Liber
miniſtrationis optaui: tu mihi ⁊ qui te ſapientiuꝫmentibus inſeruit deus conſcii eſtis. nullum mead magiſtratum niſi cōe bonoruꝫ omniū ſtudiūdetuliſſe. Inde cum improbis graues inexorabileſqꝫ diſcordie fuere: ⁊ qd̓ cōſcientie libertas habet pro tuendo iure ſpreta potentum ſemꝑ fuitoffenſio. Quotiēs ego Conigaſtū ī ībecillis cuiuſqꝫ fortunas impetum facientē obuius excepi.¶ Atqui tu hanc ſententiaꝫ. Hic Boetius rn̄det obiectioni. poſſet eniꝫ ph̓ia ſibi obicere dicendo quale premiuꝫ d̓huiſti reportare cū tu non ſtuduiſti ꝑꝑ cōe bonū ſꝫ ꝑꝑ vanam gl̓iaꝫ ⁊ ꝑꝑ ꝓpriam vtilitateꝫ: cui obiectioni rn̄detBoetius. d. O ph̓ia tu ſanxiſti .i. cōfirmaſti hanc ſentētiāore Platōnis: beatas reſpublicas fore ſi eas ſapiētes regerent. vel ſi rectores eaꝝ contigiſſet ſtudere ſapīe: ⁊ cōfirmaſti ore eiuſdem Platonis neceſſariū eſſe reipublice ꝙa ſapientibus regerent̉: ne gubernacula .i. regimina cōmiſſa improbis. qꝫ. id eſt ⁊ flagitioſis ciuibus vrbiū inferni peſtem: ac .i. etiam ꝑniciem .i. dānum bonis hoībuſ.itur ego ſecutus hanc auctoritatē .i. ſnīam: quod ego dieram a te ph̓ia inter ſecreta ocia: ego optaui .i. curaui.tranſferre .i. deducere. in actum .i. in opus. publice adminiſtrationis .i. cōmunis vtilitatis. tu ph̓ia ⁊ deꝰ ꝗ inſeruit .i. īfudit te mentibus ſapientium eſtis mihi conſcil. i.ſtes: nullū ſtudiū me detuliſſe ad magiſtratū niſi cōe ſtuum bonoꝝ. quaſi diceret nihil mouit me ad magiſtragerenduꝫ niſi cōis vtilitas. inde .i. ꝑꝑ hoc. erant mihiues .i. difficiles. qꝫ .i. ⁊. inexorabiles .i. inexplicabilescordie cū improbis ⁊ ſemper fuit mihi ſpreta offenſioentum pro iuendo iure .i. pro iuſtitia defendenda. qd̓libertas conſcientie .i. libera conſcientia .ſ. nullum timepro tuendo iure. ¶ Nota ẜm Platōnem. beata eſt reſplica cuius dn̄s ph̓us eſt: ⁊ vhe genti cuius dn̄s ꝑuereſt ⁊ ratiōabiliter. qꝛ ph̓ia: ⁊ ſapientia vitā diſponit: actiones regit: agenda ⁊ omittenda demonſtrat. Un̄ Seneca.1s. epl̓a dic̄. ſi vis oīa tibi ſb̓iicer̄ ſubiice te rōni. ml̓tos .n.eris ſi rō te rexerit. Et Ariſtoteles in ꝓhemio methaiſice. Sapientis eſt regere ⁊ ordinare: ex quibus pꝫ ꝙgimen reipublice ſpectat ad ſapientes: pro tanto dicit.Tulliuſ in principio ſue rhetorice: ad rempublicam plurima ꝑtinent cōmoda: ſi moderatrix ⁊ regulatris oīum rerum preſto eſt ſapientia. ¶ Nota ꝙ ſtudioſi ſapīe dicunt̉li qui iam ꝑ ſtudiū adepti ſunt ſapīam. Illi aūt dicūturſtudere ſapīe qui adhuc ſtudēdo acquirunt ſapīaꝫ. ¶ Nota ꝙ Boetius ſtudium vocat ſecretū ociū: qꝛ in ſtudio hoo ociatur ab exteriori occuꝑatione: de quo ocio ſiue ꝗeloquit̉ Seneca. 