PhyſicoꝝAreſtotelis
nebat res phyſicales ex nūeris ꝯſtitutas qd̓ ē incōueniens. igit̉ nō ē natural̓r locutꝰ. tn̄ qͦ ad pͥncipia reꝝ natuliū nūerat̉ inter ph̓os natural̓r locutos. Dicunt̉ em̄ illiph̓i innatural̓r locuti qͥ ꝯtra naturā locuti ſtꝭ. vn̄ dixerunt ens ꝑ ſe ſubſiſtēs eē īfinitū. hͦ em̄ ē ꝯͣ naturā īfinitiqꝛ īfinitū ē paſſio corꝑis mobil̓. de natura āt paſſionis ēalteri inherere. igit̉ īfinitū nō ē ens ꝑ ſe. Illi āt dicunturnatural̓r locuti. qꝛ poſuerūt īfinitū eē accn̄s alteri inherens. qꝛ hoc eſt de natura eiusQuintum dubium eſt.An extra celū ſit aliqͥd. Et videt̉ ꝙ ſic. qꝛ vt d̓t ph̓uspͥmo celi extra celū ſunt ꝗdā entia optimā vitā ducētiaSol̓o ꝙ duobꝰ modis d̓r aliqͥd extra celū. vnoº. qꝛ ē extra circūferētiā ꝯuexā pͥmi celi ⁊ ſic ſimpl̓r dd̓ꝫ ē. ꝙ nihilſit extra celū. īmo ſic ſub̓e ſeꝑate ſunt in celo. Alioº d̓r aliqͥd extra. qꝛ ē extra influētiā corꝑis celeſtꝭ. ⁊ ſic ſub̓e ſeparate ſtꝭ extra celū. cū nō recipiat īfluentiā a celo. ſicutiſta īferiora. ⁊ ſic bn̄ dixit plato ꝙ extra celū nihil ē. Nectn̄ ē nccē ꝙ extra ſꝑ dicat locū ꝓvt voluit plato. ſic̄ necoꝑtꝫ ꝙ an̄ ſꝑ dicat tp̄s. qm̄ an̄ ⁊ extra duobꝰ modis capi pn̄t. vnoº affirmatiue. ⁊ ſic extra notat locū ⁊ an̄ tp̄s.Alioº negatiue ẜm ꝙ an̄ negat tp̄s. ⁊ extra negat locuꝫet ſic dicimus ꝙ extra celum nihil ē ſil̓r an̄ ꝯſtitutiōemmundi nihil fuit.Sextum dubium eſtAn ꝯditōes iſte. ab antiqͥs aſſignate ſint bn̄ īfinito attribute. Et videt̉ pͥmo ꝙ nō. qꝛ nō ē aliqͥs effectꝰ īfinitusigit̉ nō ē aliqͣ cā īfinita. An̄s ꝓbat̉. qꝛ oē creatū ē finitū.oīs āt effectꝰ ē creatꝰ. igit̉ nō ē aliqͣ cā īfinita Scd̓o ſi primū pͥncipiū eēt īfinitū tūc moueret in nō tꝑe. qm̄ ꝟtꝰ eiꝰeēt īfinita Sol̓o īfinitū duobꝰ capit̉ modis. vnoº ꝓ infinito materiali. ⁊ ſic iſte ꝯditōes de īfinito aſſignate nōꝯueniūt ſibi. qꝛ īfinitū inqͣꝫtū hmōi ſpectat ad īꝑfectōeꝫꝯditōes āt p̄noīate ad ꝑfectōeꝫ ſpectāt. igit̉. Alioº capit̉infinitū ꝓ īfinito formali. ⁊ illi ꝯueniūt ꝯditiōes aſſignate ab antiqͥs. qꝛ hͦ pͥncipiū reꝝ ē. a qͦ oēs alie res dependent. Tale etiā ē maxime in actu. iō nō ē generabile qm̄generabile hꝫ materiā ⁊ ē gubernatiuū ⁊ diuinū vt patꝫex declaratꝭ Ad obiecta in oppoſitū dd̓m ē ad pͥmūꝙ duplex ē effectꝰ. qͥdā ē effectꝰ cauſe agētꝭ ꝑ naturā ⁊ſic veꝝ ē. ſi cā ſit īfinita effectꝰ erit īfinitꝰ. Aliꝰ ē effectꝰꝓcedes ab agēte ꝑ ītellectū ⁊ tūc p̄t cā eē īfinita. effectutn̄ exn̄te finito. qꝛ tal̓ cā ꝓducit effectū ſicut vult Adſcd̓m dd̓ꝫ ē. ꝙ duplex ē agēs īfinitū .