D L.vel ambobus amētia vel furor vel aliquainfirmitas acceſſerit. ob hanc infirmitateꝫtalium cōiugia ſolui nō poſſunt. Sil̓r ē etiam ſciendum de his qui ab aduerſarijs excecant̉. vel membris truncant̉ vl̓ a barbaris execti fuerint.De his qui cum duabus ſororibꝰdormiunt.De his etiā qui cūduabus ſororibus vel cum duobus fratribus dormiunt videndū eſt. quid cenſeantEx aurelicanones. Qui dormierit cū duabus ſororibus. et vna ex illis an̄ fuerit vxor. neutraꝫconcilio.ex ipſis habeat. nec ipſi adulteri vnqͣꝫ ī coniugio copulent̉. Itē nec ꝓprie vxori licetſibi reddere debitū. quā ſibi reddidit illicitam: ſororē eius cognoſcendo. nec pꝰ mortem vxoris licet ei vel adultere copulari īconiugium. Itē zacharias papa. CōcubuZachariaiſti cum ſorore vxoris tue. ſi feciſti. neutrāpapa.habeas. et vxor tua ſi non fuerit cōſcia ſceleris et continere non vult: nubat in domino cui vult. Tu vero et adultera ſine ſpeiugij maneatis. et dum viuitis penitentiāagite. Quod ait cui vult nubat. intelligendum eſt poſt mortem viri. Vnde Grego.Qui vxores ſuas in adulterio dep̄hēdūtnec illi nec illa aliā vxorē accipiat vel aliuꝫvirū qͣꝫdiu ambo viuunt. Si vero adultera mortua fuerit vir eius ſi vult nubat. acultera ꝟo nūqͣꝫ et ſi mortuus fuerit vir etſed omnibus diebus penitentie lamēta ꝑſoluat. Hic de illo adulterio agitur. quodcum cognato viri vel cum cognata vxoriscommittitur.Non eſt dimittenda vxor ꝓ aliqua macula ſeu deformitate corporis.Illud etiā ſciendūeſt ꝙ ꝓ aliqua infirmitate vel macula corporali. non licet viro vxorem dimittere eteconuerſo. ſed debet alter alteri ſubſidia ꝓvidere. Vnde Auguſtinus. Si vxoreꝫ qͥshabeat ſterilē ſiue deformem corpore. veldebilem membris. vel cecam. vel claudaꝫvel ſurdam. vel ſi quid aliud. ſiue morbisvel laboribus doloribuſqꝫ confectā. et qͥcqͥd excepta fornicatione excogitari poteſtvehementer horribile. pro ſocietate. fideqꝫſuſtineat.XXXIIIIIſta eſt diſtinctio. xxxiiij. huiusquarti libri. In qua mgr̄ poſtꝙͣ ſuperius determinauit de matrimonio ꝙͣtuꝫ ad eius inſtitutionē. ſignificationē. et ꝙͣtū ad eius cauſam efficientē et finalē etꝙͣtū ad eius bona. Hic determinat d̓ eo ꝙͣtū ad cāmmaterialē ⁊ ꝙͣtū ad ꝑſonas contrahentes. Et tria facit. Primo em̄ determinat q̄ ꝑſone ſunt legitīe ad cōtrahendū mr̄imoniū. Scd̓o on̄dit ꝙ qn̄qꝫ matrimoniū ꝓpter frigiditatē maxīe ad inſtātiā vniꝰ ſit ſoluēduꝫ. Tertio qūo furioſi dum ſunt in amentia actualiꝯtrahere nequeunt. Primū facit vſqꝫ ibi. De his em̄qͥ cā frigiditatis. Scd̓m vſqꝫ ibi. Furioſi quoqꝫ. Tertiū ꝟo vſqꝫ ad finē diſ. In ſpāli ſnīa mgr̄i ſtat ī tribꝰꝓpoſitionibꝰ quaꝝ pͥma eſt hec. Quedā ꝑſone ad ꝯtrahendū mr̄imonium ſunt plene legitīe quedaꝫ omnino illegitime q̄dā ī medio ꝯſtitue. Hanc mgr̄ inſinuans ꝓponit pͥmo ꝙ ad mr̄imoniū ꝯtrahendum alique ꝑſone fuerūt legitime an̄ legē. alie ſub