57. epl̓a dicens. Nulla placida ē quiesniſi quā rō cōponit: ⁊ illa vera eſt tranquillitas in qͣ mēsbona explicatur. ¶ Nota ꝙ deus īmittit ſapīam mentibus ſapientū: hoc ſcribit̉ in prologo de regimine prīcipūdeus eſt qui diuitias ſue ſapīe influit in animas ſapientū¶ Nota ꝙ libertas ꝯſcīe habꝫ nullum metuere: qꝛ dicit.Hacrobius: hoc hꝫ libera ꝯſcīa propriuꝫ quod ſi ꝗs poſfideat nullū potentē metuat. Itē Seneca li. 4. Sapiensex libero arbitrio nihil timet imbecillitatē hoīs: qꝛ ſecuritate dei hꝫ. Et Seneca de quattuor virrutibus cardinalibus dicit: vt iuſtus ſis non ſufficit ꝙ innocens ſis: ſed vtinnocentes ab iniuria ſerues. Et idem Iuſtitia eſt vinculum diuine ⁊ humane ſocietatis.¶ Quotiens Triguillam regie prepoſitum domus ab incepta perpetrataqꝫ iam prorſus iniu̓ria deieci. Quotiēs miſeros quos infinitis calūnlis impunita barbarorum ſemper auaricia vetabat: obiecta ꝑiculis auctoritate protexi. Nūꝙ me a iure ad iniuriā uſꝙͣ detraxit.Auotiens ego conigaſtū. Hic Boetiuſ on̄dit ſe ꝑturbad ex meritoꝝ fruſtratione ſuoꝝ: ⁊ prīo tangit merita ⁊ be
neficia alijs exhibita. ſcd̓o tāgit fruſtrationē eoꝝ ibi. Sedeſſe. Prima in ſeptem ꝑtes ẜm ꝙ recitat ſeptē bn̄ficia q̄patebūt. Primo dicit. Ego Boetius multotiens ip̄m conigaſtū qui fuit officialis regis Theodorici obuius .i. cōtrarius: excepi .i. impediui ipſum facientē impetū .i. inſultum cōtra fortunas .i. ꝯͣ bona fortune: cuiuſqꝫ hoīs lbecillis .i. impotentis reſiſtere. Tunc ponit ẜm bn̄ficiū dicēs.Quotiens ego deieci .i. auerti. triguillaꝫ ſic dcm̄ p̄poſitūregie domus .i. regalis aule. ego ipſū deieci ab īcepta. qꝫideſt ⁊ ꝑpetrata iniuria ipſis pauꝑibus. Tūc ſubiūgit tertium bn̄ficiū dicens. Quotiēs ego ꝓtexi miſeros .i. pauperes: qͣs auaricia barbaroꝝ .i. crudeliū hoīum īpūita .i.incaſtigata. vexabat infinitis calūniis .i. miſeriiſ. illoſ egoꝓtexi auctoritate mea obiecta .i. expoſita ꝑiculis .i. dānisNunqͣꝫ quiſqͣꝫ .i. aliꝗs detraxit me .i. deflexit. a iure ad īiuriam. ¶ Nota ꝙ Conigaſtus fuit ꝗdam nobilis familiaris regis Theodorici qui ſuus ꝯfficialis fuit ⁊ totus tyrannus qui plures hoīes inuaſit potentes .