Quartus

ctu diuino nominat̉ prouidentia. cū v̓o iſte modus refert̉ad ea que mouet ⁊ diſponit. a veteribus .i. ab antiꝗs fatuꝫappellatū eſt. ¶ Notandū ꝙ oīa a prīo ſunt mutabilia. aliqua mouētur ẜm ſubſtātiā vt generabilia ⁊ corruptibiliaqͣꝫtum ad illa dicit. Omniū generatio reꝝ. Alia autē ſuntmutabilia ẜm locū ⁊ nō ẜm ſubſtantiā. ut corꝑora celeſtiaqͣꝫtum ad illa dicit. Cunctoſqꝫ mutabilium naturarū pregreſſus. Alia ſunt mutabilia ſolū ẜm operatiōꝫ ſcꝫ ẜm intelligere nō ẜm ſubſtantiā nec ẜm vbi proprie ſic̄ intelligetie. qͣꝫtuꝫ ad illas dicit. Et quicꝗd aliquo mouet̉ mō. Aliter exponit̉ qd̓ in rebus mutabilibus triplex eſt diſpoſitiovna eſt qua tranſeunt de non eē ad eē ꝑ generationem qͣꝫtuꝫ ad hoc dicit. Omniū generatio rerū. Aut res ꝑmanētin exiſtentia per aliqd̓ tēpus. poſtqͣꝫ generate ſunt. qͣꝫtumad illas dicit. Cunctoſqꝫ mutabiliū naturarū progreſſus.Aut res procedūt de eſſe ad non eſſe ꝑ corruptionē. qͣꝫtuꝫad illas dicit. Et quicꝗd aliquo mouetur mo. ¶ Notādūꝙ quidā dicūt fatū eſſe quandā diſpoſitionē derelictaꝫ inrebus inferioribꝰ ex actiōe corporum celeſtium. ẜm quaminferiora neceſſitant̉ ⁊ cōſtringūtur ad īmobiles effectꝰ. ⁊ſic btūs Gregorius in omel̓. epiphanie īprobat fatū dicēsAbſit a fidelium cordibꝰ ut fatu eē aliquid dicamꝰ. ſcꝫ neceſſitans inferiora. qꝛ ſic oīa venirent ex neceſſitate. Aliomō accipit̉ fatū ꝓ diſpoſitiōe reꝝ ẜm quā res dependēt exdiuina voluntate ⁊ poteſtate. ⁊ ſic fatum concedit̉ aliquideſſe Eſt ergo prouidentia diuina ordinatio ſiue diſpoſitioexiſtens in mēte diuīa qͣ cūcta inferiora ſūt ꝓuiſa ẜm ſtatuꝫ ſue naͣe. fatū āt ē diſpoſitio diuīa exiſtēs in rebꝰ mobilibꝰ qͣ ſingula ſuis annectunt̉ ordinibꝰ. ut magis patebit.¶ Que diuerſa eē facile liquebit. ſiquis vtriuſqꝫvim mente conſpexerit. Nā prouidentia ē ipſa illa diuina ratio in ſummo oīum principe cōſtituta q̄ cūcta diſponit. fatū v̓o inherens rebꝰ mobilibus diſpoſitio ꝑ quā prouidentia ſuis queqꝫnectit ordinibus. prouidētia nāqꝫ cūcta pariterꝙͣuis diuerſa. qͣꝫuis infinita ꝯplectit̉. Fatū v̓oſingula digerit in motū: lociſ: formis ac temꝑibꝰdiſtributa. Ut hec temꝑalis ordīs explicatio: indiuine mentis adunata proſpectu prouidentiaſit. Eadem vero adunatio digeſta atqꝫ explicata temporibus fatum vocetur¶ Que diuerſa eē facile liquebit. Hic ponit differentiaminter prouidentiaꝫ ⁊ fatū. aſſignādo diffinitiones vtriuſqꝫ.ſcd̓o on̄dit ꝙ vnū eoꝝ dependet ex altero. ibi. Que lꝫ diuerla. Primo dicit. Que duo .