dari vindicta qꝛ datur apud iudicē caput hom̄is qui manumitte-

bat̉ virga quadā leuit̓. ꝑcutiente quippe apuddoeciū in cōmētis legit̉ vindictā fuiſſe virgāpretoriā qua p̄tor ſerui caput tāgebat ⁊ dicebat abi. aio te liberū more quiritū. vn̄ ꝑſius vīdictā poſtꝙͣ meꝰ a p̄tore receſſi. vel ſicut in pādectis legit̉ de origine iuris. l. ij. §. initium libertās q̄ apud iudicē dat̉ d̓r vindicta a quodā vitellioꝝ ſeruoꝝ vindice qui vindicauit ciuitatem romanā in libertatē. vel vindicauit illamfactōis cōiuratōem. Ideoqꝫ a populo libertatem accepit. et inde poſtmodū obtentū eſt vtom̄is illa libertas dicat̉ vidicta que dat̉ apopulo vel a magiſtratū qui gerat vicē ppl̓i poteſt ⁊ illud dici vt cōciliū h̓ ponat̉ ꝓ p̄ſidentibꝰ in cōcilio. ¶ Poteſt qͥs vindicta manumitte̓ſi maior eſt. xx. an. vel etiā n̄ minor. Nā qͥ natuseſt chalēdis ianuarijs poſt horā ſextā noctis.xx. an. pridē chalēdaꝝ ianuariaꝝ. quaſi īpleuerit. xx. an. poterit manumitere nō enim minori. xx. an. ꝑmittit̉ manumittere ſed minoreꝫmanumittere vetari. iam autē minor non eſt. qͥagit diem ſummū. xx. an. vt. ff. de manumiſ. l. i.Manumittet quidē iſte ſeruū ſuū. vel qui videt̉fuiſſe ſeruus. Si enim heres ſeruū legatū manumittat mox legatarius repudiet. retro ꝯpetit libertas vt. ff. e. l. iij. Itē manumittet quisꝑ ſe non ꝑ aliū vel ꝓcuratorē. vt. jͣ. e. l. vlt̓. qͦdſic exaudi .ſ. tanquā ꝑ ꝓcuratorē hoc eſt vt dominiū apud ſe retineat. excipit̉ tamē in patreet filio. et a quolibet aſcēdēte maſculo vel femina qͦd ꝑ liberos ſuos vel in poteſtate cōſtitutos vel emācipatos mādatō eis iniūcto pn̄tmanumitte̓ vel vindicta. vel quolibet alio modo vt. jͣ. cōia de manumiſ. l. i. §. vl. et. ff. e. l. furdi. et. l. pat̓. h̓ ita niſi reuocatū ſit a patre exp̄ſſim mādatū ꝑ nunciū vel ꝑ litteras licet filiusnōdū ſit certioratus. Tacita aūt reuocatio nōimpedit manumiſſiōem vt ſi pater filio ꝑmiſerit mānumittere. et interim diſceſſerit re integra deinde ignorās filius patrē mortuū libertatem impoſuerit. Nam libertas ſeruo contingit fauorē libertatis cū non appareat mutatadomini voluntas vt. ff. e. l. ſi pater filio. Si verodn̄iū in aliquē velim trāſferre et rogo eum demanumittēdo poſſum hͦ facere quicunqꝫ ſit illevt. sͣ. de dolo cū ꝓponas. Nec eſt in huiꝰ manumiſſiōe ſerui opinio attēdenda. Nā ſi dn̄s manumittit ſeruū ⁊ ſeruus putaret ſe nō eſſe manumittētis. nihilominꝰ erit liber. Plus enim ēin re quā inextimatōe ſic eſt et ſi dn̄s credat ẜuū eſſe alienum. vel ſi vterqꝫ erret idem eſt. vtff. l. ſi pater. §. quotiēs. Si vero ille qui vultmānumittere minor eſt. xr. an. locū hꝫ lex elieſcētia que nō niſi ex iuſta cauſa ꝑmittit minorimanumitte̓. Iuſte aūt cāe mānumiſſiōis he ſūtveluti ſi quis patreꝫ vel matrē aūt filiū filiāuevel eū qui ſanguine cōtingit ip̄m aut fratremſororēue aut pedagogū nutricem educatoreꝫaut alūnū alūnāue aūt collectaneū aūt capſarium .i. qui portat libros manumittat aut ẜuumꝓcuratoris habēdi gratiā dū nō ſit mīor. xvij.an. aut manumittit ancillam aūt ſeruū mr̄imo.