Caplrulum
nus ē puer ⁊ robuſtus. ſecus autem ſi tener. qꝛ iam non ēleuis percuſſio. ff. ad. l. acꝗl̓. l. qua actiōe. §. ſi quis. hocetiam notatur in decre. cum in magiſtrum. extra. de elec.¶ Antiquus v̓o non annis ſed perpetua ſcīa. ſi v̓ovtrumqꝫ affuerit ſanior conditio erit.¶ Sit antiquus non annis. Hoc ē qͣrtuꝫ documentū qd̓ ēde magiſtrorū lōga experientia ⁊ ꝑpetuali ſciētia. Et dicitmagiſter etiam ſit antiquus .i. experientia ſuffultus. ⁊ hocbene inuens dicit. ātiquus ꝗdem nō ānis ſed ꝑpetuali ſcīa.i. ſcīa firmiter in eo radicata. ſed tn̄ ſi vtrūqꝫ fuerit .ſ. ātiꝗtas cū ſcīa ꝯditio ſua erit ſanior. ¶ Notādū ꝑ hͦ ꝙ dic̄ antiquū fore magiſtꝝ vult ip̄m longa exꝑientia in doctrinisatqꝫ docendi forma fore exercitatū. In doctriniſ vti ī prīodocumēto edoctū ē. In docēdi āt forma vt .ſ. doceat recte⁊ artificialiter vnūquēqꝫ ẜm ſuā capacitatē ⁊ ẜꝫ cuiuſlibꝫartis exigentiam. Et hāc docendi formā optīe tāgit paladius lib. i. de agricultura cū inꝗt. Pars prīa prudētie eſtvt ꝯſideres ꝑſonā eius cui p̄cepturus es. Nā ſtultū eſt ruſticos ꝑitiſſimoꝝ viroꝝ alloꝗ ſtilo. hec ille. vt gͦ ꝗs bn̄ doceat expedit. vt modū audienti vtilē exꝗrat eiuſqꝫ capacitatem etatem ⁊ ſenſum ꝯcernat. nec inſtruere incipiat, artesſꝫ prius mutuat ꝑtes. ⁊ hinc ſumptū eſt vulgare illud. Artes poſt partes veteres didicere magiſtri.¶ Nō negligēs Qm̄ ſic̄ in vnoquoqꝫ oꝑe materinuenit̉ conſtantia: ita vniuerſe doctrine ⁊ diſcipline nouerca ē negligentia. Oportunius enī eētmechāice d̓ſeruir̄ arti ꝙͣ negligētie iugo onerari.¶ Non negligēs. Hoc ē ꝗntū documentoꝝ qd̓ eſt de magiſtroꝝ ꝑſeuerantia. Et dicit. Magr̄ nullo mō negligensexiſtat ſed ꝑſeuerāſ. qm̄ ſicut in vnoquoqꝫ oꝑe inuenit̉ cōſtantia ⁊ diligētia veluti mater. ita ēt ꝑ ꝯͣriū vniuerſe doctrine ⁊ diſcipline nouerca eſt .i. inimica negligentia: q̄ ſitvt deſeruire mechanice ſcīe eſt oportuniꝰ qͣꝫ onerari iugonegligētie. ¶ Notandū vir ꝑiger indignꝰ bōis ē. ⁊ iſte ꝙſolicitudinē n̄ hꝫ nullo meret̉ bn̄ficio dotari. ad hͦ. n. natꝰeſt hō ut laboret corpore ꝓ victu: mēte ꝓ v̓tutibꝰ atqꝫ nōſolum ſibiipſi ſꝫ vt Plato ait ad Archita pr̄ie atqꝫ amiciſPigritia enī ml̓tos facit deſides eo ꝙ īcepta ſalubria cōtinuare formidāt. Et hi ſolū molles ſunt vt vult Ariſto.ipſe qͣrto ethicoꝝ vbi dicit. Mollicieſ eſt fugere laborioſahec āt ipſis magr̄is ſumme cauenda eſt. atqꝫ ēt ꝑſeuerantia eq̄ aīo firmit̓ amplexāda. qͣqꝫ amplexanda. atqꝫ ēt retēta honores v̓tuteſ ſcīe diuitie ſolēt adipiſci. Tardis .n. mētibus non facile v̓tus cōmittitur teſte Tullio lib. 4. tuſculanaꝝ qōnum. Et Uirgilius in bucolicis. Tarde venerebubulci. Omniſ nempe tardꝰ brauio caret.