Druckschrift 
Commentaria in libros Physicorum Aristotelis secundum viam Albertistarum cum textu
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Phyūcorum.Arelrorelis

genito ẜm ſub̓am. tn̄ ſemꝑ manet ẜm virtuteꝫ. qm̄ virtꝰgenerātis ſaluat̉ in genito ⁊ hoc in forma ſub̓ali ipſius geniti. qꝛ ex forma ſub̓ali ip̄ius geniti hꝫ quādā virtutē ſubeffectiuā ad motū. ſicut in ſil̓i pꝫ de ꝟtute formatiua. queſt in ſemine. qͣꝫuis em̄ aīal poſtqͣꝫ ſemen deciſum eſt moriatur nihilominꝰ fit generatio aīalis. qꝛ virtus aīalis ꝯſeruat̉ in ꝟtute ſeminali. q̄ eſt ab aīali diffuſa. Et ſic etiā generans nō diſtat a genito ẜm virtutē. licet qn̄qꝫ diſtet ẜmſub̓am Ad quartū dd̓m eſt. ꝙ om̄e mouens ꝑ ſe debetinfluere motū mobili. nō aūt oportet de mouente ꝑ accn̄sſicut eſt remouens prohibensIncidunt dubia quorum pͥmū eſt. An om̄e qd̓ mouet̉ habeat motorē ab eo diſtinctū. Et videt̉ ꝙ nō. qm̄ aīa mouet̉ ⁊ tn̄ non hꝫ motorē ab ea diſtinctū. Confirmat̉. grauia exiſtentia ſurſummouent̉ deorſum. ⁊ tn̄ nō hn̄t motorē ab ipſis diſtinctuꝫ Secūdo ſic. illa que mouētur a ſeipſis nō mouentur amotore diſtincto. ſed aīalia mouent̉ a ſeipſis. gͦ. Sol̓omotorē eſſe diſtinctum a mobili duobꝰ modis p̄t intelligno mō loco ⁊ ſubiecto ⁊ ẜm ratōem. ſicut eſt in motuviolento. Alioº ẜᵐ rōnem definitiuā ſoluꝫ ſicut in motuaīali. Per hoc dd̓m eſt. ꝙ om̄e qd̓ mouet̉ hꝫ motorē ab eodiſtinctū aut rōne definitiua ſolū. aut rōne loco ⁊ ſubiecto. Eſt aūt ſeparari definitōe tm̄ qn̄ mouens ⁊ ip̄m mobile differūt rōne definitiua. ita ꝙ alia eſt definitio mouentis a definitōe forme ipſius mobilis. ſicut manifeſtū eſt inꝓpoſito. ꝙ alia eſt rō formalis aīe ⁊ corꝑis. Sed definition ⁊ rōne ſeꝑant̉ qn̄ mouens ⁊ mobile differūt rōne definitiua ⁊ etiā loco ⁊ ſubiecto. ſiue ẜm ſitū. ⁊ ſic aīa non mouet īmediate totū corpus. ſed pͥmo muſculos. ⁊ per illosneruos. ⁊ ꝑ neruos tibias. ⁊ ſic aīa ⁊ corpꝰ motū nōſiꝭ diſtincta ẜm ſitū. ſed qn̄ vna ꝑs qͣꝫtitatiua corꝑis mouet aliam. pars mouēs ⁊ mota ſitū diſtinguūtur. Ad obiecta in oppoſitū. Ad pͥmū dd̓m eſt. ꝙ aīa dūtaxat mouerꝑ accn̄s. de quo motu nō eſt ad ꝓpoſitū. Sed diceresom̄e qd̓ mouet̉ ꝑ accn̄s reducit̉ ad mobile ꝑ ſe quod pͥusmouet̉. aīa aūt in motu ſuo nō p̄ſupponit aliqd̓ mobile ꝑſe qd̓ mouet̉ ante ip̄am. ergo mouet̉ ꝑ ſe Ad hoc dd̓m eſtꝙ ille motus ꝑ accn̄s. p̄ſupponit motuꝫ ꝑ ſe corꝑis. quāuis aīa ſimpl̓r inqͣꝫtū mouēs p̄cedat corpꝰ. tn̄ quo ad hͦꝙ eſt mouere corpus p̄cedit aīam. qꝛ hoc arguit imꝑfectionem. ideo ꝯgruēter pͥus attribuit̉ corꝑi. Ad ꝯfirmationē dc̄m eſt pͥus. ꝙ nō moueant̉ a ſeipſis. ſed a generanteaut remouente ꝓhibens Ad ſecūdū dd̓m eſt. licꝫ aīaliamoueant̉ a ſeipſis. hoc tn̄ nō eſt ꝑ ſe pͥmo. ſed ꝑ alterum ⁊gr̄a ꝑtis. ⁊ ideo hn̄t moiorē ab ipſis diſtinctū in rōe definitiua. qꝛ motor accipit̉ in rōe mouētꝭ ⁊ mobile in rōe motiSecundum dubiuꝫ elAn grauia ⁊ leuia moueāt ſeip̄a. Et videt̉ ꝙ ſic. qm̄ aīaleſt ꝑfecte ꝯtinuū. ⁊ tn̄ diuidit̉ in ꝑtē ꝑ ſe mouētē ⁊ in ꝑtēſe motā. Sol̓o ꝙ nō. qꝛ dcm̄ eſt in textu ꝙ nullū ꝑfecteꝯtinuū mouet ſe p̄m. grauia aūt ⁊ leuia ſunt perfecte ꝯtinua. gͦ. Maior ꝓª. qꝛ qd̓ mouet ſeip̄m diuidit̉ in ꝑteꝫ ꝑ ſemouentē. ⁊ ꝑtem ꝑ ſe motā. ⁊ ſic nō p̄t eſſe ꝑfectū ꝯtinuuꝫcū ipſius ꝯtinui eſt vnus motꝰ. eo ꝙ eſt eiuſdē rōnis in toto ⁊ ī partibꝰ Ad obiectū in oppoſitū dd̓m eſt. ꝙ aliqͥddupl̓r d̓r ꝑfecte ꝯtinuū Unoº formal̓r. puta ꝙ ꝑtes eiuscopulant̉ ad aliquē terminū ꝯmunē. ⁊ ſic aīal eſt ꝑfecte cōtinuū. Alioº d̓r aliqͥd ꝑfecte cōtinuū formal̓r ⁊ final̓r. qꝛ

ſcꝫ eſt hōgeniū. ⁊ mota vna ꝑte mouet̉ totuꝫ. ⁊ ſic aīal qd̓eſt totū heterogeniū nō d̓r ꝑfecte ꝯtinuūTertium dubium eſtQūo debet oſtendi ꝙ generans moueat ꝑ ſe Sol̓o ſicNam illa cā d̓r ꝑ ſe quē hꝫ ſuā ſil̓itudinē in effectu. cum gͦgenerans ⁊ genitū ſint ſil̓ia. igit̉ generās eſt cā ꝑ ſe. ſed remouens ꝓhibens nō dat aliquā formā effectui. gͦ mouetſolū ꝑ accn̄s. Etiā in eodē genere cauſe p̄t dari cā motusgrauiū ⁊ leuiū ẜm diuerſas cauſas. ſicut in genere cauſe efficientis pͥmū efficiens grauiū ⁊ leuiuꝫ eſt deus. Deindevirtus celeſtis. ⁊ poſtea ꝓximū generās cui aſſil̓at̉ formageniti. ſicut ex graui in potentia fit graue in actu. ⁊ ſic actio attribuit̉ generanti tanqͣꝫ cauſe vniuoce Hoc aūt dupliciter. aut em̄ nō ꝓpter ſeip̄meſt mouēs. ſed ꝓpter alterū qd̓ mouet mouensaūt