Secūdus
¶ Tertio videt̉ ꝙ in futuris cōtingētibꝰ ſit determīata veritas ꝓbat̉ qꝛ hec eſt de futuro ꝯtingeti ſol oriet̉ eras ⁊ eſt determīate vera. igitur ⁊c̄.¶ Quarto iſta eſt de futuro cōtingēti dies iuꝙdicij erit. ⁊ ſil̓iter antixp̄us naſcet̉. ⁊ tn̄ ſunt deꝰtermīate vere ¶ Quīto hec eſt ꝓpoſitio per ſeOm̄e futuꝝ ꝯtingēs eſt futurū. ⁊ per cōſequēsneceſſaria. gͦ hec ē vera. ome futuꝝ cōtingēs neceſſario erit futuꝝ. ergo ncc̄ario eueniet ⁊ ꝑ ꝯſequēs videt̉ determīate vera. Et cōfirmat̉ ꝑ gilb̓tū porritanū qͥ vocat futuꝝ ncēario cōtingere.¶ Sexto bn̄ ſeqͥtur ſortes ncc̄ario erit vel nōerit. ergo ſor. ncc̄ario erit. An̄s eſt neceſſariū qꝛfundat̉ in veritate pͥmi pͥncipij. igit̉ ⁊ ꝯn̄s eritneceſſariū. ¶ Septimo iſte ſunt ꝯtradictorieꝓpōnes de futuro cōtingēti. ſor. moriet̉. ſortesno morietur. tn̄ prima illaꝝ eſt determīate vēaergo ⁊c ¶ Octauo bn̄ ſeqͥtur motus eſt gͦ eritſed an̄s eſt determīate verū cū ſit ꝓpoſitio de p̄ſenti gͦ ꝯn̄s qd̓ eſt ꝓpoſitio de futuro. ꝙ pͥma cōſeq̄ntia bona ſit ptꝫ. qꝛ ome qd̓ mouet̉ mouebit̉ẜm ph̓m. vi. phiſicoꝝ ¶ Nono iſta. ome cognitū a deo determīate eueniet. alias poſſet deꝰ ī ſuacognitōe falli. ſed ome futuꝝ ꝯtingēs eſt cognitū a deo. quē nihil latet. gͦ ome futuꝝ cōtingēsdeterminate eueniet.In oppoſitū eſt areſtotil̓. in lrā ⁊ poītur iſte diſcurſus maior. Qualis ē diſpoſitio rerū in entitate talis eſt earūdem ī veritate ⁊ falſitate. Mīor. Preſentia in ſeip̄o ſūt determīata ⁊ ſimilit̓p̄terita in ſua p̄tericōe ſūt certa futuravero ꝯtingētia. nūqͣꝫ fuerūt pn̄cia necin ſe nec in ſua cā ſūt determīata. Concluſio. Igit̉ nō eſt determīata veritasin ſingularibꝰ ⁊ in futuris ꝯtingentibus ſicut in pn̄tibus ⁊ preteritis.Maior eſt ph̓i 2º metaphiſice. ⁊ virtualit̓ eiuſcem in poſt p̄dicamētꝭ vbi dicit. ab eo qd̓ res ēvel nō eſt or̄o d̓r vera vel falſa. Mīor ꝓbat̉ exrōne pn̄tis tale em̄ hꝫ eſſe in ſeip̄o determīatuꝫp̄terita etiā certa ſūt in ſua p̄tericōe inquātū ſemel in pn̄ti fuerunt ſicut hec ſor. currit. eſt determīate vera inquātuꝫ curſus ſemel in pn̄ti ſortiinfuit. Futura vero ſolū hn̄t eē in cauſa ⁊ nūqͣꝫfuerūt pn̄tia. Et gͦ futura ẜm diuerſitatē cauſeſunt varia. vn̄ ſi ſunt futura q̄ habēt eē in cauſanecīa tūc hn̄t eē determīatū ꝓ quāto ip̄a eſt det̓mīata ad hoc vt ex ea effectꝰ infallibilit̓ eueniatet gͦ tale futuꝝ ē determīate ⁊ īfallibilit̓ verū. ſivero ſit cauſa vt in pluribꝰ agēs aliqn̄ tn̄ eſt de
