Druckschrift 
3 (1498) De consolatione philosophiae.
Entstehung
Seite
65v
Einzelbild herunterladen
 

tate ꝯcurrit bonis premia malis ſupplicia diſpēſans. Nec fruſtra ſunt in deo poſite ſpes preceſqꝫ que cum recte ſint: inefficaces eſſe non poſſūt. Que cum ita ſint: manet ītemerata mortalibus arbi. ⁊c̄Hic cōcludix ex premiſſiſ comꝑaſſibilitatē liberi arbitrii p̄ſcientia diuina dicens. Que cum ita ſint ut predictuꝫeſt manet libertas arbitrii intemerata .i. incorrupta. Necleges proponūt hominibus penas premia inique. ideſtiniuſte voluntatibus noſtris ſolutiſ. ideſt liberatis ab omni neceſſitate. manet etiam immobiliter deus preſciusctorum. preſens eternitas ſue viſionis concurrit cum futura qualitate .ſ. bonitate malicia noſtroruꝫ actuū diſpēſans. id eſt diſtribuens bonis premia malis ſupplicia.nec fruſtra ſūt poſite preces ſpes in deo. que poſſūtinefficaces cum ſint recte. Nota ex quo propter liberūarbitrium poſſunt res ſic aliter euenire non iniuſte bōispremia malis ſupplicia proponūtur. nec ſpes p̄ces fruſtrantur. fruſtrarent̉ autem omnia hec ſi omnia vinculoneceſſitatis vterent̉ ſicut patet ex dictis. Auer ſamini igitur vicia: colite virtutes. ad rectas ſpes aīm ſubleuate. humiles preces in excelſa porrigite. Magna vobis eſt: ſi diſſimularenon vultiſ: neceſſitas indicta probitatis. cuꝫ anteoculos agitis iudicis cuncta cernētis.FINIS. Auerſamini igitur vicia. colite virtutes. ad rectas ſpesHic philoſophia ſubiūgit exhortationem vtilem dicens.Ex quo ſic eſt non eſtis coacti neceſſitate ad faciendumaliquid. ſed manet in vobis libera volūtas. Ideo auerſamini. ideſt ſpernite victa. ne per ea iuſte incurratis penascolite. ideſt exercete virtutes. ꝑꝑ quas merita cōſequamini. ſubleuate animū veſtrū ad rectas ſpes que in veraꝫ beatitudinem tendunt. porrigite in excelſa .ſ. ad deum humiles preces. hoc merito faciatis quia ſi non vultis diſſimulare auertendo animum veſtruꝫ ab his. tunc magnavobis eſt indicta neceſſitas probitatis. ideſt virtutis. qꝛ illud quod agitis non poteſt latere illum qui eſt iudex actuūveſtrorum. vnde ſubdit. Cum agatis ante oculos. ideſtactiones veſtre ſint in proſpectu iudicis cuncta cernentis.ſcilicet dei. Nota vicia ſunt ſpernenda. qꝛ reddunt hominem ſeruilem. Nam qui facit peccatū ſeruus eſt peccati. Et Seneca dicit. Si ſcirem deos peccata ignoſcituros hoīes ignoraturos: adhuc propter vilitateꝫ peccati peccare erubeſcerem. Uirtutes autem ſunt collende: quia virtus eſt que habentem perficit opus eius bonum reddit.Recte ſpes recte preces ſunt deo porrigēde. quia his deoconiungimur ipſum alloquimur. ſi diſſimulamusnegligendo predicta: magnam virtutis neceſſitateꝫ nobisindictam promiſſam inde conſequemur quoniaꝫ omniaque agimus ſunt in proſpectu dei cuncta cernentiſ. Sicutenim ſcribitur ad Habreos quarto. Omnia nuda aperta ſunt oculis eius. qui eſt deus benedictus in ſecula ſeculorum. Amen. Auicii Torquati. Seuerini Boetii viri nominis celebritate qͣꝫmemorandi: textus de philoſophie conſolationecum editione commentaria beati Tome de aquino ordinis predicatoruꝫ.Finit feliciter

