De ſecūda ſpecie qualitatis
patꝫ ꝙ homo indiget pluribꝰ virtutibus ⁊ potētijs aīe quas oportꝫ ineo ponere: q̄ ſunt tanqͣꝫ quedā auxilia: quedā organa. ⁊ quedam inſtrumenta ſuarū operationum¶ Qūo ⁊ qͣliter oēs potentieaīe ꝑtinēt ad aīam vegetatiuāſenſitiuā ⁊ ītellectiuā ¶ RXXIIEcūdo videndū eſt q̄ ſunt ilNe potētie in gut ⁊ ad qͣ reducunt̉. Et dicendū eſt ꝙ om̄eꝑfectum cōtinet nobilitats cuiuſlibet imꝑfecti eiuſdē generis ⁊ eminētius. ſicut deꝰ qͥ eſt ꝑfectiſſimuꝫ qͥdin gn̄e entiū ꝯtinet oēs ꝑfectōes aliorū entiū que ſtꝭ imꝑfecta reſpectueiꝰ ⁊ eminētius. Tres aūt ſtꝭ aīe peſite in gn̓e .ſ. vegetatiua q̄ ꝯtinet primū ⁊ infimū gradū: que eſt herbaꝝet plantaꝝ. Scd̓a eſt ſenſitiua q̄ eſtaīalium: q̄ tenet ſcd̓m gradū ⁊ eſt vegetatiua ſuꝑior ⁊ ꝑfectior. Tertia ērōnalis q̄ tenet tertiū et ſup̄mū gradū. ⁊ eſt hoīm ſolū. ⁊ hec eſt alijs duabus ꝑfectior ⁊ ſup̄ma ſimpl̓r. Sicergo eſt ordo inter iſtas. qꝛ qͥcqͥd hꝫꝑfectionis aīa vegetatiua: totū illd̓hꝫ aīa ſenſitiua eminētius ⁊ vltra. ⁊quicqͥd hꝫ ꝑfectiōis aīa vegetatiuaet ſenſitiua: totū hꝫ aīa rōnalis eminētius ⁊ vltra. qꝛ ſenſitiua continetvirtutē vegetatiuā. ⁊ rōnalis vtrūqꝫ. Et hoc exp̄ſſe dicit Areſto. ij. deaīa: ponēs exemplū ꝙ ſicut tetragonū ꝯtinet trigonū .i. figura quattuor anguloꝝ ꝯtinet figurā triū āguloruꝫ. Et ſicut pentagonū .i. figuraqͥnqꝫ anguloꝝ continet tetragonuꝫet trigonū. ita rōnalis aīa ꝯtinet vegetatiuā ⁊ ſenſitiuā. Igit̉ in homine eſt vegetatiua ſenſitiua ⁊ rōnaliset nō ꝙ ſint tres diſtincte in eo anime. ſed vna ꝯtinens ꝟtute alias duas. ſcꝫ rōnalis cōtinens vegetatiuāet ſenſitiuā. ſicut pentagonū ꝯtinet
tetragonū ⁊ trigonum. Quia ergoanima rōnalis cōtinet ꝟtute alias:oꝫ ꝙ ꝟtutes ⁊ potētias aliaꝝ habeat ſil̓r tā vegetatiue qͣꝫ ſenſitiue. Etideo oēs potētie aīe: vel ꝑtinent adaīaꝫ vegetatiuā que ꝯueniūt aīe rōnali inquantū ꝯtinet vegetatiuā velad aīam ſenſitiuā q̄ ſibi ꝯueniūt inquātū ꝯtinet ſenſitiuā: vl̓ ꝑtinet adaīam rōnalem q̄ ſunt ſibi ꝓprie ⁊ ſibi ꝯuenit inquantū eſt rōnalis. Etita in gn̄e oēs potētie reducūtur adtres modos. quia vl̓ reſpiciūt vegetatiuā vel ſenſitiuā vel rōnalem.¶ Qūo oēs potētie reducuntur ad qͣttuor genera potētiaꝝqꝛ vel ſtꝭ vegetatīe vel app̄hēſiue vl̓motiue vel motus executiue.Capl̓m. ¶ XXXIII.Ertio ponēda eſt diſtinctioſufficiētia ⁊ nūerus oīm potētiaꝝ qͣntū ad hoc ꝙ oēs reducunt̉ ad qͣttuor gn̄a reſpcū ſuorūobiectoꝝ. qd̓ p̄t fieri reſpiciēdo diuerſitate obiectoꝝ. qꝛ ſic diſtinguūtur potētie vt dicit Areſto. ij. de aīaSunt ergo q̄dam potētie que ſolūexercēt actum ſuū circa corpus ſibivnitū ⁊ iunctū. ⁊ hec ſunt potentievegetatiue. Quedam ꝟo circa corpus qd̓ habet ſenſibile ſibi vnitumvel nō vnitum. ⁊ hec ſunt potētie ſenſitiue app̄henſiue. Quedā vero circa totū ens. vt potentie intellectiueapp̄hēſiue. Et ſic habemus tria genera potētiaꝝ aīe: quaꝝ vegetatiuaeſt inferior. ſenſitiua ſuꝑior. intellectiua ſuprema. Appreheſiua aūt virtus alicuiꝰ tanqͣꝫ finis vel vtilis indiget alijs duabus ad hoc vt poſſitvtile vel ſuū finē aſſequi Primo em̄īdiget aliqua potētia imperāte motū ad illud. ⁊ hec vocatur appetitusqͥ eſt motus īperās. ⁊ hec eſt duplexvnus ſenſitiuus. alius intellectiuus