Druckschrift 
Sententiarum libri IV : cum conclusionibus Henrici de Gorichen et problematibus S. Thomae
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

DI.uit. et quia ſi interceſſit ſemen hominisin conceptione ꝟginis. tn̄ quia ex ea carnexp̄s formatus eſt que conſtat ex ſemine: recte dicit̉ quia factus eſt.Iſta eſt dſtinctio quarta huiꝰ tertij libri. In qua magiſter poſtꝙͣ egit de qualitate nature aſſumpte: agit de auctore aſſumptionis. Et triafacit Nam primo inquirit quare opus incarnationispotius attribuatur ſpūiſancto ꝙͣ toti trinitati. Secūdo quare xp̄s ſit conceptus de ſpirituſancto cum tamen ſit filius ſpūſſancti. Tertio quare apoſtolusdicit potius xp̄m de muliere fieri ꝙͣ naſci. Primuꝫ facit vſqꝫ ibi. Sed non eſt in hoc. Secundum ab indevſqꝫ ibi. Sed queri poteſt. Tertium vſqꝫ ad finem diſtin. In ſpeciali ſententia magiſtri ſtat in tribus propoſitionibus quarum prima eſt hec. Licet opus carnalis incarnationis frequenter attribuatur ſpirituiſancto. ab hoc tamen excludit̉ patris et filij cooperatio Hanc magiſter ꝓbans querit. quare opus incarnationis ſpirituiſancto ſpecialiter attribuit̉ in ſcripturis. cum tamen vt ſupra dictum eſt tota trinitasipſam incarnationē operata ſit. et reſpondet ſcriptiram hoc facere: ideo ſpūſſanctus ſolus ſit incarnationem operatus. ſed verbum dei factum eſt caro ex īeffabili charitate et ineſtimabili dei dono et bonitate. que quia ſpūiſancto appropriant̉. ideo opusincarnatōnis ſibi ſpecialiter attribuitur. nec per hocab ipſo opere incarnationis pater et filius excluduntur. quia in actionibus eſſentialibus ſub vna perfona cetere ſubintelligūtur. cum opera trinitatis adextra ſunt indiuiſa. Quā ſententiā magiſter confirmatautoritate beati Augꝰ. in encheridion. Secundapoſitio eſt hec. Licet filius dei dicatur natus de virgine vt de matre. tamen de ſpitituſancto non eſt natꝰvt de patre. Hanc magiſter inſinuans querit. Cumchriſtus ſit natus de ſpirituſancto an debeat dici filius ſpirituſſancti. Et arguit primo. Nam ex quopater eum genuit ẜm eſt verbum. ſi ergo ſpirituſſanctus cum genuiſſet ẜm eſt homo. chriſtus ex duabus naturis ſcꝫ diuina et humana compoſitus eſſetet ẜm vnam eſſet filius vnius. et ẜm aliam eſſet filiusalterius quod eſt abſurduꝫ. In oppoſitum arguit ſicNaꝫ quia chriſtus natus eſt de beata virgine diciturfilius beate virginis. igitur a ſimili quia natus eſt:ſpirituſancto debeat dici filius ſpirituſſancti. Ad qd̓reſpondens magiſter dicit. filius dei non poteſt dici filius ſpirituſſancti. quia natus de ipſo vt de patre. Sed bene poteſt dici filius beate virginis. eonatus ſit de ipſa vt de matre. Quam ſententiam confirmat per hoc multa de aliqua re naſcuntur. quetamen non dicuntur filij eius. vt pili de capite. et etiam hi qui naſcunt̉ ex aqua et ſpirituſancto in baptiſmate: non dicunt̉ aque filij ſed eccleſie. Et ecōuerſomulti aliquorum filij dicuntur. qui tamen de ipſisnaſcuntur vt filij adoptiui et filij gehenne qui tamende ipſis nati non ſunt. Et ſubdit etiam magiſter duas rationes quare chriſtus ſpecialiter dicatur natusde