PhyſicoꝝAreitotelis

ad vnitatē et in hoc verum dixit. et in augmento dixitſtare vnum incrementum ad decem et ex denario reiterari per numeros cōpoſitos. et hoc fuit ſcd̓m falſum inquo peccauit plato in poſitōne infiniti.Accidit aūt contrariū eſſe infinitū quō eſt ſicut dicunt̉. nō em̄ cuius nihil eſt ſumere extraſed cuius ſemꝑ eſt aliquid extra hoc infinitū eſt.Signū aūt huius eſt. Et uāqꝫ anulos dicuntinfinitos vt habentes circulatōnem qꝛ ſempereſt extra accipere ẜm ſimilitudinē quandā dicētes. nō tamē proprie. Oportet em̄ et hoc eſſe. etnō aliquādo idem recipi. In circulo aūt ſic nonfit ſed ſemꝑ quod eſt ꝯſequēter ſolū alteꝝ. nō tamen ab omībus ꝑtibus prius acceptis ſiml̓ Infinitū quidē igitur hoc eſt cuius ẜm quantitateꝫaccipientibꝰ ſemꝑ eſt aliquid extra accipere.¶ Iſtud eſt quintū capitulū in quo ph̓s determinatde quiditate infiniti et primo ẜm opinionē antiquoꝝ dicens. ꝙ ꝯtrario modo accidit definire infinituꝫ quo antiqui definiuerunt actu aliquid eſſe infinitum dicentes.Definiuerunt em̄ ſic. infinitū eſt cuius nihil eſt extra hͦeſt infinitum eſt illud cuius ꝑtes ſi quis accipiat ꝑ numerum vel menſuram nulla eaꝝ eſt extra ip̄m. et ſic oꝑteret ꝙ infinitum om̄ia ſua haberet intra ſe. et nō eēt reſpectu alterius accipiendi per diuiſionē. et reſpectu addendi in numeris. ſed eſſet reſpectu accepti. et ſic infinitum eſſet finitum. quod eſt impoſſibile. Et ideo oꝑtetip̄m infinitum aliter definire. vt dicatur infinitū eſt cuius ſemꝑ eſt aliquid extra accipere Et hanc definitōeꝫoſtendit ph̓us per ſignum. qꝛ anulus et circulus dicuntur eſſe infiniti. qꝛ nuſqͣꝫ accipiunt̉ in termino ſui. qͥn ſꝑeadem ratōne accipiatur aliquid poſt illud in quo dicūtur terminari. tamen anulus ⁊ circulus dūtaxat dicunt̉infiniti ẜm ſimilitudinē. et nō ẜm veritatē. qꝛ in anulis ⁊circulis ꝯtinue accipiendo nō ſemper ea que accipiūturſunt altera ẜm ſubſtantiā ſed ſolum altera ẜm ſitum circulatōnis. et multotiens ſunt eadem ẜm ſubſtantiaꝫ ſiſepe repetatur acceptio. Sed id quod ꝯtinue accipiturin infinito extra primū acceptum per diuiſionē oportetaliud eſſe per ſubſtantiā. ⁊ nunqͣꝫ eſſe prius acceptū. ſedaccipiendum poſteriori diuiſione ꝯtinue facit infinituꝫet hoc nunqͣꝫ priori diuiſione fuit acceptuꝫ. qꝛ poſterioridiuiſione ſꝑ accipit̉ ꝑs minor qͣꝫ fuit accepta pͥus Et ſicinfinitū ẜm verā definitōem eſt cuius ꝑtes ẜm quātitatem accipientibꝰ ſꝑ eſt aliqͥd extra prius acceptū acciꝑeqͣꝫuis tn̄ accipiendū nō ſit extra. ꝯtinuū qd̓ diuidit̉. ip̄mtn̄ accipiendū nō eſt idē accepto. ⁊ qꝛ in ꝯtinuo ſꝑ aliqͥdreſtat accipiendū. ideo in infinitū ꝓcedit diuiſio.Cuius aūt nihil eſt extra hoc eſt ꝑfectū et totum. Sic em̄ definiuimus totū cui nihil abeſt.vt hoīem totū. aūt archā. ſicut iam ſingulare ſicet quod ꝓprie. vt quod totū cuius om̄ino nihileſt extra Cuius aūt abſentia extra eſt nō om̄e eſtcum abſit. Totū autē et ꝑfectū aūt idē penitusaut proximū ẜm naturā eſt. ꝑfectuꝫ aūt nullumhabens finem. finis aūt terminus eſt.

¶ Hic ph̓us improbat definitōnem antiquoꝝ dicētium infinitū eſſe cuius nihil eſt extra accipere. qꝛ definitio totius et ꝑfecti nō poteſt eſſe definitio infiniti. iſtaaūt eſt definitio totius et perfecti. igitur nō eſt definitioinfiniti. Minor ꝓbatur. qꝛ totum eſt cui nihil deeſt dehis que ꝑtinent ad ſuum cōplementum vt hominē quieſt res naturalis dicimus totum et archam que eſt resartificialis dicimus eſſe totam. Sicut em̄ totum eſt inrebus ſingularibꝰ que ſunt partes vniuerſi. ſic et ipſumom̄e ſiue mundum dicimus eſſe totum. quia proprie totum eſt cuius nihil eſt extra ſimpliciter et abſolute. ſedom̄ia habet intra ſe. et cuius eſt aliquid extra nō omnevel totum eſt. cum aliquid deſit ei. Totū em̄ ⁊ perfectūaut ſunt idem penitus. aut proxima ſunt ẜm naturamSubiecto penitus ſunt idem qꝛ quicquid eſt totum eſtꝑfectum. et quicquid eſt ꝑfectum eſt totū. Sed ẜm rationem differunt qꝛ ꝑfectum eſt quod iam attingit finequi eſt cōplementum et ꝑfectio eius. totū aūt eſt quodeſt integratū ex om̄ibus ſuis ꝑtibus que ꝯtinentur inip̄o ſub ſua forma. ꝑfectum em̄ nullum eſt quod nō habet finem. Finis aut terminus eſt. et terminat illud qd̓ꝑficit. cum igitur infinitum dicitur a pͥuatōne finis veltermini. nullum infinitum d̓r eſſe ꝑfectum vel totum¶ Unde melius eſt opinandū ꝑmenidē melliſſo dicere: Hic quidem em̄ infinitum totū dicit. Totum autem finiri a medio eque pugnās.Nō em̄ ſicut linum lino eſt continuare. et om̄i ⁊toti infinitum.¶ Hic ph̓us comꝑat opinionē melliſſi et ꝑmenidisdicens. ꝙ ꝑmenides melius dixit qͣꝫ melliſſus. qꝛ cuꝫ poſuit ens eſſe totum vnum et immobile voluit dicere ꝙeſſet infinitum. cum hoc ꝙ dicebat ipſum eſſe totum velom̄e. Sed melliſſus totum dixit eſſe ens. et cum hoc dixit ip̄m eſſe infinitum. dicebat em̄ ꝑmenides ꝙ totumerat ꝑ hoc ꝙ extremitas equaliter diſtabat a medio etideo inter ea om̄ia ꝯcludebant̉ Dixit em̄ ꝙ nō erat abire in infinitū ꝯtiguando corpus ad corpus circūdans.ſicut ſi ligaret̉ liciū aūt linū ad filū ſic̄ dixerūt pl̓es ph̓i.Quoniā hinc accipiunt dignitatē de infinitoquod eſt om̄ia ꝯtinens et om̄ia in ſeip̄o habenspropter id quod habet ſimilitudinē quandā cuꝫtoto. Eſt em̄ infinitū ꝑfectōis materia magnitudinis. et quod potētia totū eſt. actu vero nō. Diuiſibile aūt eſt et ad conſumptōem et ad oppoſitam oppoſitōnem. Totum aūt infinitum nonẜm ſe ſed ẜm aliud:Hic ph̓s oſtendit dignitatē et eminentiā quā erronee antiqͥ attribuerūt infinito dicentes ip̄m infinitū oīaꝯtinere ⁊ in ſeip̄o habere. ⁊ eoꝝ cā fuit. qꝛ ip̄m ſil̓itudinēhabere dixerūt cū toto. cū ip̄m ſit materia. et ſubiectumtotius. qꝛ infinituꝫ eſt materia ꝑfecte magnitudinis ẜmꝙ magnitudo ꝑfecta eſt. que nata eſt per diuiſionē vl̓ diuiſiones. qꝛ talis magnitudo per ea que potentia ſuntin ip̄a ſubicit̉ infinitati. ⁊ ideo infinitū quod ex materiaeſt infinitū. potentia totū eſt. ſicut materia in potētia hꝫterminatōem. actu tn̄ nō eſt totū ẜm ſe. Diuiſibile em̄eſt ẜm diminutōem ꝯtinue faciendā. ⁊ ſic infinitum eſt

c infinitumP iij