¶ Non ſit arrogans Qm̄ viuax pauperuꝫ ſcintillula extinguit̉ magr̄antis arrogantia voluntaſqꝫdiſcēdi diuitibꝰ ſequeſtrat̉: qm̄ arrogātis magr̄iſedulitas nūqͣ fideliter hoīem inſtruxit.¶ Non ſit arrogās. Hoc eſt docum̄tū ſextū qͦ ſuadet̉ arrogantia fore vitanda magr̄is. Et duo facit Go. circa hͦ documentū. nā primo on̄dit arrogantiā ſūmoꝑe vitādā foreſcd̓o demonſtrat ꝗ ſunt hi magr̄i ꝗ arrogantiā ꝯfouēt ibiHi ſunt ⁊ dicit ꝙ magiſter nullo mō arrogans exiſtat. qm̄arrogantia nullū penitꝰ erga diſcipulos bonū oꝑata ē: ⁊ fon̄dit tam circa pauꝑes qͣꝫ diuites. Et dicit qm̄ viuax ſcītillula .i. amor ſciendi pauꝑis extinguit̉ arrogātia magiſtratꝰ. ⁊ hoc q̄ ad pauꝑes dcm̄ eſt. qꝫ ꝓ. ⁊ voluntas diſcēdi ſeq̄ſtrat̉ .i. ſeꝑat̉ a diuitibꝰ ſb̓audi ip̄a arrogātia. qm̄ ſedulitas .i. diligentia arrogantis magr̄i nūqͣꝫ īſtruxit hoīeꝫfidelit̓. Itē arrogans ſuꝑbꝰ iactator elatꝰ ⁊ īflatꝰ idē. differt tn̄ arrogātia a ſuꝑbia. nā ſuꝑbia ināiſ ē gl̓ia de eo qd̓ꝗs hꝫ. ſꝫ arrogantia de eo qd̓ n̄ hꝫ ⁊ cū ꝗs credit ea ſcire qͣneſcit vel hr̄e q̄ n̄ hꝫ. ſepe tn̄ apd̓ auctores hͦ duo ꝯfūdūt̉.¶ Hi ſūt ꝗ id qd̓ ſciūt humilit̓ docere ꝯtemnūt.
⁊ que rōne ſapiūt recte mōſtrare neq̄unt: qm̄ infaſtigio poſiti mentes merētiū deſpiciunt: nec indatorem ſcīe cām referunt. ſed ꝓpriaꝫ ī ſe reſpiciunt excellentiam. Hi ēt ſunt ꝗ ſimbrias dilatant: phylateria magnificāt: ī publicis ſpectaculis eminētiora ſedilia q̄runt: ⁊ ab oībus rabi noīevocari ⁊ ſalutari deſiderāt. Tales ſiudē oīuꝫ bonoꝝ collectō iure ſedulitatiſ ablato a ſe relegabit¶ Hi ſūt ꝗ id qd̓ ſciūt humiliter docere ꝯtemnūt. In hacte on̄dit ꝙ ſunt magiſtri. hͦ vicio arrogātie notati. Et dufacit ẜm duas maneries arrogātie qͦꝝ vna in docendo eſtſcd̓a in ornatu. ſcd̓a ibi. Hi ēt ſūt. ⁊ dicit hi ſupple magꝭarrogantes ſunt ꝗ ꝯtēnunt vocere hūilit̓ ea qͦ ſciūt ⁊ nolimōſtrare recte ea q̄ ſapiūt. qm̄ poſiti in faſtigio .i. ſuꝑbi⁊ faſtu deſcipiūt mētes merentiū .i. deſiderātiū doctrin̉faſtidiendo .i. qͣſi faſtidiū eis ingerāt. hi ēt arrogātes necreferunt cām ſue ſcīe in delatorē ſcīe .i. deū gl̓ioſum a qͣ oēdatū optimū ⁊ oē donū ꝑfectū. Ioā. i. hic .n. affluent̓ oītribuit ⁊ n̄ īproꝑat. tribuitqꝫ plꝰ qͣꝫ rogat̉. In hūc dico nōreferūt cām ſue ſcīe ſed reſpiciūt ꝓpriā excellētiā in ſe ſolieſtimātes ea q̄ ſciūt ꝓpria ſcire excellentia. Et inde ſcd̓osarrogantes ꝓſeꝗt̉ dicēs. Hi ēt ſuꝑ. arrogātes ſunt ꝗ delatant .i. extendūt ſimbrias .