ficiēs. tūc effectꝰ futurꝰ determīate p̄exiſtit. multātur tn̄ ⁊ īpedibiur; ⁊ iō ſic etꝭ ē determīate verū dicere illud futuꝝ nō tn̄ cū ꝑfecta certitudīel. ſedtm̄. ſi vero ſit cā agens ad vtrūlibetin qͣ effectꝰ p̄exiſtit pōtēcialit̓ ⁊ neutraliter tm̄.tūc nec determīate verū eſt dice̓ hoc erit. nec det̓mīate hͦ nō erit. niſi ſb̓ diſiūctōe hͦ mō hͦ erit l̓nō erit. Et de iſto futuro locutꝰ eſt. p. ī textu qn̄multꝭ rōibꝰ ꝓbauit ꝯcluſiōeꝫ q̄ ſeqͥt̉ ex p̄miſſis¶ Ad obiecta in oppoſitū. ad pͥmuꝫdicendū licet ille ꝓpōnes nō ſint determīate vere qͦ ad nos. qꝛ ignoramꝰ q̄ illaꝝ ſit vera vel falſa. tn̄ ex ꝑte rei vna eſt tamē determinate vera ⁊alia falſa. ſicut iſta eſt determīate vera papa ſedet. vel iſta papa nō ſedet. licet nos ignoremꝰ q̄illaꝝ ſit ⁊ ſimili mō iſta ē vera determīate aſtraſunt nūero pari l̓ iſta aſtra nō ſūt in nūero pariDe 3º dd̓m ē lꝫ ille ſint formalit̓ de pn̄ti ex qͦ copl̓a ē de pn̄ti. tn̄ ꝟitas ip̄aꝝ depēdꝫ a ꝟitate vniꝰde futuro vt iſta ē vera vl̓ falſa ſor. eſt venturusquia ſor. veniet ⁊ ſic nō eſt ſimpl̓r de pn̄ti de qualoqͥtur ꝯº. ¶ Ad 2ᵐ dd̓m ẜm alb̓tu lꝫ p̄teritūmaterialiter ẜm id qd̓ eſt p̄teritū nō eſt. tn̄ nonp̄terijt formalit̓ ſub ſua rōe p̨̄tericōis ⁊ ſic ad minꝰ in ſua p̄tericōe determīatū eſt ⁊ hͦ nō eſt verūde futuro. qꝛ futuꝝ nunqͣꝫ fuit ⁊ id̓o nec ī ſe necin ſua futuritōe determīatū eſt ſed pōt ſic euenire vl̓ aliter ⁊ cōformiter ad iſtud dicūt alij licꝫres ſignificata ꝑ tales orōnes nō ſit in pn̄ti. eſttamē in ſua p̄teritōe ⁊ hoc ſufficit. vel dicendūlicet res ſignificata ꝑ ꝑtes orōnū taliū nō ſit. tamē res ſignificata ꝑ totā orōem eſt ſicut ꝑ totaꝫillā orōem. ſorte cucurriſſe ⁊ hͦ eſt vl̓ ſor.nō cucurriſſe. ¶ Ad terciū eſt dicendū. ꝙ eſt triplex futuꝝ ſcꝫ ncc̄ariū. cōtingēs. ⁊ īpoſſibile. ꝑhoc dicendū eſt ꝙ iſta ſol orietur cras ē de futuro ncc̄ario ⁊ hͦ ſtāte ordine rerū īſtitutaꝝ ꝑ autorē nature. ⁊ gͦ ip̄a eſt determinate vera. ſimilimō ſi fuerit futuꝝ īpoſſibile celū cras corrūpet̉celū cras nō corrupet̉. vna eſt determinate verareliqͣ determīate falſa. ſed ī ſingularibꝰ ⁊ futurꝭꝯtingētibus vna ꝑs ꝯͣdictōis nō eſt determinate vera ⁊ altera falſa. ¶ Ad quartuꝫ eſt dd̓m ꝙilla dies iudicij erit eſt ꝯtinges ex habitudineſuoꝝ termīoꝝ tn̄ ſuppoſita determīacōne diuina ſic ē determīate ꝟa. vn̄ nihil refert aliqͥd eſſepoſſibile ẜm ſe. qd̓ tn̄ alteri ꝯꝑatū eſt īpoſſibileet ſil̓i mō dd̓m eſt de iſta ātixpus naſcet̉. ¶ Adquiītū dd̓m ẜm alb̓. lꝫ futuꝝ ꝯtingēs formal̓racceptū ſit de ncc̄itate futuꝝ. id tn̄ qd̓ eſt futuꝝet cōtingēs ē. cōtingent̉ futuꝝ ē. dicūt tn̄ qͥdaꝫvt īquit albertꝰ ꝙ futura cōtingētia de ncc̄itateeueniūt hͦ mō qͦ futura ſunt. hͦ eſt cōtingenterEt ſic ncc̄ariū eſt hͦ vel illd̓ euenire. ſꝫ nō eſt ne-