Druckschrift 
Prima pars (1493) super Genesim Exodum Leuiticu[m] Numeri Deutronomiu[m] Josue Judicu[m] Regum [et] Paralyppomenon
Entstehung
Seite
86b
Einzelbild herunterladen
 

Liber

y ⁊ diſper gā eos in iſrl̓. Iuda te laudabūt fratres tui.Manus tue in ceruicibusinimicoꝝ tuoꝝ adorabunta te filij patrꝭ tui. Catulꝰ leobnis iuda. Ad p̄dam fili mi

ē aſcendiſti. requieſcens accubuiſti vt leo ⁊ qͣſi leena.? Quis ſuſcitabit eū. Nonauferetur ſceptꝝ de iuda ⁊gdux de femore eius donechͦ veniat qͥ mittendus eſt. et

qd̓ inter ſe tractauerāt primo oculte. Et in cetu illorū. qꝛalios ad hoc induxerūt ⁊ cōgregauerūt. Quia in furoreſuo occiderūt virū .i. ioſeph qͥ licet eēt iuuenis etate. erattn̄ vir moribꝰ ⁊ ſapīa. occiderūt aūt eū quātū in ip̄is fuitEt in voluntate ſua ſubneruauerūt thaurū. Hec ō lr̄a hebraica. ⁊ vocatur hicthaurꝰ ip̄e ioſeph ſicut etiā deo d̓r deū.xxxiij. c. Quaſi prīogeniti thauri pulcritudo eius. libent̓ em̄neruos Ioſeph p̄cidiſſent. Maledictꝰfuror eoꝝ qꝛ ꝑtinaxqꝛ ad monitionē ruben noluerūt r̄ſilirea mala voluntate ſua vt sͣ. dictū eſt. xxxvij. c. ꝓpt̓ qd̓ ſubdit̉ pena cū d̓r. Diuidā eos ⁊cͣ. exponat̉ ſicut s. Sꝫ addūthebrei de diſperſiōe ſymeon dicētes. Nō ē pauꝑ ſcriptornec pedagogꝰ niſi de ſymeon hͦ eſt dictū. ꝙ illi de tribu ſymeon diſcurrebant ꝑ ſortes alioꝝ ad querēdū victū ſcribendo vl̓ pueros docēdo. ſicut clerici pauꝑes faciūt apd̓chriſtianos. Alit̓ etiā exponūt aliqͥ hebrei paſſū iſtū. partim de viris ſychem. ⁊ partim de Ioſeph dicētes ſic. Symeon ⁊ leui fratres. exponēdo ſicut dcm̄ eſt in alia expoſitione hebreoꝝ vſqꝫ ibi. Quia in furore ſuo occiderūt virū .i. viros ſychem. accipiendo ſingulare ꝓ pl̓ali. Et in voluntate ſua ſubneruauerūt thaurū .i. ioſeph ratione p̄dicta. Maledictꝰ furor eoꝝ ⁊cͣ. hoc dicit ꝓpter occiſionē virorū ſychem. qꝛ lꝫ nō fecerint dolū vl̓ iniuſticiā ẜm opinionē hebreoꝝ. vt dictū eſt. sͣ. xxxiiij. c. tn̄ nimis rigide ꝓceſſerant. ⁊ iō nō d̓r hic. Maledicta iniquitas eoꝝ vel iniuſticia. ſed furor ꝓpter violationē ſororis ſue Dine. Et indignatio eoꝝ qꝛ dura. hoc dicit. qꝛ indignati fuerunt nimisdure ꝯͣ ioſeph ꝓpter viſiones ſuas p̄cedentes eiꝰ dn̄iuꝫ ſuper fratres. ⁊ qꝛ a patre plus amabat̉. vt dictū ē sͣ .xxxvij.ca. cetera vt prius. y Iuda te lauda. fra. tui. Iudas int̓pretat̉ ꝯfitens ſiue laudans. ⁊ iō volens bona dicere de eoincipit ab interpretatione ſui noīs di. Iuda. q. d. bn̄ noīatus es. qꝛ Te laudabunt fratres tui. tum qꝛ tribus iuda īexitu iſrl̓ de egypto prima poſt Noyſen ītrauit mare rubrū miraculoſe diuiſum. alijs timentibꝰ ibi ſequi Noyſen. vt d̓r in Exo. tum qꝛ poſt mortē ioſue principalis fuitad expugnandū inimicos filioꝝ iſrl̓. qͥ remanſerūt in terra ꝓmiſſionis. ẜm ꝙ d̓r in principio libri iudicū. Iudasaſcedit .ſ. primꝰ ꝯͣ aduerſarios. ⁊ ex his meruit tribꝰ iudalaudē p̄ ceterꝭ ⁊ regiā dignitatē. z Nanꝰ ⁊cͣ. hͦ impletūeſt in dauid prīo rege tribꝰ iuda. qͥ inimicos iſrl̓ ꝓ magnaꝑte interfecit. ⁊ alios tributo ſubiecit. cuius ꝓceſſum deſcribit di. a Catulꝰ leonis iuda. ⁊ dicit catulꝰ leōis. qꝛcū dauid eſſet minimꝰ inter fratres ſuos. tn̄ ꝯſtant̉ iuit adpugnādū cōtra Goliā gigantē. ⁊ extūc fuit poſitꝰ ſuꝑ viros belli ꝑ ſaulē regē. vt hr̄. j. Regū. xviij. c. ⁊ inde mortuoſaule ꝯſtitutꝰ ē rex vt hr̄. ij. Reg. v. c. vbi d̓r. Cum eſſet rexSaul ſuꝑ nos. tu eras educēs ⁊ reducens iſrl̓. Et ſequit̉ibidē. Unxerūtqꝫ dauid in regē. ⁊ extunc debellauit potēter aduerſarios iſrl̓. ꝓpter qd̓ ſubdit̉. b Ad p̄dā fili miaſcēdiſti. ⁊ intantū p̄ualuit aduerſarijs ꝙ circa finē regniſui nullus audebat inſurgere ꝯͣ eū. nec eiꝰ regnū ꝑturbarevt pꝫ li. Reg. ij. ⁊ in principio tercij. iō ſubdit̉. c Requieſcēs accu. vt leo. quē alie beſtie nō audēt inuadere. ⁊ qͥadeꝰ ꝓmiſit ei regnū ⁊ filijs eius ī ſempit̓nū. vt hr̄. ij. Reg.vij. ca. iō ſubdit̉. d Quis ſuſcitabit eū auferendo ſibidignitaiē regiā. a. d. nullꝰ. vn̄ ſubdit̉. e Nō auferet̉ ſceptrū de iuda .i. dignitas regia. f Et dux de femore eiꝰ.qꝛ deficiente regno interfecto rege ſedechia in captiuitate babylonica extūc gubernatꝰ fuit ppl̓s iudeoꝝ ꝑ illos qͥerāt de tribu iuda. qꝛ in reditu dicte captiuitatis zorobabel fuit dux eoꝝ. vt hr̄ Zach. iiij. c. ⁊ aggꝭ. ij. ca. Et poſteaſacerdotes gubernauerūt ppl̓m. vt pꝫ tꝑe machaheoꝝ. q̄etiā erāt de tribu iuda. qꝛ tribus ſacerdolalis ⁊ tribꝰ regia

