Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Seite
136v
Einzelbild herunterladen
 

que lꝫ ſit falſa non viciat nec minuitid cui adijcitur. vt. l. falſa demonſtraetio. ff. de condi. ⁊ demon. exemplum ſecundi vendo tibi talē fundum: ſic confinatum ꝗ eſt iriū modioꝝ. exempluꝫprimi. vt vēdo tibi terra quattuor modiorū. i talibus ꝯfinibus hec pa. in. c.per tuas de dona. vel dic clarius ꝙ autpreciū texatur ꝑ modia. ⁊ tūc emptorn̄ plus poterit hēre. Secus ſi preciumnō taxatur ꝑ modia: qꝛ tūc totū hēbit.19 Utꝝ veditor teneatur dicere viciuꝫrei vendite. ℟. ẜm Tho. vbi. sͣ. vendi.torqui rem vicioſam exponit vendendam ex hoc ipſo dat emptori dāni velpericuli occaſionem. Damni quidem:ſi propter huiuſmodi viciū res ſit minoris precij ⁊ ipſe de precio nihil minuit. Periculi aūt ſi propter huiuſmodi vicium vſus rei reddatur impedit:vel noxius: puta ſiquis alicui vendatequum claudicantem pro veloci: veldomuꝫ ruinoſaꝫ ꝓ firma vl̓ cibū corruptū aut venenoſumpro bono. vn̄ ſihmōi vicia ſint occulta: ⁊ vēditor nondetegat: eſt doloſa ⁊ illicita venditio ⁊venditor tenētur ad dāni recōpēſationē. Si vero viciū ſit manifeſtū: putacū equus ſit monoculus. vel vſus rei ⁊ſi nō cōpetat vni: poteſt cōpetere alij. ⁊venditor propter huiuſmodi viciū ſubtrahat de precio qͣꝫtum oꝫ: non teueturad manifeſtandum vicium rei: qꝛ forte propter huiuſmodi vicium emptorvellet plus ſubtrahi qͣꝫ eſſet ſubtrahen̄.vnde venditor poteſt licite vicium reſb̓ncere. Idem dicēdū eſt ſiꝗs hēat librum venalem: ſed corruptū. nō tenetur dicere eius viciū dūmō ſubtrahatde precio ꝓpter hmōi viciū vt idē eſt.20 Quid ſi aliquis portans mercesad locū vn̄ ſcit multos ſequi ſe cum ſimilibus qd̓ ſi diceret: non poſſet ſuasadeo care vendere. ℟. ẜm Tho. vbi. sͣ.vēditor qui vendit rem ẜm preciumquod inuenit nō videtur ꝯtra iuſtitiaꝫfacere: ſi quod futuꝝ ē nō dicit. Si tn̄diceret vel de precio ſubtraheret: abudātioris eēt virtutis: qͣꝫuis ad hoc nō2xvideatur teneri ex debito iuſtitie. Pōe ꝗs intēdēs nocer̄ alij: ſcribit 21lr̄am dirigēdā alicui ſuo amico admonens vt emat multū de aliquo mercimonio vt aromatibꝰ: lana ⁊ hmōi. qꝛerunt cara in futuruꝫ qd̓ nouit eſſe falſum ⁊ permittit ſibi cadere lr̄am in aliquo certo loco: vbi frequēt̓ aliꝗs quēodio hꝫ ꝯuerſatur vt eā īuentā legat: ⁊talia emat ⁊ multū inde perdat ⁊ totūhoc ſequitur. ℟. Arch .ſ. ꝙ talis mortaliter peccat: intendens proximo ſuo nocere. n̄ tn̄ tenetur ſatiſfacere d̓ dāno: qꝛnō dedit occaſionē dāni efficaciter exde iniur. ſi culpa. non enim ita leuiterdebuit credere. Et ſibi imputet leuitatem ſuam lꝫ aliqui alij teneant ꝙ talisteneatur reſtituere vt recitat ſanctusbernardi. ī trac. reſtitutionum. Sꝫ aduerte d̓ qͦdā cāu ꝗ accidit ve 22netijs. cū ꝗdā magnus mercator lr̄asaccepiſſet a ꝑtibꝰ oriētꝭ vt emeret aromata multa. qꝛ futuꝝ erat vt preciumeorū multū creſceret: qꝛ inde trāſmittinon poterāt ab illis partibus. ille perlectā lr̄am dilacerauit: ⁊ in terra fruſtraproiecit: nihil alicui dicens intendensillud facere de quo cautus reddebaturSed alius tenuis mercator lr̄e illiꝰ fruſta collegit: ⁊ inſil̓ ſuis partibꝰ coaptauit ⁊ legit. Quo facto: cū hoc a nulloſciretur acceſcit ad oēs apothecas: q̄hēbant huiuſmodi venalia: ⁊ certo pͦcio emit tūqꝫ mercator magnus iretad emēdū: inuenit oīa vendita. Interrogat de periona ēptoris: mirat̉ neſciens factū: ſed demū ꝑcepit. Sicqꝫ lucrū magnū qd̓ ille ſperabat ex hmōiemptōe: alius ſua induſtria ſibi ꝓcurauit ſine iniuria eius: nec ſibi in aliquo tenebat̉. An aūt in dicto caſu illerecolligēs fruſtra lr̄arum: ⁊ poſtea legens peccauerit mortal̓r. Reſpondetꝗ. sͣ. ꝙ ſi talis legat vt ſciat ſecreta eiuscurioſitas eſt. Si vt ſibi ꝓuideat ꝓuidētia humana ē nec peccatū. Cuilibetenī licitū ē ſibi accipere reꝫ que hēturꝓ derelicta cuiuſmōi eſt talis lr̄a. Quid de mercatoribus ꝗ inter ie 23