LiberOctauus
aduerſarius veritatis. ſed nō mouetur ab. a. niſi ex. c. ſicutnon eſt motus ad calidū niſi ſit a frigido. cū gͦ nō ſit in. c.qn̄ mouet̉ ex. a. ad. c. ſeqͥtur ꝙ mouetur ex. c. qn̄ nōduꝫ eſtin. c. iſta aūt ſunt impoſſibilia. igit̉ eſt ſtare in medio omnium duoꝝ ꝯtrarioꝝ motuū ſuccedentiū ſibi in eodē motuergo in. c. ſtatur. Non gͦ eſt vnus motus ab. a. in. c. ⁊ a. c.in. a. qꝛ reditus nō eſt idem ſtatui nec etiā motui.¶ Amplius aūt et ex his manifeſtū vniuerſaliter magis de om̄i motu Si em̄ om̄e qd̓ mouetur mouetur aliquo dictorū motuū. ⁊ quieſcitaliqua dictarum oppoſitarū quietum. nō eratem̄ alius preter iſtos. qd̓ aūt nō ſemper mouetur ẜm hūc motum. Dico aūt quicūqꝫ ſunt alteri ſpecie. et nō ſi aliqua pars eſt totiꝰ. neceſſeeſt pͥus qͥeſcere ẜm oppoſitam quieteꝫ. Quieseſt priuatio motus. Si igitur ꝯtrarij quidemmotus ſunt qͥ ẜm rectitudinem. ſimul autē nonꝯtingit moueri cōtrarios qd̓ ab a ad cferetur.nō vtiqꝫ fert̉ ſimul ⁊ ab ipſo c ad a. Qm̄ autemnō ſimul fertur. mouet̉ aūt ẜm hūc motū. neceſſe eſt pͥus quieſcere apud c. Hec em̄ oppoſitaquies ei qͥ eſt a c motui. Manifeſtū igit̉ ex hisque dicta ſunt. qm̄ nō eſt ꝯtinuus motus.¶ Hic ph̓us dicit ꝙ ex his manifeſtū eſt qd̓ dictum eſtſi loquutio fiat de hoc qd̓ ꝯuenit magis vniuerſaliter oīmotui. Nam ſi om̄e qd̓ mouet̉ aliquo dictoꝝ motuū mouetur. ⁊ quieſcit aliqua quietum in ſexto determinataruꝫtūc nullus motus neqꝫ quies erit preter illos qui in ſextohuius determinati ſunt. Et deinceps ponit ph̓us terciārōnem. iſtam ſcꝫ. Omne qd̓ non ſemꝑ mouetur vno ⁊ eodem motu ẜm ſpēm. ⁊ non mouetur motu qui eſt parsalterius motus. neceſſe eſt pͥus quieſcere quiete oppoſitailli motui quo mouet̉. ſed illud qd̓ mouetur motibꝰ diuerſis ẜm ſpēm nō ſemꝑ mouet̉ eodem motu ẜᵐ ſpēm. ergomotus eius procedit ex quiete oppoſita motui. ſicut actꝰprocedit ex potentia ſiue pͥuatione. quoniā quies eſt pͥuatio motus. Maior patꝫ. qꝛ motus nūquam eſt ad motuꝫneqꝫ ex motu niſi ſit pars illius motus. aut niſi ſit hoc peraccidens ſicut illuminatio eſt finis motꝰ localis. Minorpatet. qꝛ illud qd̓fertur ab. a. ſuperiori ad. c. inferius vtiqꝫnō ſimul fertur his ꝯtrarijs motibꝰ neqꝫ vnus continuat̉ad alterū ſed mouet̉ ẜm alterū iſtorū motuū. ideo nccāriūeſt dicere ꝙ moueat̉ a quiete oppoſita illi motui. ergo anteqͣꝫ exeat reuertendo ab ipſo. c. ad. a. quieſcit in. c. qꝛ oppoſita ſunt quies in ipſo. c. ⁊ motus ab ipſo. c. in id quod eſt. aEt ſic manifeſtū eſt ex his que dicta ſunt tales motꝰ nōeſſe ꝯtinuos ex quo interponit̉ eis quies¶ Amplius aūt ⁊ hec rō magis ꝓpria eſt his q̄dicta ſunt. Simul em̄ corruptuꝫ eſt qd̓ nō album eſt qd̓ factum eſt album. Si igitur continua alteratio ad album ex non albo. et ex alboin non album nō manet aliquo tempore. ſimulcorruptum eſt non album. et factum eſt albumet factū eſt nō albū. Triū em̄ erit idē tp̄s¶ Hic ph̓us ponit quartam rōnem. ⁊ d̓t ꝙ hec rō inter
