Druckschrift 
Commentaria in Porphyrium, Aristotelem et Gilbertum Porretanum secundum viam Albertistarum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Gilōe rti porritani.

dicūt. omne creatuꝫ mutabile ergo in omni tali derelinqͥtur qn̄ temporis et nō ſolum in hisque incipiūt eſſe Ad quod dd̓m ꝙ oē creatum eſt mutabile mutabilitate ſue nature. ſednō mutabilitate temporis ſiue qn̄ Primūpꝫ. qꝛ ome tale hꝫ eſſe ab alio et eſt ſuſcitatumex nihilo. et in nihilū iterum eſt ꝟtibile qͣꝫtumeſt ex ſui natura ⁊ ꝟteret̉ ī nihil vt dicit gregorius niſi manu oīpotentis ineſſe cōſeruaret̉. ꝓpter quod dicit plato in timeo in ꝑſona creatoris O dij deorum qͦrum opifex prqꝫ ego ſū natura qͥdem vr̄a diſſolubiles eſtis mea aūt voluntate ſꝑ ꝑmanebitis Scd̓m patet. quianihil mutabl̓e eſt mutabilitate tꝑis niſi qd̓ ſb̓eſt influentie corporū celeſtiū. ſic aūt non eſt deillis ſubſtantijs ꝓpter qd̓ quidā ph̓i dixerūtduplicem pͥuationem vnā extxinſecam et aliāintrinſecam. Ille ſubſtātie habent pͥuationemextrinſecam .ſ. dependentiā ad creatorem qͥ ꝓpter ſui bonitatē eas cōſeruat ineſſe. ita ꝙlicꝫ mutabilia ſint ex ſui natura tn̄ nūqͣꝫ mutabūturSubſtantie vero generabiles ⁊ corruptibileshabent pͥuationem intrinſecā q̄ ẜm cōmentatorem ⁊ auicennā dicitur malū nature ſtimulāsſꝑ in non eſſe forme habite qͣre omnia talia deneceſſitate ſꝑ corrūpentur vt ꝓbat ph̓s pͥmo decelo Et de iſto malo .ſ. pͥuationis loquitur commētator dicens ꝙ ſupra ſperā lune nō ſit malūQuintū dubiū eſt. an ī anima ſit quado vt dicit gilipor. in textu Et videt̉ ꝙ nonqꝛ ẜm yſaac ph̓m. aīa eſt vmbra intelligentiarum. ſꝫ intelligentie ſunt ſupra tempꝰ. igit̉ ineis non derelinquitur quādo tꝑis. et per cōſequēs nec in anima Solutio ſic in quātuꝫeſt corpori cōiuncta Sic em̄ in actionibus ſuis ⁊ paſſionibus attingit tꝑs. quia licet ip̄a nōcōmunicat corpori cōmunicat tn̄ cōmunicāticorpori .ſ. fantaſie qꝛ intelligit cum cōtinuo ⁊tꝑe. ſicut pꝫ in ꝑte auime ſpeculatīa vt circa textum dictum fuit Ad obiectum dicendumeſt ꝙ aīa habet duplex eſſe .ſ. ſuꝑius ⁊ inferiusẜm eſſe eius ſuꝑius eſt ſupra tempus. ſꝫ ẜꝫ eiꝰeſſe inferius quo cōiungitur fantaſie r̄cipit qn̄Sextum dubium eſt. an verum ſit dictum gilberti porritani ꝙ quidā acutius ſpeculantur in vno tempore qͣꝫ in alio. et quidā ſūtdementes ſeipſis vno tempore qͣꝫ alio Solutio ſic. quia melancolia in quibus dominantur qualitates mortifere que ſunt frigidum etſiccum in vere quod eſt tempus calidum ⁊ humidum Lolerici in hieme flegmatici in eſtateet ſanguinei in autūno Et vt huius rō cog

noſcatur notandum eſt ꝙ quattuor ſunt quaternarij Primus eſt corporum ſimpliciuꝫ eiēmentorum .ſ. ignis aeris aque ⁊ terre Secundus eſt humorum et complexionum animalium vt ſanguinis flegmatꝭ colere et melancolie. Tertius eſt diſpoſitionum ꝑtium animal̓que ſunt. ver eſtas autūnus et hiems Quartus eſt complexionū totius etatis .ſ. infātie pueritie iuuentutis ⁊ ſenectutis Et horum quaternorum ſꝑ qͣttuor conueniunt in qualitatibus. primo cōueniūt in qͣlitatibꝰ. aer ſanguisver infātia. qꝛ quodlibet iſtoꝝ eſt natu̓e calideet humide Secundo cōueniūt hec. ignis colera eſtas et pueritia. qꝛ quodlibet iſtoꝝ eſt natura calide et ſicce Tertio hec cōueniūt in qualitatibus aqua flegma hiems et iuuētus. qꝛ qd̓libet illorum eſt natura frigide et humide. Qīto hec cōueniunt in qualitatibus. terra melancolia autūnus et ſenectus. qꝛ quodlibet illorūeſt natura frigide et ſicce Iſtis igitur ſic ſtantibus dicendū eſt ꝙ aīmalia peius habent ī illa ꝑte anni cum qua cōueniunt in qualitatibꝰqͣꝫ in alia cum qua diſcōueniunt. qꝛ ſimile additum ſuo ſimili augmētat ipſum. et ideo ī vere ſanguinci ſunt demetiores ſe ipſis qͣꝫ in aliotꝑe. et colerici ꝓpter eandem cauſaꝫ in eſtate. etmelancolici in autūno et flegmatici in hiemeEcontra vero in vere melācolici bene ſe habētin oꝑatōibus mētꝭ. qꝛ tūc ſpiritus qui deferūtformas ſpeculationis ſubtiliantur et mobilesfiunt ex calido. et humectātur ex humido vt facilius formas recipiant. et ſic calidum et humidum tꝑis temꝑant frigidum et ſiccum melācolici Colerici vero qui ſunt calidi et ſicci melius valent in oꝑationibus mentis in hiemeque eſt tempus frigidum et humidum. qꝛ inhieme vincente frigore temꝑatur calor colerici oꝑatōes ꝯmiſcēs ita vt n̄ cōmiſceat. ſꝫ bn̄ maueat. et humore hiemis inducente flegma tꝑat̉ſiccitas ad bonam ſuſceptionem et retentioneꝫex naturali ſiccitate colere. Flegmatici vero q̄ſunt a dominio frigidi et humidi acutius cōtemplantur in eſtate. quia frigus flegmatici excellente calido eſtatis temꝑatur vt bene moueat ſpiritus et humor multus temperat̉ ſicco vtbene recipiat ex naturali humido. et bn̄ retineat ex naturali ſicco Sanguinei vero qui ſūt calidi et humidi acutius ſpeculāt̉ in autūno. qꝛcalorē ſāguinei temꝑat mode̓ata frigiditas autūni. humorē vero ſāguis exuberātem ad temporantiam reſtringit moderata autūni ſiccitas Ex quibus etiam ſequitur ꝙ ſenes. quia ſtꝭfrigidi et ſicci peius ſe habent in hieme que fri-

O iiij