erāt cōmixte. vt pꝫ. iiij. Regū. xj. c. vbi d̓r ꝙ loſabeth ſoroochoſie regis iuda tulit Ioas. ⁊ erat cū ca ſex annis ī pomo dn̄i. qꝛ ip̄a erat vxor Ioiade pōtificis. Et iſtoꝝ regidurauit vſqꝫ ad tempꝰ herodis q̄ ſuit alienigena .ſ. de genere ydumeoꝝ. ⁊ ip̄o regnāte natus eſt xp̄s. vt hr̄ Math̓ij. cꝰ regnū durabit īſecula ſecl̓oꝝ amen.⁊ iō ſubdit̉ g Donec veniat qͥ mittendus eſt .i. xp̄s qͥ miſſus eſt a deo pre ꝓſalute generis humani. h Et ipſe eritexpectatio gentiumẜm ꝙ d̓r Agg. ij. ca.Ecce veniet deſideratus cuntis gentibꝰ ⁊cͣ. In heb̓. aūc hr̄ ſic. Et erit ei aggregatio gētiū. ⁊ hoc impletū eſt in regno xp̄i. qꝛ poſt reſurrectionē ⁊ aſcēſionē xp̄i ad celos apl̓is p̄dicātibꝰ fidē xp̄iudei ꝓ maiori parte remanſerūt obſtinati in infidelitateſua. ⁊ gentes cū magna deuotōne fidē xp̄i receperūt. ⁊ ſicxp̄o aggregate ſunt gentes. ꝓpter qd̓ apl̓i dixerūt indeisvt hr̄ act. xiij. ca. Uobis oportebat primū loq̄ verbū dei.ſꝫ qm̄ repuliſtis illud. ⁊ indignos vos iudicaſtis eternevite. ecce cōuertimur ad gentes. ſic em̄ p̄cepit nobis deus.Sꝫ hāc ꝓphetiā q̄ ſatꝭ clare expoſita eſt de xp̄o. iudei ml̓tipl̓r nitunt̉ ſubuertere. Ad cꝰ intellectū cōſiderādū ꝙ inheb̓. hr̄. donec veniat ſilo. hec aūt dictio hebraica ſilo. ē ꝓpriū nomē loci. ſignificat etiā in alio ſenſu miſſionē. ⁊ ſiceſt nomē cōe. ꝓut igit̉ eſt nomē loci accipiūt eaꝫ hic aliqiudei dicentes. ꝙ hec ꝓpgetia impleta eſt qn̄ Saul qͥ eratde tribu beniamin. vt hr̄. j. Reg. ix. c. fuit electus in regē. ⁊inunctus fuit in ſilo. vbi erat tabernaculū dn̄i ⁊ archa. ⁊ ꝑꝯn̄s vnctio. vn̄ reges debebant̉ inungi. ⁊ ſic ſceptrū qd̓ accipit̉ ꝓ quodā dn̄io ⁊ primatu qd̓ fuerat in tribu iuda vſqꝫ tunc fuit tranſlatū ad tribū beniamin. ſꝫ hoc dictū maīfeſte cōtrariat̉ textui. qꝛ an̄ electionē Saul̓. archa dei iamerat amota de ſilo. ⁊ erat in chariathiariꝫ. vt hr̄. j. Re. vij.ca. Itē poſt Saul immediate. immo ip̄o adhuc viuente ⁊regnante fuit dauid inunctus ꝑ Samuelē. qͥ dauid fuitprimꝰ rex de tribu Iuda. ⁊ extunc reges de illa tribu ſucceſſerūt. Ꝙ aūt ſceptrū dicat̉ auferri de tribū iuda. iō qꝛtūc incepit eſſe in ꝓpinqͣ diſpoſitione ad gradū ꝑfectū. nōeſt veriſil̓e. iō alij dicūt ꝙ iſta ꝓphetia impleta fuit in electione Hieroboam in regē qͥ erat de tribu ep̄hraim. qꝛ decem tribꝰ ablate ſt̓ a regno iuda. ⁊ adheſerūt hieroboamqn̄ Roboam die ꝯſtituto dedit ppl̓o durā rn̄ſionē ⁊ ſic exponunt Donec veniat ſilo .i. donec veniat hieroboā in tali loco coronandꝰ qͥ d̓r ſilo. ſꝫ iſta expoſitio oſtendit̉ falſa.ꝑ textū. qꝛ cōgregatio illa nō fuit in ſilo. ſꝫ in ſichem vt hiiij Reg. xij. ca. Itē nō fuit ablatū regnū a domo iuda tūcſꝫ ſtetit vſqꝫ ad captiuitatē babylonicā ꝑ ſucceſſtonē hereditariam. ⁊ illi ſoli tunc dicebant̉ ꝓprie reges. qꝛ inſtituebantur ꝑ inunctionē. qꝛ templū ⁊ archa dn̄i ⁊ illa que adinunctionē requirebantur in hirl̓m remāſerāt. q̄ erat metropolis in regno iuda. ꝓpter qd̓ alij iudei accipientes hnomen ſilo prout ſignificat miſſionem dicunt. ꝙ dicta ꝓprophetia impleta eſt tempore Nabuchodo. quando venit contra hierl̓m. ⁊ occidit Sedechiam regem. ⁊ ſic defecit regnum iuda. ⁊ ideo exponunt litterā p̄dictā ſic. Nonauferetur ſceptruꝫ de iuda. donec veniat qui mittenduseſt. id eſt Nabuchodonoſor. qui propter peccata ppl̓i iudaici miſſus fuit a deo ad deſtruendam terram. ⁊ ad auferendum regem. Et erit ei aggregatio gentium. ſcilicet.ipſi Nabuchodono. quia propter dilatationē ſui imperij aggregate ſunt gentes ſub eius dominio. Sed iſtaexpoſitio et precedentes ⁊ conſimiles ſi fiant deſtruuntur per tranſlationem chaldaicam. quam iudei vocantthargum: que eſt ita autententica apud iudeos: vt nullus doctor eorum auſus fuerit ei contradicere. immoquando vetus expoſitio hebraica eſt: obſcura recut