ſpirituſancto. Quarum prima eſt. quia ſcilicet huiuſmodi incarnatio eſt donum dei. ad deſignandumergo nullus precedentibus meritis. ſed ex ſolo deidono: copulatio nature humane cum perſona diuinaſit expleta. Et ẜm hoc cum chriſtus dicitur natus deſpirituſancto. ly de denotat rationem operis. Secūda eſt chriſtus dicitur natus de ſpirituſancto. quavirtute poteſtate ſpirituſſancti illud ſcriptum ē devirgine ꝟbo vnitum eſt. non ſic ſpūſſanctus fuerit ſeminalis materia. ſed fuerit efficiens cauſa. etſic cum chriſtus dicitur natus de ſpirituſancto. ly dedenotat habitudinem cauſe efficientis. ſicut omniadicūtur eſſe ex deo ſubſtantialiter ſed poteſtatiueſeu effectiue. Tertia propoſitio eſt hec. Quāuis chriſtus natus ſit de virgine. potius tamen dicitur factꝰꝙͣ natus. cuꝫ non ſit conceptus ex virili ſemine. Hācmagiſter inſinuans querit. Cur apoſtolus ad Romanos primo dicat chriſtum factum ex ſemine Dauid.et alibi dicit ipſum factum ex muliere. cum tamē nosdicimus chriſtum natum. et aliud eſt naſci. et alind ēfieri. Ad quod reſpondens dicit apoſtolus tantuꝫdixit chriſtum factum ex muliere ad oſtendendā differentiam conceptionis ſue a communi hominumceptiōe Nam chriſtus ratione ſue ſingularis conceptionis habet tam nati ꝙͣ facti rationem. ex eo ſolaoperatione ſpirituſſancti in vtero virginis formaba.tur. Ceteri autem homines habent ſolam rationemnati et facti. quia caro eorum virtute virilis ſeminis formatur in vtero. quare etiaꝫ hominis dicunturfilios generare et non facere. Et ſubdit apoſtolusdicit chriſtum factum ex ſemine. non ideo quia ſemēbominis eius conceptioni interuenit. ſed quia ex carne virginis que ex ſemine dauid venit caro chriſti formata fuit. Et tm̄ in ſpeciali.Si perſona vel natura ꝑſonaꝫ velnaturā aſſumpſit. et ſi natura deiincarnata ſit.Reterea inqͣri oportet cum ex premiſſis HIſtet verbum dei carnem et animam ſimul aſſumpſiſſe in vnitatē ꝑſone. qͥd hoꝝ potius concedendū ſitſcꝫ ꝑſona ꝑſonaꝫ. vel natura naturā. velꝑſona naturā. vel natura ꝑſonā aſſumpſerit. Et an ita cōueniat dici diuinā naturameſſe incarnatā: ſicut deus incarnatus et ver incarnatuꝫ ſane dicit̉. Hec inqͥſitio ſiuequerendi ratio. iuxta ſacraꝝ autoritatū teſtimonia ꝑtim implicita atqꝫ ꝑplexa. ꝑtimꝟo explicita eſt et aꝑta. Certū eſt em̄ ſine ula qͣſtio qambiguitate verū natura ꝑſonā. nec perta eſt.ꝑſona ꝑſonam. ſed ꝑſona naturam aſſumpſit. quod ſanctorū ſubditis comprobat̉ teſtimonijs aſtruit̉ documētis. Ait em̄ Au Auguſtiguſti. in li. de fide ad petrū. Deꝰ vnigenitdum ꝯciperet̉ veritatem carnis accepit exvirgine. et cum naſceret̉ integritatem ꝟginitatis ẜuauit in matre. et paulo poſt. Sicdeus humanā naurā in vnitatem ꝑſone ſuſcepit. ſe humiliās miſericordiaꝫ incorrupte virginis vteruꝫ ex ea naſciturus impleuit. Formā ergo ſerui. id eſt naturā ſerui in ſuaꝫ accepit ille deus ꝑſonam. ItemDeus verbū accepit ꝑſonam hominisſed naturaꝫ. Itē. Dei filius vnigenitus vtcarnē hoīs animāqꝫ mundaret ſuſceptionecarnis animeqꝫ rationalis incarnatus eſt.His alijſqꝫ pluribus autoritatibꝰ euidēteroſtenditur. non nrtura perſonam. nec ꝑſo-