Geneſis

periri p̄t ꝓpinqͥus informitati omnimode qͣꝫ terra et abyſſus. ⁊ infra ſubdit. Illud āt totum ꝓprie nihil erat qm̄ adhuc oīno informe erat hͨ Aug. Ex qͦ ptꝫ ꝙ ẜm ip̄m id̓o p̄termiſſū ē dicere. fiat terra ſeu abyſſus. Sil̓r ⁊ factū ē ita.⁊ vidit deꝰ ꝙ eēt bonū. ſicut dr̄ in alijs ꝓpt̓ informitatemomnimodā materie q̄ in p̄dictis v̓bis ſignat̉. ⁊ ē rō qꝛ cūdr̄. Dei ꝑfecta ſūt oꝑa. vt Det̓. xxxij. ca. iō incōuenient̓ denatura oīno informi diceret̉. Dixit deꝰ fiat hͦ. Sil̓r ⁊ viditdeꝰ ꝙ eēt bonū. Amb̓. āt ⁊ alij ſancti doctores nō concordāt cū Aug. in hͦ .ſ. ꝙ cū dicit̉. Terra aūt erat inanis et vacua. intelligat̉ materia informis. ſꝫ ip̄m elementum terreẜm qͦs .ſ. ſanctos doctores aliter ab aug. opinātes dicēdūē ꝙ alie tres informitates attribuunt̉ creature corporali īpͥmordio ꝓducto. ꝓpt̓ quas nō decebat vt de creatura ſicinformi diceret̉. Fiat ⁊cͣ. vel vidit deus ꝙ eſſet bonū ⁊ huiuſmodi deerat em̄ corpori diaphano .ſ. pͥmo mobili pulcritudo lucis. vn̄ dicit̉ ꝙ tenebre erāt ſuꝑ faciē abyſſi. deērat etiam terre duplex pulcritudo. vna quam habet ex hͦꝙ eſt aquis cooꝑta. ⁊ qͣꝫtū ad hͦ dicit̉ ꝙ terra erat inanis.ſ. inuiſibilis. alia v̓o quā habuit cū nō eſſet ornata herbis⁊ plantis. ⁊ ideo dr̄ ꝙ terra erat vacua. vn̄ in hoc loco moyſes intendit expͥmere informitates creature corꝑalis taꝫceleſtis qͣꝫ terreſtris in pͥmordio ꝓducte. ⁊ ideo nō oportebat in hoc loco dicere. Dixit deus fiat terra ⁊ hmōi. ſicutin alijs creaturis. q̄ in pͥma ſui ꝓductione tales informitates minime habuerūt. ſi aūt cōtra hoc dicat̉ ꝙ lux in pͥma die facta etiā videt̉ imꝑfecta ſeu informis reſpectu lucis luminariū. qd̓ patꝫ ex excellētia ꝓprietatū luminariūq̄ in opere qͣrte diei expͥmunt̉. q̄ nō ꝑtinent ad luceꝫ in pͥma die factā vt infra patebit. ⁊ tn̄ de ip̄a luce dr̄ fiat lux ⁊cͣ.⁊ vidit deꝰ lucē ꝙ eſſet bona. ⁊ ſic ſil̓r potuiſſet dici d̓ terranō obſtantibꝰ informitatibꝰ p̄dictis. Ad hͦ dd̓m ꝙ lux ī pͥma die facta licet non eſſet ita ꝑfecta ſicut lux ſolis. habebat tn̄ ꝑfectionē ſibi ꝑtinentē qͣꝫtū ad illud ꝓ qͦ facta fuit.ſ. diuiſionē noctis ⁊ diei. vt patet in lr̄a. ſꝫ terra fuit facta adeo ad hoc vt habitaret̉ ab animātibus. iuxta illud Eſai.Non inuacuū creauit eaꝫ .ſ. terrā ſꝫ vt habitaret̉ ⁊cͣ. Et qͥahͦ ꝑfectio ad quaꝫ ordinata ē terra ſibi deerat in pͥmordioſue creationis. idcirco nō erat cōueniēs vt de ea dicerent̉v̓ba p̄dicta q̄ de alijs creaturis. q̄ in pͥma ſui ꝓductiōe ꝑfectiones ad qͣs ꝓducte ſūt attigerūt. Idē de abyſſo dicēdum q̄ ꝓpt̓ eius cōmixtionē cōfuſam ſupradictā nonduꝫhabebat ꝑfectionē ſufficentē ad ꝓducendū generabilia.ſuꝑficies aūt abyſſi in hoc loco nō intelligit̉ ꝑ ſe niſi reſpectu ip̄ius abyſſi cuiꝰ dicit̉ eſſe ſuꝑficies. ⁊ ideo nō oportebat vt de ip̄a ſuꝑficie fieret mētio ſeorſum in hmōi creatione. vtrū aūt ex auctoritatibꝰ ſanctoꝝ ⁊ ſpecialit̓ Baſilij.Ambro. Criẜ. intelligat̉ ꝙ omnimoda informitas materie tꝑe p̄ceſſit formationē eius omitto cauſa breuitatis. vide tn̄ in prima ꝑte. q. lxvj. ar. j. v̓itatē huiꝰ q̄ſiti a fācto doctore determinatā. Ad ſcd̓m facilit̓ reſpōdet̉ ex dictis. abyſſus em̄ in hoc loco nō noīat aquā ſolā ſꝫ aquā cū aliorūelementoꝝ ꝑmixtiōe cōfuſā. vt dictū ē. p̄termiſit tn̄ exp̄ſſam mentionē de alijs elemētis cū aqua ꝑmixtis ꝓpt̓ ruditatē eoꝝ qͥbus loquebat̉ qͥ ꝓ maiori ꝑte ea q̄ nō ſb̓iacētviſui nō cognoſcebāt. vt iam dictū ē. Ad terciū dicenduꝫꝙ primū mobile in hoc loco nominat̉ diuerſimode ꝓptdiuerſitatē eoꝝ q̄ ſibi cōpetunt de quibꝰ in ꝓpoſito agit̉.cōpetit em̄ pͦ mobili omnia corꝑa naturalia ⁊ mobilia cōtinere. ſicut ſuꝑficies corpus cōtinet cuiꝰ ē ſuꝑficies. ⁊ exhoc noīat̉ facies abyſſi .i. ſuꝑficies abyſfi. de qͣ cōtinētia h̓eſt agendū tāqͣꝫ de loco vniuerſali oīm corpoꝝ naturaliūcōpetit etiā ei diaphancitas ẜm ſue nature puritatē. ſimilit̓ ⁊ pͥma mobilitas corꝑalis de qͣ diaphaneitate in hͦ loco eſt agendū tāqͣꝫ de prima capacitate lucis. q̄ quidē luxin corꝑibus primū locū tenet ẜm aug. de li. arbi. Sil̓r ⁊ d̓pͥma mobilitate eiꝰ h̓ ē agendū tāqͣꝫ de pͥma vita vel de pͦeffectu vite corpoꝝ naturaliū q̄ duo nulli eaꝝ creaturarūde qͥbus ſcriptura mentioneꝫ facit inter primo creata ſiccōpetunt ſicut aquis. Aqua em̄ inter viſibilia corꝑa maxime ē obediens motori ⁊ ē ꝑſpicua. ⁊ hͨ ē rō qͣre primuꝫ

mobile in hͦ loco his diuerſis noībꝰ appellat̉. hͨ expoſitōde primo mobili ⁊ de primo motu vr̄ rōnabilis cōſiderādo ꝙ in prima rerū ꝓductione fieri debet mētio de ſummo bono vniuerſali corpoꝝ naturaliū. ſil̓r ⁊ de pͦ motu ⁊de pͦ mobili. ⁊ etiā de tꝑe q̄ ſūt mēſure oīm reꝝ naturaliū.¶ Ad quartū. dicere ꝙ ſpūs dn̄i in hoc loco intelligat̉ ꝓaere elemētari ē valde irrationabilit̓ dictū ꝓpter tria. primū. qꝛ ſi in hoc loco ſpūs dn̄ij accipit̉ ꝓ aere elementari.put Rabi moyſes ⁊ quidā alij volūt dicere ꝙ ſcriptura īhͦ loco noīat qͣtuor clemēta. terrā .ſ. cū dicit. Terra autemAquā v̓o. cū dicit. Suꝑ aquas. Aerē cū dr̄. Spūs domini. Ignē v̓o cū dicit. Et tenebre erāt. ⁊ hͦ qꝛ ignis vt dicūtin loco ꝓprio nō lucet. ẜm hāc poſitionē nulla eēt rō ꝓpi̓quā aer q̄ dr̄ ſpūs magis appropriaret̉ deo vt ſic noīaret̉ſpūs dn̄i qͣꝫ elementū aque ſeu terre vl̓ ignis qͦꝝ nullū ī hͦloco tali mō noīat̉. vt dicat̉ aqua dn̄i. terra dn̄i. Scd̓m qꝛvt ex ſerie lr̄e patꝫ. ſpūs dn̄i de qͦ h̓ agitur. ferebat̉ ſuꝑ aqͣsante earū diuiſionē q̄ facta fuit ſecūda die ꝑ firmamentūdiuidēs aquas ab aquis. ⁊ ſic ferebat̉ indiſtincte ſuꝑ aqͣsnō ſolū inferiores ſꝫ etiā ſuꝑiores. nulla eī diſtinctio aqͣrūlegit̉ in prima die. Ex qͦ ſequitur ꝙ hmōi ſpūs adhuc facta diuiſione ferretur ſuper aquas ſuperiores. cuꝫ in ſcriptura nulla