rōnes logicas ⁊ ꝯmunes eſt magis ꝯtinuata ꝓpoſito etmagis ꝓpria illi qͣꝫ ille que inducte ſunt pͥus ⁊ deducensad impoſſibile Et eſt iſta. ſi motus reflexus eſſet ꝯtinuusmotui directo ⁊ vnus cū eo. tūc ſeq̄retur ꝙ in eodeꝫ nuncſimul aliqͥd eſſꝫ factum albū ⁊ corruptū nō albū. qꝛ generatio ⁊ corruptio nō ſunt niſi in finali inſtanti motꝰ ⁊ mutationis. Si ergo ꝯtinua ⁊ vna dicat̉ alteratio que eſt exnō albo in albū. ⁊ ecōtra ex albo in nō albū. ⁊ non fit manſio ſiue quies inter duas alteratōnes in aliquo tēpore. tūceſt vnū inſtans finale vtriuſqꝫ alteratōis. Cum ergo invna alteratōe corrūpatur nō album ⁊ fiat albū. ⁊ in ſecūda corrūpatur albū ⁊ fiat nō album. ncc̄arium eſt ꝙ om̄iaiſta fiant in inſtanti. ⁊ ſic tempus alteratōis eoꝝ terminatur ad idem nūc numero. et ſunt ibi tria. ſcꝫ factio albi ⁊ factio nō albi. ⁊ corruptio nō albi. que tn̄ ſunt quatuor ẜmrōnem. ſcꝫ due corruptōes. vna albi. ⁊ alia nō albi. ⁊ duegeneratōes vna albi ⁊ alia nō albi¶ Amplius nō ſi ꝯtinuū eſt tempus ⁊ motusſed ꝯſequenter. Quomodo igit̉ erit vltimū idēꝯtrariorū vt albedinis et nigredinis.¶ Fic ph̓s ponit qͥntam rōnem ad idem. qꝛ ad vnitatem ⁊ ꝯtinuitatē motus nō ſufficit vnitas tꝑis. ſed etiaꝫrequirit̉ vnitas ſubiecti. ⁊ etiā ꝙ ſint in vnaꝫ ſpēm ⁊ nō inꝯtrarias ſed ſic nō eſt in motu directo ⁊ reflexo. ex eo ꝙ ſtꝭꝯtrarij. qꝛ termini eoꝝ ſunt ꝯtrarij. gͦ nō poteſt eſſe vnuset ꝯtinuus motꝰ qͥ eſt reflexus¶ Qui autem in circulari erit vnus ⁊ cōtinuusnullum em̄ impoſſibile ꝯtingit Quod em̄ ex amouetur ſimul mouebitur in a ẜm eandem poſitionem. In qd̓ em̄ venit et mouetur in hoc ⁊ex hoc. ſed non ſimul mouebitur ꝯtrarijs neqꝫoppoſitis. Non em̄ omnis qui eſt in hoc ei quieſt ex hoc ꝯtrarius eſt neqꝫ oppoſitus. ſed contrarius in recta quidem. Hic em̄ eſt contrariꝰẜm locum. vt qui ẜm diametruꝫ. diſtat em̄ plurimum. Oppoſitus aūt qui eſt ẜm eandeꝫ longitudinem. Quare nihil prohibet moueri cōtinue et nullo tempore deficere¶ Iſtud eſt capl̓m quartum in quo ph̓s oſtendit motūcircularē eſſe ꝑpetuū ⁊ vnū. ex eo quia nullum predictorūimpoſſibilium ſequitur ſi ipſe vnus ⁊ continuus ponaturEt hoc oſtendit duabꝰ ratationibꝰ. Quarū pͥma eſt. motus qͥ eſt ex aliquo termino nō ꝯtrariat̉ motui qͥ eſt in illuterminū ſicut in motu recto. gͦ ip̄e p̄t eſſe vnus ⁊ cōtinuAn̄s patꝫ. qꝛ in motu circulari fit proceſſus ab eodem inidem. ſicut ſi pūctus inceptōis eius ſignet̉ ꝑ. a. tūc mouebitur ꝑ totū motū in idē pūctū. a. ẜm eadē rōnem ⁊ ſitumNam om̄e quod mouetur in hoc mouetur ad qd̓ venitper motū ſuū. ſicut circulus deuenit ꝑ motū ſuū in punctuergo ab illo eodē incipiet moueri. ⁊ ꝑ cōſequēs motus eiꝰeſt ab eodeꝫ ad idem. ⁊ ſic nulla ꝯtrarietas ſitus aut etiāꝯtrariarū formarū impedit ꝯtinuatōem talis motus. qꝛnō eſt vl̓ ter verū ꝙ oīs motus qͥ eſt ex aliquo ſit ꝯtrariꝰilli qui eſt in illud aut oppoſitus ei. ſed hoc eſt verū de omnibꝰ motibꝰ qui ſunt in linea recta. quia illihabent contrarietatem ẜm lineam rectam in qua eſt maxima diſtantia.ſicut diſtantia ẜᵐ extremitates diſtant plurimū. ⁊ motus