Llher In diui. Seuerini. Boetii de ſcolarium. diſciplina cōmentarium feliciter incipit.emoeOluꝫ hominē nexūfore dei et mundi. Her.mes ipſe ph̓oꝝ pater adEſculapiū ſcribēsge teſtatus eſt: eo ītellectū diuinum in ſe hꝫquē aliqn̄ ſupra mōduꝫita eleuatur ut ēt mundmaͣ ſequat̉ cōceptioneteius. Et hoc in optīe natis potiſſime videmꝰ hominibus. ſuis animaSAhuius inūdi tranſmuliabus agunt ad corporuꝫtionem: ita ut miracula facere dicant̉. Et in ea ꝑteipſe ad dei imaginē factus: mūdo ipſo nectitur. mido ſubiicit̉ ſed preponit̉ ut rector ac gubernator. Et hoDauid ille iuſtus Pſalmoꝝ libro nouerat dixit. Mnuiſti paulominus ab engelis. ⁊cͣ. Oīa ſubieciſti ſubdibus eius. Qd̓ equidē tunc maxime fieri liquet dectrinis diſcipliniſqꝫ in mentis culmen trahitur: ibiqꝫ inarce conſtitutus veluti ſpecula corpꝰ hoc mortale. qd̓ anmam aggrauat reſpicit dirigit gubernat. Quas ob resnon abre eſtimandū putatur ut hoīes plus ceteris arteratiōe degentes naturaliter domini. rectores alioruꝫ exiſtant. Uerū tn̄ ſi vel per electioneꝫ aut inclinatiōis irrefrenate affectū ipſe mundo ſe inferiorē fecerit qͣſi honore humanitatis exutus ac ſi tandē in aliarū terga feraruſe tranſformans proprietatem beſtie accipit. Sic per concupiſcentiam porcus efficitur iraꝫ canis: per rapinā leo.perqꝫ alia alia in aliarum beſtiarum tranſmutatur naͣꝫEt hanc tranſmutationem Plato ipſe ſecundā animoincorporationem dicebat. At nedum hanc mentis alterationē putandū ē. verū qui ſic mundo inferiorē ſe fecerineceſſe eſt: ut etiam ab expreſſa membroꝝ ſpecieiqꝫ repreſentatione quomodolibꝫ abducatur. Ex quo ſit vti Ariſteteles inquit in ethicis: laborantes in paſſionibus venereis crapule maxime ſecundū corpus alterantur. Et huius ſignum eſt animalia multū coeūtia cito ſeneſcere: plureſqꝫ gula qͣꝫ gladio interiere. Elaborandū ergo totis viribus totoqꝫ conamine ne ipſis concupiſcentiis atqꝫ indgnationum affectibus homo ipſe imago quidem atqꝫ ſpecimen ſui creatoris mentis ab arce detrahatur. vt ſic murdo inferior fiat ſed perturbationes illas: quas greci patedicunt. concupiſcentias .ſ. atqꝫ inclinationū affectus auteradicet extirpet: vel ſalteꝫ frangat moderet: regat: qͣſiinfrenes equos quibuſdam rōnis ipſiꝰ lupatis: vt ita dicācoherceat. vt quod fragili caduceqꝫ nature negatum extamagni Ipocratis exēplo ſtudio atqꝫ diſciplina conſequatur. Huiꝰ nēꝑe diſcipuli. Sicuti Ariſ. ait: atqꝫ poſt Albertꝰ magnꝰ: eiꝰ ſanctiſſimos mores diuināqꝫ ſapiertiā mirarētur vice quadā Philemonio phiſonomo ypocratis ymaginē ad iudicandū hominis mores detuleruntQuaꝫ philemon arte inſpexiſſet atqꝫ membrū mēbrcomꝑaraſſet. vimqꝫ ſignorum naturalium: que ſupracorpus animā ſignificare claruꝫ eſt. cautius aduertiſſetpronunciauit qꝛ vir luxurioſus eſſet deceptor atqꝫ coitusamans. Illis v̓o indignātibus atqꝫ Philomonē inculpitibꝰ qm̄ de optīo viro. cui vix naͣ ſil̓eꝫ efficere poſſet: tantacōuicia ꝓnūciaſſet: iudiciū ypocrati d̓tulerūt. ypocras aūtmorum ſuorū atqꝫ inclinationum cōſcius Philemonvera protuliſſe cōfeſſus eſt. verū ex ph̓ie amore atqꝫ honſtatis cōcupiſcētias ſui cordis ſe viciſſe dixit. ſic qd̓ natre negatū fuerat per ph̓iam accepiſſe. Quā quidē nil aliudfore. Ariſtor. docuit qͣꝫ victoriā atqꝫ concupiſcibiliū abſtinētiam. Plato autē donū dixit optimū: quo ad bn̄ bieqꝫviuendū nil melius excogitari poſſet. Tullius vero inuen

tum deorum