Phyſicorum.Nreſtotelis
em̄ fortaſſis poſſibile eſt aliter infinitū mutarefinitū qͣꝫ ꝙ finitū trāſeat infinitū. aut ita ꝙ ferat̉aut mētiat̉. Quare qm̄ hoc impoſſibile eſt nōtranſibit infinitum ꝑ finitum.¶ Hic ph̓s ponit ſecūdā rōnem iſtā ſcꝫ. ſi mobile infinitum ꝑtrāſeat ſpaciū finitū. tūc mobile finitū ꝑtrāſibit ſpaciū infinitū. ⁊ nihil refert quid illoꝝ moueat̉ vel quieſcat.ex quo vtrūqꝫ illoꝝ eſt qͣꝫtum. ſed illud ſemꝑ d̓r ſpaciū qd̓quieſcit ⁊ qd̓ mouetur mobile. qꝛ ſi dicat̉ ꝙ infinitum qd̓ponitur moueri ſuꝑ finitum ſit. a. oportꝫ neceſſario ꝙ aliquid equale ſpacij partibꝰ ſuꝑ qd̓ mouet̉ qd̓ eſt pars infiniti ſit finitū. ⁊ dicat̉ ꝙ ſpacium ſupra qd̓ mouetur ſit. c. ⁊pars quam pͥmo accipit de ſpacio ſit. e. tunc em̄ equale illiparti de infinito qd̓ mouetur. vt. a. b. eſt finitū. ⁊ cum totūinfinitum tranſeat totū ſpacium. accipiātur ſimiliter alipartes ſpacij ⁊ numerando partes infiniti qd̓ mouetur.et probando ꝙ ſil̓iter ſeqͥtur finitum ſpacium motuꝫ eſſeper infinitū. ⁊ ecōuerſo infinitū ꝑ finitum. qꝛ ſemꝑ infinitipartes numerātur partibꝰ eius qd̓ finitū eſt. ⁊ ſic ſequiturinfinitū eſſe finitum. qꝛ forte etiā non eſt poſſibile mutareſe infinitum ſuper finitū. niſi qd̓ finitum in tranſitu illo explet ⁊ numerat partes infiniti tranſeūdo ſuꝑ ip̄m. qꝛ infinitum nō hꝫ ſpaciū ſuꝑ quod moueat̉ niſi hoc mō. ꝙ finitum tranſeat ꝑ ipſum aut feratur ſuꝑ ip̄m aut mētiat̉ ipſum numerando partes eius. ⁊ ideo licꝫ ꝓpter ꝯꝑationisdiuerſitatem dicat̉ infinitū tranſire ſuꝑ finitum. cū ẜm rēnō poteſt aliter tranſire finitum niſi ꝑ motum finiti ſuperp̄m infinitū. ſed demonſtratū eſt impoſſibile eſſe ꝙ infinitum in tempore finito tranſeat finitū. erit etiā demōſtratūꝙ impoſſibile eſt ꝙ infinitū in tꝑe finito tranſeat finitum. linee demōſtratōis huius ſic ponende ſunt ꝙ linea infinitinō ſignetur niſi vno termino. Nam infinitū alterū terminū nō habet. ſed pars cōmenſurata ſpacij parte in vtroqꝫtermino litteris terminalibꝰ p̄ſignatur. quia illa finita eſtSpaciū aūt licꝫ ſit finitum. tamen qꝛ ſupponit̉ eſſe ſpaciūinfiniti in altero termino nō ſignat̉ lr̄a. ſed ꝑs eius tm̄¶ Atuero neqꝫ infinitū in finito tꝑe trāſibit infinitū: Si em̄ infinitū ⁊ finitū. ineſt em̄ infinitofinitū. Amplius aūt ⁊ tꝑe accepto eadē erit demonſtratio. Qm̄ aūt neqꝫ finitū trāſibit infinitum. neqꝫ infinitū finitū. neqꝫ infinitū infinitotꝑe mouet̉. Manifeſtū eſt ꝙ neqꝫ motus erit īfinitus in finito tꝑe. Quid em̄ differt motumaut magnitudinē infinitū facere Neceſſe em̄ ſiquidē hoc infinitū alteꝝ ⁊ alterū infinitum eſſeOm̄is em̄ loci mutatio in loco eſt.¶ Hic ph̓us oſtendit ꝙ eſt impoſſibile infinitū mobiletranſire ꝑ infinitū ſpaciū in tꝑe finito. qꝛ ſi mobile infinituꝫꝑtranſeat ſpaciū infinitū in tꝑe finito. tūc cum in ſpacio infinito ꝯtineat̉ ſpaciū finitū ſeqͥtur ꝙ mobile infinitū ꝑtranſeat ſpaciū finitū in temꝑe finito. qd̓ eſt ꝯtra pͥus dicta Etſubiūgit ph̓us ꝙ eadē demōſtratio erit ſi accipiat̉ tempꝰinfinitū ⁊ ſpaciū finitū. qꝛ ſic in aliqua parte tꝑis que eſt finita mobile infinitū ꝑtranſibit ſpaciū finitū. qd̓ eſt ſuperus improbatū. Et ſic pꝫ ꝙ nec infinitū poteſt tranſire fintum. nec ecōuerſo finitū poteſt tranſire infinitum. nec infinitum poteſt moueri in tempore finito. ergo manifeſtum