ꝓpter ip̄m. Et hoc autē ꝓximū poſt vltimūaut ꝑ plura. vt baculꝰ mouet lapidē ⁊ mouet̉ amanu mota ab hoīe. Hoc aūt nō amplius eoꝙ ab alio moueat̉ Utraqꝫ em̄ mouere dicimꝰet pͥmū ⁊ vltimū mouentiū. ſed magis pͥmū illud aūt mouet vltimū. ſed nō hoc pͥmū. ⁊ ſine qͥdem pͥmo vltimū nō mouebit. Illud aūt ſi nōhoc vt baculꝰ nō mouebit niſi moueat̉ ab hoīe Iſtud eſt terciū capl̓m. in quo ph̓us oſtendit pͥmū mouens eſſe īmobile Et diuidit̉ in duas ꝑtes In quaꝝ pͥmaoſtendit ꝙ in mouentibꝰ ⁊ motis nō ſit ꝓceſſus in infinitum. In ſecūda ꝑte on̄dit ꝓpoſitū. ibi (Ad dicta aūt) Etanteqͣꝫ ph̓us oſtēdit pͥmā ꝑtē p̄mittit diſtinctōem mouētiū dicēs. mouentiū qͦddā eſt mouens qd̓ mouet ꝓpter ſeipſum. hoc eſt aliqͦd eſt mouēs qd̓ mouet ꝓpria ꝟtute abſqꝫ eo ſcꝫ ꝙ ab alio moueat̉. Aliud eſt mouēs qd̓ mouet ꝓpter alterū. hoc eſt virtute pͥoris mouētis. ita ꝙ nō poſſitmoueri niſi moueat̉ ab aliquo pͥori mouente. Et ſi eſt mouens ꝓpter ſeip̄m tūc aut mouebit ꝑ vnū mediuꝫ aut perplura media. per vnū mediū. qꝛ ip̄m ē mouēs ꝓximū ẜᵐviam reſolutōis. ⁊ hoc eſt pͥmū mouēs in ordine naturalimouentiū. Aut eſt moues ꝑ plura media. ita ꝙ int̓ mouens pͥmū ⁊ vltimū motū ſunt plura media. Et exēpluꝫhuius qd̓ hꝫ plura media eſt. ſicut baculus eſt ꝓximū mouens lapidē ꝑcuſſum ⁊ baculus mouet̉ nō a ſe. ſꝫ ab alio.qꝛ a manu. ⁊ manus ꝯſequeter ab alio. qꝛ a virtute hoīsmanū mouētis. Et ſubiūgit ph̓us qͣꝫuis vtraqꝫ mouētiū dicimꝰ mouere. ſꝫ tn̄ dicimus pͥmū mouēs magis mouere qͣꝫ vltimū. qꝛ pͥmū dat vltimo ꝙ mouet̉. ⁊ ideo vltimo nō mouente pͥmū adhuc p̄t mouere. ſed pͥmo nō mouente nō p̄t vltimū mouere qd̓ ꝓximū eſt ipſi rei mote. etideo pͥmū eſt ſicut cā pͥmaria. qꝛ ipſo trahente ſuā cauſalitatē nihil erit deinceps mouēs. ſed alijs retrahētibꝰ ſuascauſalitates nihilominus ip̄m cauſabit motū. ⁊ ideo ip̄mmagis eſt mouēs omībꝰ alijs. Et huius exēplū eſt. baculus nō mouebit lapidē niſi moueat̉ ab homine. ſed homomouet baculo nō mouente Si ergo ncc̄e eſt om̄e qd̓ mouet̉ ab aliqͦ moueri. ⁊ aut ab eo qd̓ mouet̉. aut ab alio aut nōEt ſi qͥdē ab alio qd̓ mouet̉ neceſſe ē aliqͥd eſſemouēs qd̓ nō ab alio pͥmū Si aūt hmōi pͥmū

Ll i.