ſ. ẜᵐ naturā ⁊ de taliꝓcedit argumētū ⁊ nō de agēte ꝑ volūtatē ⁊ intellectū.Eſt āt aliqͥd in īfinitū fides q̄ ex qͥnqꝫ ꝯtingitmaxime intēdētibꝰ ex tꝑe. hoc em̄ in infinitū eſt.Et ex magnitudinis diuiſione vtunt̉ em̄ mathematici iufinito Ampliꝰ ſic vtiqꝫ nō ē deficere fieri ⁊ corrūpi ſi in infinitū ſit. Amplius inducēdofinitū ſꝑ ad aliqͥd. qͣre nccē ē nullū eē terminū ſiſꝑ includere ncc̄ē ē alteꝝ ad alteꝝ Maxime āt ⁊magꝭ ꝓprie qd̓ cōem facit dubitatōeꝫ oībꝰ. ꝓpt̓id em̄ qd̓ intellectū nō ē deficere: ⁊ nūerꝰ infinitꝰvidet̉ eē. ⁊ mathematice magnitudines ⁊ qd̓ eſtextra celum.
Iſtud ē ſcd̓m capitulū in qͦ ph̓s ponit qͥnqꝫ rōes ꝓbātes infinitū in actu eē ⁊ acceptōes eiuſdē ⁊ diuiſiōēsvt patebit in ꝓceſſu. Prima rō ē tp̄s ē īfinitū. qꝛ ī octauo huiꝰ ꝯſiderabit̉. qm̄ de tꝑe nihil ē acciꝑe niſi nūc pn̄sinſtās ⁊ an̄ qd̓libet inſtās ē acciꝑe futuꝝ ⁊ nccāriū ē tp̄snec̄ an̄ nec poſt fieri. igit̉ nccāriū ē infinitū eē. Etiā cuiuſlibet generati generatio. ⁊ cuiuſlibet corrupti corruptōclaudit̉ tꝑe. ſi gͦ dicat̉ generari tp̄s vl̓ inſtās. oꝑtꝫ ꝙ eiꝰgeneratio ⁊ corruptio tꝑe claudant̉ ⁊ ſic an̄ tp̄s erit tp̄set pꝰ tp̄s erit tp̄s. hͦ āt ē īpoſſibile. igit̉ tp̄s nec ē generatuꝫ nec̄ͣ corruptū. igit̉ ē īfinitū. ⁊ he ſtꝭ rōnes ꝓpt̓ qͣs oēsph̓i dixerūt nō īcepiſſe tp̄us p̄ter platōnē qͥ dixit ⁊ ip̄mgenitū īcepiſſe cū celo. Et hec īfinitas accidit temꝑi vtoſtēdet̉ in qͣrto huiꝰ. ex eo ꝙ ē mēſura circulatōis. qꝛ exhͦ ꝯſtat ꝙ an̄ qd̓libet inſtās ē tp̄s ⁊ pꝰ qd̓libet. ſicut an̄quēlibet pūctū in circulatōe ſignatū ē motꝰ circuli ⁊ circulꝰ. ⁊ pꝰ quēlibet. qͥlibet em̄ pūctꝰ ē in rōe pͥncipij ⁊ finis. ⁊ qꝛ finis ē. iō an̄ ip̄m ē tp̄s p̄teritū. ⁊ qꝛ pͥncipiū neceſſario ē ē pꝰ ip̄m futuꝝ Si āt tp̄s adiaceret motui recto ſicut pͥmo ſubiecto ⁊ cāe. tūc abſqꝫ dubio finē haberet ⁊ pͥncipiū. qꝛ in linea recta ē acciꝑe pūctū ꝑ que ē tota dimēſio linee. ⁊ nihil pꝰ. ⁊ cū mēſura ⁊ mēſuratū ſintꝓportionabilia. opꝫ ſi motui tali tp̄s adiaceret qd̓ in tꝑeeēt nūc a qͦ flueret tp̄s. ⁊ nihil