Druckschrift 
Commentaria in Porphyrium, Aristotelem et Gilbertum Porretanum secundum viam Albertistarum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Peri hermenias

ſitionibus. Tercō oſtendit vnam proprietatēcontrariarum. Secunda ibi. Contrariarum.Tercia ibi. Manifeſtum eſt. Quo ad primūdicit. propoſitio de contrario modo opinandi eſt contraria vere propoſitōni. qꝛ ſicut eſt deopinionibus. ſic eſt de ꝓpoſitionibus. ſed opinio de contrario modo opinandi eſt contrariavere opinioni. ergo propoſitio de contrario modo enunciandi eſt ꝯtraria vere opinioni. Maior patuit in prīcipio primi. quia voces ſuntſigna earum paſſionum que ſunt in anima. etideo manifeſtum eſt in voce negatio eſt contraria affirmationi. hec affirmatio negatioque habēt fieri circa idem ſb̓iectuꝫ. cuius exemplum eſt vt huic affirmationi que dicit. Omne bonum eſt bonum. vel omnis homo eſt bonus. contraria eſt iſta negatio que dicit nullūbonum eſt bonum. vel nullus homo eſt bonꝰ.Poſtea oſtendit quomodo ſumenda eſt cōtradictio dicens. contradictoria ſunt propoſitiones vt non omnis. vel non omne .i. iſta quedicit Non omnis homo eſt bonus. contradictoria eſt huic que dicit. Omnis homo eſt bonus. iſta que dicit. non omne bonum eſt bonum eſt contradictoria iſtius que dicit Omne bonum eſt bonum. In fine vero concludit. recte ſicut contraria realiter non ſunt ſimulin eodē. ſic contraria complexa non ſunt ſimulvera.Circa p̄dicta ſunt dubia Primuꝫ eſtQuare philoſophus inducit hanc dubitationem de modo ſumendi oppoſitionem enunciationum. Solutio. quia conſequentia enuciationū ẜm oppoſitioneꝫ variatur. ſicut ſuꝑiusdictum fuit. Oppoſitio autem ẜm aliquos ſumitur in rebus oppoſitis ſicut bonum malūet iuſtum iniuſtum albū nigrum. ẜm aliosvero ſumitur ẜm contrarios modos enunciādi. Oportet querere hic qualiter ſit ſumēdane ignorata ipſa error fiat in conſequentijs.Quia tam in enunciationibus de abſoluta īherētia qͣꝫ modificata determinata eſt veritas.penes contrarium modum enunciandi. quaſipreſupponendū ſit hoc modo cōtrarietate eſſeſumendam. ergo philoſophus inquirit hocdiſputatiue in hoc finali tractatu. Alij dicūt. ſufficienter hoc habitū eſt ſuꝑius in diuerẜlocꝭ. iſte textus finalis eſt ph̓i ſed tranſlatōis qui ipſum appoſuit pro declaratōe multoꝝ dubiorum.

Secundū dubiuꝫ. Quō accipit philoſophus hic cōtrarietateꝫ qn̄ dicit oppoſitio ſumendā penes contrariū modum enunciādi. Solucō generaliter vt extēdit ſe ad omnēſpeciem oppoſitōis quod manifeſte patet ex exemplis ſuis quibus exēplificat tam in indiffitis qͣꝫ in vniuerſalibus. ſicut patet clare decurrenti textum vſqꝫ in finem.Tercium dubiuꝫ eſt. An cōtrarietasſumēda ſit penes contrariū modū enunciandiet non penes contraria predicata. Et videt̉ primo. Quia ea que ſunt in voce ſunt ſignaeoruꝫ que ſunt in anima. ſed ea que ſunt ī anima cauſantur a rebus ad extra. ergo opiniōesanime que ſunt de rebus cōtrarijs erunt cōtrarie. ꝯſequēs non eſt ſumenda contrarietaspenes contrarium modum modum enunciandi. hoc ab eo qd̓ res eſt vel non eſt oratio dicitur vera vel falſa. ergo repugnantia enunciationum magis tenet ſe ex parte rerum enunciatarum qͣꝫ modorum enunciandi. Tercō quandocūqꝫ aliqua ꝓpoſitio vera opponit̉ duabusfalſis quarū vna continet aliā econuerſomagis opponitur cōtinenti qͣꝫ contente. ſedpoſitio falſa de contrario p̄dicato continꝫ ꝓpoſitionē falſaꝫ de contrario modo enūciandi. et ecōtra. igit̉ ⁊c̄. Minor ꝓbat̉. quia iſta. omnis homo eſt niger. cōtinet iſtā. nullus homoeſt albus. econtra. vtraqꝫ iſtarū opponitur huic. omnis homo eſt albus. ergo iſta oīshomo eſt niger. que eſt de contrario predicatomagis ſibi opponit̉ qͣꝫ illa. nullus homo eſt albus. que eſt de contrario modo enunciandi.Quarto iſte ẜm philoſophū ſuꝑius in principio iſtius ſcd̓i contrariantur. omnis homo eſtiuſtus. omīs homo eſt iniuſtus. tamen nonſunt de contrario modo enunciandi. ſed de contrarijs predicatis. Quinto ſcd̓a ratio quabat philoſophus ſuā cōcluſionē eſt falſa. ergovidetur cōcluſio falſa. An̄s probatur. quia inſecunda ratione dictum eſt op iniones queſunt de contrarijs predicatis non ſunt primovere vel falſe. ſed hoc videtur falſum. quia illaopinio vel illa enūciatio in qua negatur oppoſitum de oppoſito eſt primo vera. ergo iſta bonuꝫ non eſt malum erit primo vera. Idem eſtcōtra ph̓m ī textu. Solucō ſicut ph̓s ꝓbauitin textu multis rōnibꝰ . Ad obiecta in oppoſi. Ad primū eſt dicēduꝫ. lꝫ ea ſunt in aīacauſent a rebꝰ tn̄ hn̄t endē modū eēndi ī aīa