PhyſicoꝝAreſtotelis
¶ Hic ph̓s definit quādā ſpēm eius qd̓ eſt ꝯn̄r. qꝛ aliquid habitū ſuꝑaddit ꝯn̄ti. Eſt em̄ habitū qd̓ ꝯn̄r̄ eſtita ꝙ tangit tactu largē accepto ẜm ꝙ oē illud tagit qd̓eſt īmediatū ſiue ſit corpus ſiue non. ⁊ ſic̄ inter habita nihil oīno debet mediare nec eiuſdem generis nec alteriusgeneris. Hoc autē eſt qd̓ vocat̉ arabice ſeſe. qd̓ latinevt inquit dn̄s Albertus ſuccedens appellatur. Ex qͥbꝰinfertur. ꝙ om̄e mediū eſt inter contraria. qꝛ in motu eſtmedium ⁊ om̄is mutatio eſt inter ꝯtradictoria aūt ꝯtraria. et qꝛ inter ꝯtradictoria nō eſt medium. ideo motuseſt inter contraria.Cōtinuū aūt eſt quidem habitū aliqd̓ Dicoaūt eſſe continuū qͦd idem fiat et vnus vtriuſqꝫterminus eorū q̄ tangunt̉. et ſic ẜcat nomē continuū. quia contineatur. Hoc aūt eſſe nō pōtcū duo ſint vltima Sed hoc determinato manifeſtū eſt. ꝙ in his eſt quidē ꝯtinuū. ex qͥbꝰ vnūaliqd̓ aptū natū eſt fieri ẜm ꝯtactū. Et ſicut aliqn̄ fit continuū vnū ſic et totū erit vnū. vel autpenetratione. ant latione. aut tactu. aut ad naſcentia. aut inſertu. Manifeſtū aūt et quod primum ꝯn̄r. Contactū quidem em̄ ē neceſſe ꝯn̄reſſe qͦd ꝯn̄r aūt nō om̄e tangere. Unde et prioribus rōne ꝯn̄r eſt vt in nūeris. tactꝰ aūt nō eſt¶ Hic definit ph̓us continuum quod eſt q̄dam ſpeciesip̄ius habitus dicens. ꝙ continuū eſt qd̓ eſt aliquo mōhabitum. habitum eſt quando vltima ſunt ſimul et ſide his que ſunt ſimul terminat aliquo modo vnum tūcerit cōtinuū. Cōtinua autem ſunt quorum vltima ſuntvnū. hoc eſt cū vtriuſqꝫ continuorū ſit vnus ⁊ idem terminus. ⁊ ita continuant̉ ad inuicē ſicut ẜcat nomē. Continuū em̄ d̓r quaſi in vno ſe tenens. aut in vno ſe tāgēs.ſed hoc nunqͣꝫ poteſt eſſe ſi termini qui ſunt vltima ſintduo vel plura. qꝛ tunc tangentia ſunt ſolū et nō ꝯtinuaSed ex ipſo noīe ꝯtinui manifeſtū eſt. ꝙ in his eſt continuum ſolū ex quibꝰ vnū aliqͥd aptū natū eſt fieri ſiue mathematice ſiue naturaliter ſiue artificioſe. vnde ſi ſe tangant oportet ꝙ vniant̉ ſicut dicūtur mēbra aīalis ꝯtinuaq̄ ſe tangūt et fiunt vnū in forma ⁊ colligationē. Sicut eīcōtinuū eſt vnum in multis vnitis ita ⁊ totum vnitiuuꝫꝑtiū ſe tangentiū fit vnū. Fit aūt de ſe ſic tangētibꝰ multipliciter vnū. Aut em̄ ſunt ſe tangentia. ⁊ ſibi inuicemꝑmixta ſic ꝙ plurimū vnius ſit in plurimo alterius. itaꝙ vnū ſit alteri imbibitū. Aut ſunt ſe tangentia non tn̄ſibi inuicem ībibita. Primo quidem modo vnū recipitur inter ſpacia ſiue pͥoros alterius. ſicut ſunt mixta elementata in corporibꝰ. et hec vocat̉ ꝯtinuatio poralis. qꝛſit foraminibꝰ ꝑuis q̄ grece pͥori dicūtur. Si ſecūdo mōtūc nō hn̄t vniens vltima ſua extra ſe. Aut vniunt̉ vltima eorū ſeipſis. ⁊ ſiquidē hn̄t vniens extra ſe hoc nō p̄tvnire vltima ſe tangentia niſi per modū ligamenti. ſicutvniūtur oſſa duo in mēbris ad ſeinuicem ſe tangentia. ethec vnio vocatur colligatio ſicut collum colligatur capiti ⁊ corpori. ⁊ ꝑtes in collo ſibi inuicem vniunt̉. Si autēvniens non ſit extra ſeip̄a. aut vniunt̉ vltimis ſibi coherentibus ꝑ ſe. aut quia vtrūqꝫ vltimorū recipitur ab altero in ꝑtem ſui. Primo quidem mō per ſimpliceꝫ tactūvniuntur ſibi mebra ſil̓ia ſicut caro vene nerui et ſimilia.
Secūdo mō vocat̉ vnio inſectōis aut in caſtrature. ſicutdicimus oſſa capitis eſſe continua. qꝛ vnū recipitur in ſeparabiliter in altero et econuerſo In mathematicis vero tangentia vltima efficiuntur ſimpliciter vnū. et ideoibi vere eſt ꝯtinuitas. ſed de tali nō eſt ſermo in phiſicisEt ſi quidē continuū eſt neceſſe ē tangere.Si vero tangit nōdū continuū eſt. Nō em̄ neceſſe eſt vnū eſſe ip̄orū vltima ſi ſimul ſunt. ſedſi vnū ſunt neceſſe eſt et ſimul eſſe. Quare inſertus vltimus eſt ẜm generationem neceſſe em̄eſt tangere ſi adunata erunt vltima. cōtacta ātnō om̄ia adunata ſunt. In quibus aūt non eſttactus. Manifeſtū eſt ꝙ nō eſt ꝯſertus in his¶ Iſta eſt ſecūda pars huius capl̓i in qua ph̓us ꝯꝑat̉iſta tria ad inuicem ſcꝫ ꝯnr̄ ꝯtactu ⁊ ꝯtinuū dicēs. ꝙ cōſequenter eſt primum ẜm ratōem ⁊ intellectū inter iſtaqꝛ oē ꝯtactū qd̓ eſt habitū ꝯn̄r eſt. ſed nō oē qd̓ ꝯn̄r eſt.eſt tangens. iō ẜm rōem definitiuā id qd̓ ꝯn̄r eſt eſt primū In nūeris em̄ inuenitur ꝯn̄r eſſe. ſed nō ꝯtactus. ergo ꝯn̄r ſe habet ad cōtacta eſſe ſicut a quo nō ꝯuertit̉ cōſequentia. Eodem aūt modo ſe habet ꝯtinges ad ꝯtinuū. qm̄ ſi cōtinuū eſt neceſſe eſt tangere eſſe. ſꝫ nō ꝯuertitur. qꝛ ſi ꝯtingat nōdū neceſſe eſt ꝯtinuū eſſe. Nō em̄neceſſe eſt ip̄oꝝ vltima eſſe vnū ſi ſimul eſſe cōcedanturſed ſi cōcedant̉ aliquorū vltima eſſe vnū. tūc neceſſe ē cōcedere ꝙ ſint ſimul. qꝛ dictū eſt vltima naturaliū corporum poſſunt eſſe ſimul. ⁊ tn̄ remanēt diſtincta ⁊ nō vnūvltima em̄ mathematicorū nō ſunt ſimul niſi fiant vnuꝫet iō nō ꝓprie dictū eſt ea ſimul eſſe in mathematicis Exquibus ptꝫ. ꝙ inſerens qui eſt adunatio ex receptōe vnius in aliud vltimū eſt in eſſe inter hec quatuor. qꝛ ſi vltima ſunt inſerta ſibi neceſſe eſt eſſe vnuꝫ. et ſi vnū ſunt nōneceſſe eſt eſſe inſerta. ſicut patet in mathematicis. Eſtigit̉ inſertus vltimū ẜm generationem iſtorum que ē exꝯpoſitione definientium ip̄a. qꝛ aliam nō habent generationem. Similiter neceſſe eſt. ꝙ tangant ſe vltima ſi ſeꝯſerūtur. ꝯtacta em̄ vltima nō vniuerſaliter apta nataſunt eſſe cōſerta. ſed qꝛ negato ſuperiori negatur inferiꝰideo ſi nō ſint ꝯtacta abſqꝫ dubio nō erūt ꝯſerta. qꝛ inqͥbꝰ non eſt ꝯtactus non erit etiam conſertusQuare ſi et vnitas et punctū qualia dicuntſeparata. Nō poſſibile eſſe vnitatem et pūctūidem his quidē inē tangere. vnitatibꝰ aūt ꝯſequenter et horū qͥdē cōtingit eſſe medium Oīsem̄ linea mediuꝫ pūctorū eſt. Harū aūt nō eſtneceſſe Nullum em̄ mediū ē dualitatis et vnitatis. Quid qͥdē igit̉ ē ſimul et extra. et qͥd tangere: et quid mediū. et quid ꝯn̄r. et quid habitūet quid cōtinuū. et in qualibet vnūqd̓qꝫ eoruꝫineſt dictum eſt.¶ Hic ph̓s oſtēdit ꝙ ſi puncta et vnitates eſſent ſeparata hoc eſt pͥncipia corporum ⁊ corpora cōponi ex illisadhuc puncta. et vnitates non poſſint eſſe idem. qꝛ punctis ineſt tāgere. vnitatibꝰ āt nō ꝯuenit tāgere. ſi ꝯn̄r eē.Si em̄ ꝯcedat̉ corpus ꝯponi ex punctis. tunc puncta ſeiiij
16Aa iiij
C