fiat mētio de hoc ꝙ hmōi ſpūs dn̄i ꝯgregaret̉ſeu attraheretur ad hoc vt poſt aquarū diuiſionem ferret̉ſuꝑ apuas inferiores tm̄. qd̓ tn̄ eſſet valde incōueniens etcōtra mentē Ra. moy. ⁊ alioꝝ ſequentiū qͥ ſpiritū in hocloco dictum accipiūt ꝓ aere elementari tm̄ cui nullo mōcompetit eſſe ſuper aquas q̄ ſugeriores ſunt celo ſydereoTerciū quia vt ex p̄dictis patet moyſes in toto proceſſuſex dierū nunqͣꝫ nominauit aerem etiam in loco vbi fuiſſet congruū aerem nominari. ſicut cum dicit. Producātaque volatile ſuper terrā. vbi congruū fuiſſet dicere ꝓducant aque ⁊ aer. ſil̓r ⁊ dicere vt volitent in aere ⁊ non ſolūſub firmamento cuꝫ volucres ꝓ maiori parte participātnaturam aeream plus qͣꝫ aqueam vnde in aere viuunt etnidificant ꝓ maiori ſui parte. vnde earū volatus prīcipaliter ad ornatum aeris ꝑtinet. vt dicit magiſter in ſe. diſtī.xv. ⁊ tamen in hoc loco nullam mentionē facit de aere ꝓpter eius inuiſibilitatē ⁊ ꝓpter imbecillitatem vt sͣ. dictueſt. non em̄ dicit de auibus vt volent in aere ſeu ſpiritū. ſꝫſuper terram ſub firmamēto celi p̄termittēs toraliter nominationem aeris. vnde eadem ratione cū dicitur. Spiritus domini non eſt intelligendum de aere de quo nunqͣꝫ fecit mentionem in ꝓceſſu ſex dierū. vt dictum eſt. Siautem contra hoc dicatur ꝙ ſit ſpiritus domini non poteſt hic intelligi de aere ꝓpter eius inuiſibilitatem. eo ꝙ illi inuiſibilia non ꝑcipiebant. ſequeret̉ a fortiori ꝙ non debeat intelligi de ſpirituſancto qͥ incorporabiliter ē magisinuiſibilis oculis corporalibus qͣꝫ aer. cū ſit penitus īcorporeus ⁊ immaterialis. Ad hoc dicendum ꝙ qͣꝫtumcūqꝫpopulus ille rudus fuiſſet ⁊ incapax ſpiritualium nihilominus neceſſe erat vt eis ꝓponeretur primo ⁊ ſupponeretur quedam penitus inuiſibilia. ſicut deum eſſe quia ſinehoc inuanū inſtruerentur de fide. ẜm quā accedentem addeum oportet credere. qꝛ eſt. vt ad heb̓. xj. cap. Similiterlicet anima humana ſit iuuiſibilis de ſui natura tamē ꝓponendū erat eis d̓ea inqͣꝫtū ẜm illam principaliter hō ēcapax remunerationis diuine. qd̓ eſt principium in hisque credibilia tradunt̉. vnde Apoſto. cum dixiſſet. Accedentem ad deum oportet credere qꝛ eſt. ſtatim ſubiunxitEt inqͥrentibus ſe remunerator eſt: ⁊ ideo de anima hūana circa formationem hominis expreſſaꝫ ſcriptura fecitmentionem dicens. Spirauit in faciem eius ſpiraculumvite Gen̄. ij. cap̄. De inuiſibilibus ergo nulla mentio fitin ꝓceſſu ſex dierum niſi tm̄ de deo ⁊ de anima humanaqͦrū cognitio ſalteꝫ enygmatica neceſſaria eſt cuicūqꝫ fideli. vnde ſpiritus domini non inconuenienter in hoc locoaccipitur ꝓ ipſo deo. licet inuiſibilis ſit. De alijs v̓o inui.ſibilibus quoꝝ cognitio non eſt explicite neceſſaria omnibus fidelibus. ſicut ē natura angelica vel aer elementaris ⁊ huiuſmodi pretermittitur mentio expreſſa-

A d