ſ. fatū ⁊ prouidentiā diuinam. liquebit. id eſt patebit eſſe diuerſa. ſi quis mente conſpexerit .i. conſiderauerit vtriuſqꝫ vim .i. naturā ⁊ eſſentiā.⁊ diffiniens prouidentiā dicit. Prouidētia eſt ipſa diuīaratio. q̄ eſt in ſummo principe omniū reꝝ conſtituta que.ſ. ratio cūcta diſponit. Tunc diffiniēs fatū dicit. Fatum ēdiſpoſitio inherens rebꝰ mobilibus .i. temporalibus perqua diſpoſitionē prouidentia nectit queqꝫ ſuis ordinibusTūc declarat iſtas diffinitiones ex proprietatibꝰ vtriuſqꝫintendens. ꝙ prouidētia complectit̉ oīa ſimul ſed manifeſtū eſt ꝙ oīa nuſqͣꝫ ſunt ſil̓ niſi in mēte diuina. ergo oꝑꝫ ꝙbrouidētia ſit ratio exiſtens in mente diuina. ad fatum v̓oſpectat ut ea q̄ fato ſubdūt̉ diſtribuantur ꝑ temꝑa ⁊ loca.Ita ꝙ ordo fatalis quandā ſucceſſionē temꝑaleꝫ īportat:talis autē ſucceſſio nō eſt. niſi in ipſis rebꝰ mobilibus: qͣreoꝫ ꝙ fatū ſit in rebus mobilibꝰ. Unde dicit in lr̄a. Prouidentia nāqꝫ cūcta complectit̉ pariter qͣꝫuis diuerſa ⁊ infinita. Fatū v̓o digerit .i. diuidit ſingula diſtributa in motum: locis: formis: tēporibus. ita .ſ. ut hec temꝑalis explicatio que ad fatū ꝑtinet. adunata in proſpectu diuine mētis ſit prouidētia. Eadē v̓o adunatio digeſta .i. diuiſa ⁊ explicata temporibus. que ſucceſſionē īportant vocet̉ fatuꝫ

¶ Notandū ꝙ qꝛ prius dixit ꝙ diffinitio rerū faciendaruꝫut eſt in intellectu diuino dicitur prouidētia. ut autē refertur ad res mobiles dicit̉ fatum Poſſet alicui videri ꝙ fatū et prouidentia ſignificarent eādē rem ſub diuerſis rationibus. Ideo ph̓ia hoc excludens oſtēdit ea realiter diſtingui ponēs diffinitiōꝫ vtriuſqꝫ. ¶ Notādū ꝙ cognitio deihꝫ ſe ad res ſic̄ cognitio artificis ad artificiata: ſicut ergooīa artificiata. ſubdūtur ordini ⁊ rationi artis. ſic neceſſeē oēs res ſubdi rationi ⁊ ordini diuine prouidētie ꝑꝑ qd̓oſtendit ꝙ ꝓuidētia eſt diuina ratio que cūcta diſponit.¶ Notandū ꝙ diſpoſitio que ponit̉ in diffinitiōe fati acciꝑitur pro ordine. ⁊ dicitur ille ordo inherens rebus mobilibus ad differentiā ordinis. qui eſt in ipſa rōne diuinaquē iam vocamus ꝓuidentiam. ẜm quē ordinē prouidentia diuina annectit queqꝫ ſuis ordinibus. ſcꝫ ut illa euēiātillo temꝑe. ⁊ alia alio tempore. Hec prius illa poſterius.