eēt an̄ ip̄m de tp̄e. ⁊ aliudnūc an̄ qd̓ eēt tp̄s. ⁊ nihil pꝰ ip̄m de eē tꝑis. ⁊ hͦ nō dixitplato. qꝛ dixit ꝙ factio celi a pͥma cā ꝓcedit in eē an̄ eēꝑ modū motꝰ recti. ⁊ illi adiacet tp̄s ꝯcauſatū illi. Etin hͦ nō male dixit plato. lꝫ nō natural̓r loq̄ret̉. Natural̓em̄ ſupponit motu celi eē cāꝫ generatōnis ⁊ illi adiaceretp̄s. ⁊ in ip̄o pͥmo tp̄s fuiſſe īuētū ẜm ordinē nūc ⁊ eſſepaſſionē eiꝰ. qꝛ ẜm eū mēſura ⁊ nūerꝰ motuū adiacꝫ pͥet regulariſſimo motui qͥ nūerꝰ ē ⁊ cā oīs motꝰ phyſici.Eſt āt tp̄s nūerꝰ ⁊ mēſura oīs motꝰ. ⁊ motꝰ regulariſſimus qͥ cā ⁊ nūerꝰ ē oīs motꝰ. ē motꝰ pͥmi mobilis innatura ⁊ hͦ ē celū pͥmū qd̓ mouet̉ motu diurno ab oriētein occidētē. ⁊ ẜm ꝙ tps adiacet huic motui qͥ eē ponit̉ aphyſico. Scd̓a rō ē. magnitudo ē īfinita. igit̉ īfinitū eſt.Ans ꝓbat̉. qꝛ mathematici vtunt̉ hmōi diuiſione in īfinitū qͥ imaginatio ſuꝑ illo fundat̉. ꝙ ip̄a cōponit̉ ex magnitudinibꝰ. ⁊ nō ex pūctꝭ. ⁊ qͣꝫuis notū ſit magnitudinem in īfinita diuidi. nō tn̄ notu ē oībꝰ ip̄aꝫ ꝯponi ex magnitudinibꝰ. ſꝫ hͦ ꝓbat. ⁊ eo ꝓbato vtit̉ mathematicꝰeo ꝙ mathematicꝰ nō hꝫ ꝯſiderare ꝯpoſitōes reꝝ eſſentiales qͣs ꝯſiderat natural̓. ⁊ iſtud latius ꝓbabit̉ ſextohuiꝰ Tercia generatōes ⁊ corruptōes ſtꝭ īfinite ⁊ ſuccedūt ſibijnuice ꝑpetue. vtꝫ pͥº ꝑigeneſeos vt vnꝰ hō generat aliū ⁊ ille iteꝝ aliū. ⁊ ſic de alijs in īfinitū. gͦ īfinitū ē.nō tn̄ ex eo ꝙ ſit īfinita materia ex qͣ ē generatio ⁊ corruptio ſicut qͥdā dicūt. ſꝫ potiꝰ ex eo ꝙ generatio vnius ſitcorruptio alteriꝰ. Quarta rō ē. de rōe corꝑis finiti ē ꝙcludat̉ in alio. ſi igit̉ det̉ aliqd̓ corpꝰ vl̓ hͦ ē finitū vl̓ īfinitū. ſi 2ᵐ habet̉ ꝓpoſitū. ſi pͥmū oꝑtꝫ ꝙ ꝯcludat̉ in aliocorꝑe. vl̓ gͦ hͦ corpꝰ includit̉ ī alio vl̓ nō. ſi pͥmū erūt īfinita corꝑa in magnitudine ⁊ ſic ē īfinitū. ſi nō tūc deueniendū ē ad vnū qd̓ īcludit ⁊ nō īcludit̉ ⁊ tūc hͦ erit īfinitū. qꝛ nō claudit̉ in alio. Quinta ratō maxime inductiua ẜm antiquos ad credendum infinitum eſſe eſt.qꝛ qd̓ videt̉ intellectui ⁊ imaginationi eſt veꝝ vt ponūtantiqui nō diſcernētes inter intellectū ⁊ imaginatōnemſꝫ intellectus ſiue imaginatio imaginat̉ infinitū. igit̉ infinitum eſt. Qinorē ꝓbāt ex tribꝰ Primo in nūero. qͥanō pōt dari tantus nūerijs quin p̄t eſſe maior ẜm imagiij
O iiij