ſ. veſtimētoꝝ. appetunt .n. eūquotidie epulari ſplendide atqꝫ indui purpura ⁊ biſſo vieis dicat̉ ecce rabi. vel ſic. dilatāt .i. rotundo ore manifeſtāt ⁊ declarant fimbrias .i. ſcīas ſuas ⁊ magnificāt phylteria ſua .i. vanas ſuas arrogātias. Sūt .n. phylaterie ꝓprie breuicella in ꝗbꝰ quondā ſcribebat̉ lex ⁊ ſeruabat̉ qͣsdeferebāt an̄ frontē vel pectus vt ſic ipſi viderētur religſed hͦ non fiebat niſi cā iactātie: ⁊ ad hmōi fil̓itudinē loꝗtī lr̄a ⁊ ſunt v̓ba ſumpta Mathei. 23. Dilatant .n. phylateria ſua ⁊ magnificant ſimbrias. Hi ēt ſunt ꝗ q̄rūt ſediſi. recubitꝰ eminentiora .i. prīa ī publicis ſpectaculis adeſiderāt ſalntari .i. ſalutādo vocari noīe rabi .i. magſubdit oīs collectio .i. cetus hoꝝ ſcholariū relegabit .i. ſꝑabit tales .ſ. arrogantes a ſe ⁊ h̓ ablato .i. remoto iuredulitatis ⁊ ſcīe ¶ Notādū ꝙ arrogātes hi de ꝗbꝰ lr̄a ſōatpocritaꝝ qͣſi pelle ſuꝑueſtiūt̉ ꝗ ſalutatiōes appetūt in fio. atqꝫ prīos recubitꝰ ī ꝯuiuio: laudes amāt iactātiaſqꝫ ſciliter ꝓducūt. adulari gl̓iāt̉. a qͦlibꝫ reuereri expectāt. ꝙꝗd agūt arbitrāt̉ bonū: corrigi nolūt. Arbitrāt̉ .n. ꝓpriſenſu ſe regere poſſe. Rurſuſqꝫ eoꝝ tāta ē temeritas vt oīp̄ſumāt nihilqꝫ difficile arbitrāt̉. hoꝝ certe inutilis laboeſt. diligentia friuola: fructū nō capiūt ex oꝑibꝰ ſuis ſꝫ ꝑtius detrimentū. vn̄. Ouidius methamorpho. 13. lib. Eobeſt ſua gl̓ia multis. iō matheꝰ in thobia. Nō crede titlis famē te ꝯſule credeqꝫ menti. ⁊ Martialis coquꝰ. Hivolo laudari ꝗ ſine morte p̄t. itē fimbria ī ſuꝑioribꝰ capl̓iexpoſitū ē Itē relegare .i. remittere. Itē ē in exiliū dānarevel ꝓcul legare ⁊ ꝓducit le. vn̄ in thobia. nate cauenda caue ſectare fectāda. relega crīa. vaſ mētiſpurificar̄ ſtude ⁊¶ Cū āt bōe īꝗſitiōis tyro legēdi cā ſcholas ītrauerit. rigore ītrīſecꝰ aſſūpto ꝯſiderandū ē vt aurre tꝑe ꝯtīuo ſubmiſſa voce īcipiat ore rotūdo mediocrit̓ aſcēdendo. niſi magna vrgeat neceſſitasexpectando.¶ Cū āt bōe inꝗſitiōis. In hac ꝑte ipſe Boe. poſtqͣꝫ poſuip̄cepta magr̄os regulātia tā qͦ ad ſe qͣꝫ q̄ ad alios ⁊ hͦ qͦ acmoꝝ atqꝫ norme hōeſtatē. hic fac̄ hͦ idē q̄ ad doctrīe admiſtratiōeꝫ. ⁊ diuidit̉ hec ꝑs ī duas ꝑtes ẜꝫ ꝙ duplex eſt doctrine admīſtratio. ē .n. vna ꝑ modū lectiōis atqꝫ declaratiōis. Alia v̓o ꝑ modū argumētatiōis. In prīa ergo ꝑte determīat de normā magr̄os regulanti circa ſcholariū īformatiōeꝫ q̄ in lectura ꝯſiſtit: ſcd̓o fac̄ hͦ idē circa eā īformatiōeꝫ q̄ ī diſputatōe radicat̉. ſcd̓a ibi. Si eā diſſerendi ⁊c̄.Prima adhuc ī duas. nā prīo fac̄ qd̓ dcm̄ ē. ſcd̓o cāꝫ dicti ſubiuns