eſt ex ꝯſequenti ꝙ neqꝫ motus infinitus vnus ⁊ idem nōcircularis p̄t eſſe in tꝑe finito. Non em̄ eſt drn̄a in hoc ꝙmotus vel magnitudo ponat̉ infinita. qꝛ qd̓cūqꝫ hoꝝ ponatur infinitū ſeqͥtur ⁊ alterum eſſe infinitū. qꝛ motꝰ vnāhꝫ diuiſionē penes magnitudinē in qua eſt motus. ⁊ aliāẜm tempus. Om̄is em̄ loci mutatio ē in loco. ⁊ ſt loci mutatio eſt infinita ſeqͥtur ⁊ locū infinitū eſſe. ⁊ ecōuerſoQm̄ aūt om̄e aut mouet̉ aut qͥeſcit qd̓ aptumnatū eſt quādo aptū eſt et quo ⁊ ſic. neceſſe omne qd̓ ſtat cū ſtat moueri. ſi em̄ nō mouetur q̄eſcit. ſed nō ꝯtingit quieſcere quieſcens. Hocaūt demonſtrato manifeſtū ꝙ in tꝑe moueturquare neceſſitate eſt in tēpore ſtare Qd̓ em̄ mōuetur in tꝑe mouetur. qd̓ aūt ſtat̉ oſtenſuꝫ eſtomne qd̓ mouetur. quare neceſſe eſt in tꝑe ſtare. Ampliꝰ aūt ſi velociꝰ ⁊ tardius in tꝑe dicimus ſtare aūt eſt velociꝰ ⁊ tardius¶ Iſtud eſt capl̓m ſeptimuꝫ in quo ph̓us determinat dehis que ꝑtinent ad quietē. p̄mittendo tn̄ ſtare. Et ẜᵐ hociſtud capl̓m diuidit̉ in duas ꝑtes In quaꝝ pͥma determinat de ſtare. In ſecūda de quieſcere. ibi (Neqꝫ igit̉ qͥeſcēsPoſtqͣꝫ determinauit de diuiſione motus. ⁊ quo equaliter ſe hꝫ ad finitum ⁊ infinitū. motus. tempus. ⁊ mobileQuātum ergo ad pͥmā partē iſtius capl̓i d̓t ph̓us. ꝙ oēqd̓ mouetur aūt qͥeſcit non qͥeſcit niſi qd̓ aptum natuꝫ eſtmoueri. ⁊ qn̄ aptum natū eſt moueri. ⁊ quo aptū natumeſt moueri. ſic vt aptū natum ſit moueri. vt dictū fuit in qͥnto huius. Et ideo d̓t ph̓us. ꝙ neceſſe eſt ꝙ om̄e qd̓ ſtat cūſtat moueri Et hoc ſic ꝓbat. qm̄ om̄e quod ſtat natuꝫ eſtmoueri ⁊c̄. ſed qͥ ſtat nō quieſcit. ergo mouer̉. Maior ptꝫqꝛ qn̄cūqꝫ pͥuatio ⁊ habitus ꝯparantur ad idem ſubiectūtūc neceſſe eſt alterum eoꝝ ineſſe. ergo om̄e qd̓ aptū natuꝫeſt moueri mouet̉ vel quieſcit. Minor ꝓbat̉. qꝛ ſtare ē adquietem tendere. ergo nōdū quieſcit. Et ideo d̓t do. Albertus. ꝙ ſtare in ꝓpoſito vocat̉ mutatio ad quietē. Cumem̄ poſt motum res ſit in quiete eſt ante quietem vltimapars motus qn̄ res incipit ſtare qd̓ hic vocatur ſtatio Ethec qͥdem ſtatio in naturali motu eſt velocior ipſo motuIn violento aūt tardior qͣꝫ ipſe motus. ſed in volūtarioaliqn̄ eſt eque velox aliqn̄ tardior. aliqn̄ aūt velocior. ⁊ gͦcū ſit ſtare adhuc mouet̉. qꝛ ſi nō mouet̉ oīno tūc quieſceret. ſed non ꝯuenit quieſcere id qd̓ incipit ire ad quietemqd̓ ſic a qͥbuſdā grecis d̓r quieſces eo ꝙ iam incipit ire adqͥetem. gͦ ꝯſtat ꝙ adhuc mouet̉. Et ꝙ om̄e ſtare eſt in tēpore ꝓbat ph̓us duabꝰ rōnibꝰ. Quaꝝ pͥma eſt. qꝛ oſtenſum eſt ſupra. ꝙ om̄e qd̓ mouet̉ mouet̉ in tꝑe. ſed om̄e qd̓ſtat mouet̉. vt pꝫ ex dictis. gͦ neceſſe eſt ſtationē fieri in tēpore. Secūda rō eſt. ſi velocius ⁊ tardius dicant̉ eſſe in tēpore ic ſtare eſt in tꝑe. ſed velocius ⁊ tardiꝰ ꝯuenit ſtareergo nccārio om̄e ſtare eſt in temporeIn quo aūt pͥmo qd̓ ſtat ⁊ ſtatur in qd̓libꝫ huiuſmodi neceſſe eſt ſtari. Diuiſio em̄ in tꝑe ſi qͥdem in neutra partiū ſtatur. neqꝫ in toto quare neqꝫ vtiqꝫ ſtat qd̓ ſtatur. Si vero in altero nō primo toto ſtatuꝫ eſt. Scd̓m em̄ vtrūqꝫin hoc ſtatur ſicut dictū ē ⁊ ī eo qd̓ mouet̉ pͥus
Ee i.