¶ Que lꝫ diuerſa ſint. alterū tn̄ pendet ex altero.Ordonamqꝫ fatalis ex prouidentie ſimplicitateprocedit. Sic̄ enī artifex faciēde rei formā mētepercipiens mouet operiſ effectū: ⁊ qd̓ ſimpliciterp̄ſentarieqꝫ proſpexerat. ꝑ temꝑales ordīes ducit. Ita deꝰ ꝓuidentia quidē ſingulariter ſtabiliter facienda diſponit: fato v̓o hec ipſa que diſpoſuit multipliciter ac temporaliter adminiſtrat.¶ Que lꝫ diuerſa ſint: Hic on̄dit ꝙ lꝫ fatū ⁊ prouidentiadifferant tn̄ vnū deꝑendet ex altero dicēs. Que lꝫ ſint diuerſa tn̄ alterū ꝑendet ex altero ſcꝫ fatū dependet ex prouidentia. nam ordo fatalis ꝓcedit ex ſimplicitate ꝓuidētie.ſic̄ declarat in ſimili dicēs. Sic̄ enī artifex puta edificatorformā faciēde rei ſic̄ domꝰ. mēte ꝑcipiēs .i. ꝓſpitiēs mouet .i. producit effectū operis. ⁊ qd̓ ſimpliciter ⁊ p̄ſentarieꝓſpexerat mente .ſ. formā domus cū ſuis partibus ſil̓ ducit per temporales ordīeſ ſupple ad effectū. prīo fundamētum. poſtea parietes. vltimo tectū. Ita deus prouidentiaſua ſingulariter .i. ſimpliciter ⁊ ſtabiliter diſponit oīa facienda. ſꝫ fato .i. ꝑ fatū ea q̄ diſpōit temꝑalit̓ adminiſtrat.¶ Notādū ꝙ prouidētia diuina hꝫ eē in prīa cā. fatū v̓o īrebus cauſatis. Itē prouidētia diuina hꝫ motuꝫ vnitum.qꝛ eſt in vno ſimplici. ſcꝫ in mente diuina. fatū aūt habetmotū pluralitatis. qꝛ in pluribus cauſatis habet eſſe. Itēfatū dependet a prouidentia diuina. ſic̄ effectus a ſua cauſa. ſed nō ecōuerſo. Sicut enī forma rei artificialis dependet a forma preexiſtente in mēte artificis. ⁊ non ecōuerſoſic fatū dependet a prouidentia diuina non autē ecōuerſo¶ Siue igitur famulantibus quibuſdā ꝓuidentiediuinis ſpiritibus fatum exerceat̉: ſeu aīa ſeu tota inſeruiente natura: ſeu celeſtibꝰ ſyderū motibus: ſeu āgelica virtute: ſeu demonū varia ſolertia. ſeu aliquibus hoꝝ: ſeu oībꝰ fatalis ſeries texitur: illud certe māifeſtū ē īmobilē ſimplicēqꝫ gerendaꝝ formā reꝝ eſſe ꝓuidētiā: fatū v̓o eoꝝ q̄diuina ſimplicitas gerēda eſſe diſpoſuit. mobilēnexū atqꝫ ordinem temporalem.¶ Siue igitur famulātibus. Hic ponit diuerſas opiniōescirca fatum et dicit. Siue fatū exerceat̉ quibuſdā diuinisſpiritibus famulantibus diuine prouidentie. ſiue exerceatur aīa ſiue tota natura inſeruiente. ſiue exerceatur motibus corporum ſyderum .i. celeſtium ſiue angelica virtuteſiue demonum ſolertia. ſiue aliquibus hoꝝ. vel oībus. h̓eſt incertū. tn̄ iſtud eſt certum ꝓuidentiam diuinam eſſe īmobilem et ſimplicem formam reruꝫ gerēdaꝝ .i. fiēdaruꝫſed fatum eſſe mobile nexum ideſt diſpōnem. ⁊ ordinemtemporalem eorum que diuina ſimplicitas diſpoſuit gerēda .i. ꝓducenda. ¶ Notandum ꝙ fatum eſt temporalis

g 3