357

marito dormientem noctibus ad orandum excitarent. Requirentibus illismodum excitandi — dominum SUUm gravare formidantes, — respondit

simplicitate columbina: "Tali modo excitate me". Nocte quadam, cumpredicta Ysendrudis dominam modo sibi tradito excitare vellet,6 ipsum lantgravium per errorem excitavit. Qui statim uxoris consiliumintelligens, patienter iniuriam suam sustinuit. Que etiam propterorationis prolixitatem Sompno invalescente super tapete iacens obdor-mivit. De qua re cum ab ancillis suis argueretur, dicentibus illis:"Honestius esset vobis dormire in lecto cum marito vestro quam

10 sine illo in humo", respondit illa beata: "Non semper orare valeo obcarnis infirmitatem, sed in ipso amplius affligor, quod a predilectomarito avellor vim mihi inferens". Que 6epe surgens de lecto mariti, insecretiorem locum secedens, manibus ancillarum fortiter et sine mise-ricordia verberari se fecit sicque ad lectum rediit. Et hoc frequenter

15 eam fecisse constat, ex quo obedientiam fecerat magistro Cunrado.Attamen ante illud tempUS in quadragesima et in sextis feriis quan-doque eam fecisse certum est. Absente vero marito, in vigiliiS, inverberibus et castigationibus multas noctes deducebat. Ecce! in tali mar-tyrio sancta Elyzabeth passionibus Christi conformare se studuit, cum

20 tria sint genera martirii, sicut scribit beatus Gregor ius 1 ), vide-licet in sanguinis effusione, in assidua carnis maceratione et in proxi-morum compassione, nullius horum expers exstitit Elyzabeth. Sicutdictum est, usque ad sanguinem virgis acutissimis se verberavit, vigi-liis, ieiuniis, orationibu9 et multis aliis incommodis corpus suum

25 cotidie mortificavit, ita ut dicere posset cum propheta: 'Quoniam prop-ter te mortificamur tota die, estimati sumus sicut oves occisionis'(Ps. 43,22). Quam pleno corde proximis egentibus, iniirmantibus sivealiam quamcumque necessitatem patientibus compassa sit et in eorummiseriis passa, satis declarant exempla precedentia, sed et subsequen-

30 tia in hoc eius martirium non tacebunt, cum tempore euo fuerint re-citata.

(9). Matronis 2 ) secularibus ad se venientibus quodammodo predica-re studuit, de Deo et celestibus rebusque spiritualibus cum illis con-ferens et frequenter aliquas ex eis ad humilitatis et religionis cultum35 inducens. Omni enim precum instantia monuit illas de aliquo saltimabstinel'e, que ad seculi vanitatem tendunt, ut de choreis et manicisstrictis atque consuendis aut de zonis sericis pro ornatu crinibus in-

1 exitarent — exitandi — exitate — exitare - exitavit A. - 18 mul-tis A. — 23 verbavit A.

J ) Gregor unterscheidet nicht drei, sondern 'd u o martyrii genera' inden Dialogi III, 26 (ed. U. Moricca in den Fonti per la storia d'Italia,Rom 1924, S. 197) und den Homiliae in evangelium 36,7 (Migne, Patr.Lat. 76, Sp. 1263). Bei Kelten finden sich drei Arten (und Farben) desMartyriums (aber anders als hier); vgl. A. Wilmart, Analecta Reginensia(Studi e testi 59), 1933, S. 56 und 78: P. Grosjean, Analecta Bolland. 54(1936) S. 124.

2 ) Huyskens S. 117 (815).