Druckschrift 
3 (1498) De consolatione philosophiae.
Entstehung
Seite
28v
Einzelbild herunterladen
 

Liber

ob .i. ꝑꝑ potētiā. ſūt alij qui potentiā petūt .i. deſiderantcauſa. pecunie .i. ꝑꝑ diuitias. vel cauſa ꝓferendi. noīs .i.cauſa dilatationis fame. Nota ẜm Ariſtote. .3. ethico.Qualis vnuſquiſqꝫ eſt taſis finis videtur ei. ẜm ergo di.uerſam diſpoſitionem hominū diuerſi fines eligunt̉. Illud autē eligit̉ ꝑꝑ aliquē finem qd̓ ꝗs videt̉ poſſe conſe illū finē. cum igit̉ ponentes finē eſſe diuitias magis putabāt ſe diuitias conſequi potentiam. ipſi appetebāt potentiā ꝑꝑ diuitias. ecōuerſo quibꝰ videbat̉ ſe poſſe conſe potentiā diuitias. ipſi appetebant diuitias ꝑꝑ potētiā ſic poſuerūt permutationē finium iſtorū adinuicem. In his igit̉ ceteriſqꝫ talibus humanorū actuūvotorumqꝫ verſat̉ intentio: veluti nobilitaſ fauorqꝫ popularis: que vident̉ quandā claritudinēparare. Uxor ac liberi que iocūditatis gratia petunt̉. Amicoꝝ v̓o qd̓ ſanctiſſimū ꝗdē genus eſt:in fortuna ſꝫ in virtute numerat̉. Reliquū v̓o velpotentie: vel delectationis aſſumit̉. Iam v̓ocorporis bona promptū eſt ut ad ſuperiora referantur. Robur enī magnitudoqꝫ vident̉ preſtare valētiam: pulchritudo atqꝫ velocitas celebritatem: ſalubritas voluptatem. In his igit̉ ceteriſqꝫ ta. Hic ph̓ia reducit oīa bōa fortune in quibꝰ ponunt homines felicitatē in predicta quinqꝫ dicit. In his igit̉ quinqꝫ bonis. qꝫ et. ceteris talibꝰ.ſ. reducibilibꝰ ad predicta. verſatur intētio actuū hūanoruꝫ votorū .i. deſideriorū. māifeſtat exēplariter aliareducant̉ ad ipſa dicens. veluti nobilitas. qꝫ. fauor popularis que vident̉ cōꝑare quandā claritatē .i. gloriam.ideo ſuꝑ. reducūtur ad gloriā. vxor autē liberi .i. filii ſūtqui petunt̉ gratia iocūditatis .i. cauſa voluptatis. ideo advoluptatē reducunt̉. ſed ſanctiſſimū genus amicoꝝ numerat̉ inter bona fortune ſꝫ numerat̉ in virtute. Reliquūvero qd̓ cadit ſub exteriori fortuna illud aſſumit̉ vel cauſapotētie. ſicut eſt adminiſtratio officioꝝ. vel aſſumit̉ cauſadelectationis. ſic̄ exercitiū ludorū. ſed bona corꝑis ꝓm eſt ut referant̉. ideſt. reducant̉ etiā ad ſuperiora boa. qꝛrobur.qꝫ. magnitudo que ē ſignū fortitudinis corꝑalis. vident̉ preſtare valentiā. ideſt potentiā. ſic ad potentiā reducunt̉. ſic pulchritudo velocitas vident̉ preſtarecelebritatē .i. gloriā ad quā reducunt̉. ſalubritas auteꝫ .i.ſanitas. videt̉ conferre voluptatē ad quā reducit̉. ſic omnia bona fortune reducunt̉ ad p̄dicta quīqꝫ. Nota indigentia alicuius boni auget deſideriū illius boni. ẜmvariā indigentiā hominū variat̉ eoꝝ deſideriū. vn̄ ariſtot.i. ethi. dicit egrotās ſanitatē: medicus diuitias: cōſciiautē ſibiipſis ignorātie eoſꝗ magnū aliquod habēt ſupraſe admirātur. ẜm ergo diuerſā diſpoſitionē hominū felicitas pōebat̉ in diuerſis bonis fortue. que tamē ſub p̄dictisbonis quinqꝫ comprehendunt̉. Nota licet amici afferant iocunditatē tamē non ſunt cōputandi inter bona fortune. cum enī amicitia ſit virtus. oꝫ amici virtute acquirātur. qd̓ aūt virtute acꝗrit̉ virtutē conſeruat̉: talepōt eſſe bonū fortuitū. Itē amicitia fundata ſuꝑ bonohoneſto eſt ſanctiſſima: : in virtute numerat̉. ſed amicitiafundata ſuper bono vtili delectabili fortuita eſt. Quibus oībꝰ ſolā beatitudinē deſiderare liq̄t. qd̓ quiſqꝫ preceteris petit id ſummū iudicat bonū. Sꝫ ſummū bonū beatitudinē diffinimꝰ qͣre beatū iudicat ſtatū quē preceteris ꝗſqꝫ deſiderat. hēs igit̉ āte oculos ꝓpoſita fere for felicitatis hūane: opes: honores: potētiā: gloriā: voluptates. Que ꝗdē ſola ꝯſiderās epicurꝰꝯſequēter ſibi ſūmū bonū voluptatē ꝯſtituit

