Druckschrift 
Commentaria in Porphyrium, Aristotelem et Gilbertum Porretanum secundum viam Albertistarum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Periarmenias

Hec ē ſecūda ꝑs principalis huius capl̓i inph̓s ſoluit iſta queſtioneꝫ mota. Et diuiditurin duas partes ẜm ponit duas ſolutiōes. ſecunda ibi Quedam vero. prīa in tres ꝑtes. qꝛprimo pōīt vnaꝫ diſtinctionē. ſecundo oſtendit in ꝗbus inueniātur mēbra iſtius diſtinctionis. Tercō remouet dubiū. ſcd̓a ibi. prīo quidem. tercia ibi. Irrōnales ꝟo. Quo ad primūdicit in effectu duplex eſt poſſibile. quoddāeſt poſſibile qd̓ non valet ad oppoſita .i. qd̓tum pōt eſſe. ſed nullo modo non eſſe. Aliud ēpoſſibile qd̓ valet ad oppoſita ſcꝫ ad eſſe ad eſſe. ſicut poſſibile eſt ambulare. poſſibileeſt non ambulare. Primū poſſibile inueniturin his que poſſunt ẜm potentia irrōnaleꝫ .i. inuenitur in entibus naturalibus que agunt neceſſitate nature. ſicut patꝫ de potētia ignis quapoteſt calefacere que potentia eſt irrationalis.Secunduꝫ vero poſſibile inuenit̉ in his quepoſſunt ẜm ratione ſiue ẜm potentiā rationalem que libera eſt potens hoc ad oppoſita ſicut homo p̄t currere vel currere. diſputare diſputare. Et ita poteſtates ille que ẜm rationem ſunt eedem exn̄tes vt plurimoꝝ etiamſunt contrarioꝝ .i. poſſunt ad oppoſita. Et qꝛpoſſet aliqͥs putare omēs potētie irrationales eſſent determinate ad vnū poſſent adoppoſita. Ph̓s hoc dubiū remouens dicit.non omnes poteſtates irrōnales habent ſe ſic non valent ad oppoſita. ſꝫ ſolum quēadmo dictū eſt ignem poſſe calefacere aliaſꝑ agunt. Animalia ꝟo ẜm irrōnales poteſtates ſimul poſſunt quedā oppoſita. ergo idcirco dictū eſt .i. ideo vel intm̄ dictū eſt. qm̄ nonomnis poteſtas irrōnalis poteſt ad oppoſita.Non em̄ ſequitur illa ſunt eiuſdeꝫ ſpeciei. ergoſi vnū poteſt ad oppoſita. reliquū. Et intelligit phus dictū ſuū de ſpecie ſubalterna ſpecialiſſima. qn̄o ignis homo pn̄t eſſe eiuſdeꝫſpeciei. quia conueniūt in illo genere ſubalter/no quod eſt corpus.Tunc ibi quedaꝫ vero. Hic phūs ponitſcd̓am ſolutōeꝫ. Et diuidit̉. qꝛ primo facitScd̓o oſtendit ordinē ꝓpoſitionū modaliū.ibi. Et eſt quedā. Prima diuidit̉ in quattuorquia primo facit diſtinctōneꝫ. Scd̓o oſtenditin qͥbus inueniātur mēbra diſtinctōnis. Tercio comꝑat mēbra diſtinctōis adinuicē penesaliquā cōuenientiaꝫ. Quarto ex diſtinctioneſoluit dubitatōeꝫ cōcludit ſolutionē queſtionis. ſcd̓a ibi. Et eſt quidā. tercia ibi. In vtriſqꝫ vero. quarta ibi. Si ergo. Quo ad primuꝫph̓s dicit. quedam poteſtates habēt ſe ſic

equiuoce ſunt. qꝛ poſſibile dicit̉ ſimpliciter .i. vno modo. ſed quoddā eſt actui ꝯiunctūſicut poſſibile eſt aliquid ambulare. quoniamiaꝫ actu ambulat. Aliud ꝟo dicit̉ poſſibile abeo quod aget .i. aliud eſt poſſibile diſtās ab actu ſicut poſſibile eſt. qꝛ ambulabit. Et int̓ iſtaduo poſſibilia hec eſt drna. qꝛ vltimum poſſibile quod eſt dictū a potentia diſtāte ab actureperitur in mobilibus ſolis .i. in non ſempiternis. Sed poſſibile dictuꝫ a potentia cōiuncta actui reperitur in immobilibus ſiue ſempiternis. quia vt dicit̉ tercō phiſicoꝝ. in perpetuis non differūt eſſe poſſe .i. temporaliter nondiſtant. Poſtea ponit cōuenientiam inter hecpoſſibilia dicens. de vtroqꝫ poſſibili verumeſt dicere impoſſibile vt de poſſibili ambulare qn̄ ambulat. de poſſibili ambulare quādo ambulabit. ſoluens queſtionem hoc modoſi poſſibile quod non ſemꝑ actu eſt. ſiue actuiconiunctum. non ſequatur ad neceſſe. ſiueeſt verum dicere de neceſſario. tamen alteruꝫ .i.quod eſt actui coniunctuꝫ verum eſt dicere deneceſſario. ſequitur ad ipſum. Cōcludit ergoquare poſſibile ſequitur neceſſarium ẜm partēeius. ſed non omnino .i. poſſibile quo ad vnāacceptionem ſequitur ad neceſſarium. ſed nonquo ad vtramqꝫ ſimul. Tunc ibi. Et eſt quidemHic philoſophus ponit ordinem propoſitionum modalium. Et diuiditur in tres partes.Primo facit hoc. Secundo probat intentuꝫ.Tercō ex hoc infert vnam diſtinctionem reꝝ.Secunda ibi. Manifeſtum eſt. Tercia ibi.hec quideꝫ. Primo dicit fortaſſis illud quodeſt neceſſarium eſſe non necſſariuꝫ eſſe. eſt pͥncipium omnium propoſitionum modalium.que eſſe vel non eſſe ſignant. Alia vero .i. aliasmodales oportet conſiderare quemadmoduꝫcōſequentia earum probat. ẜm hoc oportetdiſponere conſequentias ẜm hunc modū.neceſſe eſt non eſſe. poſſibile eſt eſſe. contingēseſt eſſe. non impoſſibile eſt eſſe. Et ille ſunt inprima linea. In ſecūda ſunt iſte. Non neceſſeeſt eſſe. poſſibile eſt non eſſe. contingens eſteſſe. non impoſſibile non eſt eſſe In tercia ſuntiſte. Neceſſe eſt non eſſe. Non poſſibile eſt eſſe.Non contingens eſt eſſe. impoſſibile eſt eſſe.In quarta ſunt iſte. Neceſſe eſt eſſe. non poſſile eſt non eſſe. Non contingens eſt non eſſe.Impoſſibile eſt non eſſe. autem ſic vt ſupradictum eſt debent ordinari. ita illa de neceſſario ſit prima. manifeſtuꝫ eſt ex iam dictis