ſ. ſua ipſis auferendo quē Boetiꝰ ſibi ꝯͣrius a ſuo īpetu iniurioſo auertit. talis etiam erat triguilla p̄poſitus aule regie. ¶ Notaẜm Huguitionē ꝙ barbarus idem eſt ꝙ crudeliſ. incultꝰ⁊ ſtolidus. ⁊ eſt nomen crudelitatis. Un̄ olī oēs ac vniuerſe gētes dicte ſunt barbare preter grecos ⁊ latinoſ. Et barbaria dicit̉ quedā terra iuxta greciaꝫ ſita ꝑꝑ crudelitatisexcellentiam. ¶ Nota Boetius dicit. Nūqꝫ a iure ad iniuriā ⁊ hoc debet gloſari ſic. ego nec ſum retractus a iureamore nec odio nec tīore nec ꝓprio cōmodo q̄ oīa ſolēt impedire veꝝ iudiciū. vn̄ dicit laborintus. Quē nūmꝰ ꝑſona p̄ces de tramite recto n̄ ducūt: Iudex ſydera laude ferit¶ Prouincialium fortunas: tum priuatis rapinis. tum publicis vectigalibus peſſundari: nonaliter quā qui patiebantur indolui.¶ Prouincialium fortunas. hic Boetius ponit qͣrtū bn̄ficium dicēs. Ego indolui ſicut illi ꝗ patiebant̉ fortunasideſt bona fortune. ꝓuincialiū .i. illoꝝ hoīuꝫ qui tū .i. aliqn̄. peudari .i. ſubiici. priuatiſ rapinis .i. ocultiſ. tū. i. aliqn̄ publicis vectigalibus .i. tributiſ. q. d. cum ꝓuincialesnunc ſpoliarent̉: nunc in tributis. bōa ip̄oꝝ auferēdo egedolui tantū ſicut qui patiebant̉. ¶ Nota ꝙ oēm ciuitatēvel regionē quā romāi expugnauerūt fecerunt tributariāvel coloniā vel ꝓuinciā. Tributariam faciebāt qn̄ relictisinhabitatoribꝰ terre ad tributū ſoluēdū hoīes ꝯpellebāt.Coloniā āt faciebāt cū expulſis hītatoribꝰ aliēos īſtituerunt ad inhītandū. Prouinciā aūt faciebāt qn̄ aliquē romanū p̄ficiebāt illi terre. ꝗ collectis redditibꝰ eos romaꝫmitteret: ⁊ īhītatore ſ illiuſterre dicebāt̉ ꝓuīciales. Iſti ꝓuīciales aliqn̄ moleſtabāt̉ priuatiſ .i. occultiſ. rapinis .i.exactiōibꝰ ſuoꝝ p̄fectoꝝ: aliqn̄ publicis vectigalibꝰ .i. tributis q̄ īdebito mō ⁊ iniuſto exigebāt̉ ab eis de qͦ Boe.doluit. ¶ Nota vectigal ꝓprie dr̄ tributū qd̓ dat̉ d̓ vectura. ¶ Nota ẜm Huguitionē ꝓuīcia ē regio ſubiugata romanis ⁊ tributaria fcā. Inde ꝓuincialis .i. tributarius.¶ Cum acerbe famis tempore grauis atqꝫ inexplicabilis indicta cōemptio ꝓfligatura inopia cāpaniaꝫ prouinciam videretur: certamen aduerſum prefectum pretorii communis commodi ratione ſuſcepi: rege cognoſcente contēdi: ⁊ ne coēptio exigeretur euici.¶ Cū acerbe famis tꝑe. Hic ponit ꝗntū bn̄ficiū. d. Cumtꝑe acerbe .i. magne famis eēt īdicta .i. īſtituta. grauis coemptio .i. angaria: q̄ coemptio erat ꝓfligatura .i. pūīturacāꝑaniā ꝓuīciā īoꝑia .i. paupertate. ego Boe. ſuſcepi certamen ꝯꝑfectū p̄torii ꝗ indixerat iſtā cōemptioneꝫ ⁊ rōnecōis cōmodi .i. boni. ego certaui rege cognoſcēte: ⁊ deuicine exigeret̉ illa cōemptio. ¶ Nota ꝙ coemptio ē īſtitutioſuꝑ aliqua portiōe danda de re emēda vel vendēda: ⁊ vocat̉ vulgariter vngelt. ⁊ talis fuit inſtituta ſuꝑ camꝑaniāprouinciam deſtruendam quam Boetius remouit.