cetera oīa iocūditatē animo videant̉ afferre. Quibꝰ oībus ſolā beatitudinē. In iſta ꝑte probat ph̓i. omnes p̄dicti querebāt beatitudinē. in hiſ bonis. dicOmnibꝰ deſiderātibus p̄dicta bona liquet .i. manifeſtū ēipſos deſiderare beatitudinē: illud bonū qd̓ ꝗſqꝫ petii. deſiderat pre ceteris. illud iudicat eſſe ſūmū bonū: ſꝫ nodiffinimꝰ ſummū bonū eſſe beatitudinē quare ſtatū illiquē ꝗſqꝫ deſiderat ceteris iudicat eſſe ſtatū btū .i. btītudinem. Et tūc recolligit bona falſe felicitatis dicens. habes ante oculos tuos propoſitā formā humane felicitatis .ſ. opes: honores. potentia gloria voluptates. conſiderans eꝑicurus cōſtituit voluptatē eiꝰ ſummū bonū. eooīa cetera vident̉ afferre .i. dare. anio. iocunditatē. Nta oēſ appetēteſ p̄dicta bōa appetebant beatitudine. īꝗcꝗd aliꝗs eligit alijs hoc videt̉ ſibi ſummū bonū.aliꝗs preceteris eligit diuitias. ergo diuitie videbant̉ ſibiſummū bonū. aliꝗs honores. ſic de alijs. ergo oēſ predcti appetebāt beatitudinē. Nota p̄dicta bōa videnturcōferre aliquā iocūditatē. oīa vident̉ ordinata ad iociditatē tanqͣꝫ ad finē. qꝛ in voluꝑtatibꝰ ē maxīe iocūditaideo eꝑicuri poſuerūt felicitatē conſiſtere in voluꝑtatibuꝫ Sed ad hoīm ſtudia reuertor quoruꝫ animus ſi caligante memoria: tn̄ bonum ſummū repetit: ſed velut ebrius domum quo tramite reuertatur ignorat. Sed ad hominū ſtudia reuertor. Hic oſtēdit ph̓ia lihoēs in predicto errent. tn̄ eoꝝ intentio ſemꝑ fert̉ acverā beatitudinē. ſecūdo oſtēdit vnde hoc ꝓueniat. ibi Iquo quanta ſit. Primo p̄mittit intentū ſuū. ſecūdo declrat ibi. Nam enī. Primo dicit. Ego reuertor ad ſtudiaideſt ad intentiones hominū quoꝝ animꝰ: etſi pro qͣꝫuimemoria caligāte .i. obſcurata ſuꝑ. deſiderio p̄ſētiū bon tn̄ ſemꝑ repetit naͣlē inclinationē ſummū bonum ſeignorat quō illud repetat velut ebriꝰ ignorat quo tramite .i. via reuertat̉ domū. Nota ſicut ebrius ſit ſe habere domū. ſed propter defectū ratiōis neſcit quō ad eaꝫdeat. ſic homines aliquo in generali ſciūt cognoſoſummū bonū et naturaliter inclinant̉ ad illud tanqͣꝫ aprincipiū a quo proceſſerūt ſed inebriati amore temꝑalibonoꝝ neſciūt quō ad id peruēiant. enī vident̉ errare hi nihilo indigere nittur: At ē aliud qd̓ eque ꝑficere beatitudinepoſſit: ꝙͣ copioſus bonoꝝ oīꝫ ſtatus nec alici egſꝫ ſibiipſe ſufficiēs: v̓o labuntur hi qui qd̓ ſioptimū id ēt reuerētie cultu digniſſimū putāt: inime Neqꝫ enī vile quiddā cōtēnendūqꝫ ē quodadipiſci oīꝫ fere mortaliū laborat ītētio. An in bonis ē numerāda potētia: Quid igit̉. ībeci ac ſine viribꝰ eſtimādū ē qd̓ oībus rebꝰ cōſtat preſtātius. An claritudo nihili pēdēda ē: Sꝫſeq̄ſtrari nequit quin qd̓ excellētiſſimū ſit: id ētvideat̉ clariſſimū. anxiā triſtēqꝫ beatitudinē. nec doloribus moleſtiiſqꝫ ſubiectā: quicattinet dicere: quando minimis quoqꝫ rebus idappetit̉ qd̓ hr̄e fruiqꝫ delectet. Atqui hec ſuntadipiſci hoīes volunt: eaqꝫ de cauſa diuitias: dgnitates: regna: gloria: voluptateſqꝫ deſiderant per hec ſibi ſufficientiam: reuerentiam: potertiam: celebritatē: leticiā credunt vēturaꝫ Benum ē igit̉ tam diuerſis ſtudiis hoīes petunt Num enī vident̉ errare hi. Hic declarat intentū ſuū ſo omnes querentes p̄dicta bona querebāt aliꝗd qd̓ proprie ꝯueni