lege. alietꝑe gr̄e. q̄dā etiā ꝑſone ī pͥmitiua eccl̓ia erant legitīeq̄ mō nō ſunt. Illaꝝ ꝟo q̄ mō ſunt legitīe vl̓ illegitīequedā ſunt plene legitime vt ille quibꝰ aliqd̓ īpedim̄tū nō obuiat. quedā ꝟo ſunt oīno illegitime. vt illeqͥbꝰ obuiat ordo ſacerdotalis vl̓ ꝯgnatio vel diſpartas cultus. q̄dā ſunt medie q̄ nec plene legitime necoīno illegitime vt ille quibꝰ obuiat frigiditas vel cognatio. tales em̄ ſi ignorant̉ ꝯiungunt̉ ꝑmanere pn̄tet eiſdē deficientibus diuidi pn̄t. Scd̓a ꝓpō eſt hecPropter frigiditatē maximā ꝯiugium ſeꝑat̉ ⁊ vir ateri nunꝙͣ ꝯiungat̉. Hanc mgr̄ ponens dicit ꝙ illi qͥcā frigiditatis debitum reddere nō pn̄t. pn̄t ſic ꝑmanere ſi volunt. Si aūt mulier cauſet̉ ſeu cōqueraturdicens ꝙ vult eſſe mater et filios ꝓcreare decretumeſt ꝙ vterqꝫ cōiugum ſeptīa manu ꝓpinquoꝝ iuretꝙ nunꝙͣ carnaliter ꝯuenerunt. et hoc ita fieri debetPrimo vir et mulier iurabunt ꝙ nunꝙͣ carnaliter cōuenerunt ⁊ tūc ſeptē de ꝓpinqͥs qͥ meliꝰ pn̄t ſcire veritatē ꝑ ſigna ꝓbabilia. iurēt ꝙ credunt eos verū dixiſſe. et tūc mulier ſcd̓as nuptias cōtrahere pōt. viraūt qͥ eſt frigide nature abſqꝫ ſpe cōiugij manere dꝫSi em̄ ille aliā vxorē duceret cogendus eſſꝫ ille redire ad priorē. Qn̄ autē impedimentū ex vtraqꝫ parteꝓuenit vterqꝫ dꝫ remanere innuptꝰ. Hic igit̉ modẜuandꝰ eſt qn̄ vterqꝫ ꝯiugum idē fatet̉. ſed vir ſi aſſerat. mulier aūt diffitet̉. in hoc vero potius ahibenda eſt fides viro qꝛ caput mulieris ē vir. qd̓ mgr̄ confirmat autoritate. Poſtea dicit ꝙ ſi aliqd̓ maleficiuꝫꝯcubitus nō ſequat̉ illi qͥbꝰ hoc euenit hortandi ſūtvt de oībꝰ ꝯfiteant̉ cōmiſſis et ſatiſfaciāt de eis deo.Miniſtri ꝟo eccl̓ie ꝑ exorciſmos et eccleſiaſtica ſacramēta tales ſanare et ꝓcurēt. ⁊ ſi nō pn̄t ſanari ſeꝑari poterunt Poſtꝙͣ tn̄ alias nuptias expetierūt viuētibus illis quibus iuncte fuerunt. non poterunt reconciliari prioribus quos reliquerant etiam ſi poſſibilitas coeundi eis reſtituta fuerit niſi iudicio eccleſie quo diuiſo facta fuerat. Tertia ꝓpoſitio eſt hec.Furioſi et amentes totaliter non poſſunt contrahere matrimonium legaliter. Hanc magiſter inſinuāsdicit ꝙ furioſi dum ſunt in amentia contrahere nonpoſſunt. quod autoritatibus confirmat. Poſtea dicit ꝙ ille qui dormit cum ſorore vxoris ſue neutramillarum habere debet. Et tā ipſe ꝙͣ adultera nūꝙͣ debent coniugio copulari. Quod magiſter multis autoritatibus probat. Vltimo dicit ꝙ non licet viro vxorem dimittere nec econuerſo ꝓpter aliquā infirmitatem corporalem. ſed debet alter alteri ſubſidia ꝓuidere. quod autoritatibus confirmat. Ex quibꝰ patet ꝙ qui per legitimum matrimoniuꝫ coniunguntūcorꝑaliter non poſſunt poſtmodum ſeꝑari aliqualit̓Et tm̄ in ſpeciali.
Druckschrift
Sententiarum libri IV : cum conclusionibus Henrici de Gorichen et problematibus S. Thomae
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten