Druckschrift 
Sententiarum libri IV : cum conclusionibus Henrici de Gorichen et problematibus S. Thomae
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LI.iur. de bonis actionibus atqꝫ peccatisAꝑte hic videtur diuidere īter naturas ſiue ſubſtātias actiōes ſiue peccata. Ideoqꝫ aſſerunt p̄fati doctores. actiōes interiores vel exteriores naturas vel ſubſtātias. ſi male ſunt: peccata ſunt. neqꝫ a deoſūt. vero mali actus ſint nature Auguſtinus videt̉ notare in pͥma reſponſionoꝯtra pelagianos ita dicens. Oꝑa diabolique vitia dicunt̉ actus ſūt. non res. Idemin quarta reſponſione. Om̄e malum natura eſt. ſed actus accidens alicui ex defectu boni. Ꝙͣobrem quod natura non ē. deus fecit. quia natura ē omne quod fecitItē. Om̄e qd̓ natura bonū eſt. deus ex nihilo fecit. diabolus.Scd̓ꝫ hos res alique ſunt que adeo ſunt quibus homines mali ſunt.Ex quo colligit reſaliquas eſſe que a deo ſunt. eiſqꝫ homines mali ſunt. Qd̓ nihilominꝰ ip̄i concedunt innitētes ꝟbis Augꝭ. ſuꝑiꝰ poſitisin ench̓. determinans illa v̓ba ꝓphete Uehis qui dicūt bonū maluꝫ. dicit de ip̄is rebus quibꝰ homines mali ſunt. de homiTeſtimonijsAuguſ. ſuam ⁿibus hoc intelligenduꝫ. Sunt ergo alimuniūt aſſer. que res quibus hoīes mali ſunt Id autemtionem.quo homo ſit deterior a deo eſt quia vtait Augꝰ in lib̓. de. lxxxiij. queſtio. deo auctore non fit deterior. eſt ergo deusauctor rerum quibꝰ homo deterior fit. Atſunt alique res vt dictum ē. quibus homnes mali fiunt. Sunt ergo alique res que adeo ſunt. quia peccata ipſe ſūt. Ideoqꝫſcriptura in pluribus conteſtat̉ locis deuꝫ eſſe auctorem maloꝝ. id eſt. eorum quepeccata ſunt.Ex ꝑte eorum premiſſe opponiturſentētie in illo verbo deus auctormalorum non ē.In hoc autem verbo ſuꝑioruꝫ ſentētie recte opponit̉. dicūtdeum non eſſe auctorē eorū que mala ſuntinqͣꝫtum mala ſunt. ſed inqͣꝫtuꝫ ſunt. intum mala ſunt: dicunt ea nihil. Quid gmirū. ſi deus dicit̉ eſſe auctor eorum inqͣꝫtum nihil ſunt. cum nihili nullus auctorexiſtere queat. Ideoqꝫ cuꝫ d̓r deus eſſe auctor omniuꝫ ſunt. bonoꝝ iſti ſubintelligiLCvolunt. Bona autē illa eſſe dicunt que naturaliter ſunt. Ea vero naturaliter eſſe dicunt non ſolum que ſubſtantie ſunt velcreta ſubſtantijs qualiter ſupra acceperūtſed oīa que naturaꝫ priuant bono. Etita ẜm eoſdem multiplex in ſcripturis fit intelligentia. vbi de natura ſiue de ſubſtātiavel de his que naturalit̓ ſunt. ſermo occurrit. Sed ſuꝑ illū locū psͣ. eſt ſubſtātiaita Augꝰ de ſubſtantia diſſeruit. vt premiſſe ſententie videat̉ cōſentire dicens. Subſtātia intelligitur illud qd̓ ſumus qͥcqͥd ſumus. homo. pecus. terra. ſol. om̄ia iſta ſubſtātie ſunt. eo ipſo quo ſunt nature ip̄e. ſubſtantie dicunt̉. Naꝫ qd̓ nulla eſt ſubſtātianihil oīno eſt Subſtantia ergo eſt aliquideſſe. Deus fecit honīeꝫ ſubſtātiaꝫ. ſed iniquitatē lapſus ē a ſubſtātia ī qua facteſt. Iniqͥtas qͥppe ipſa eſt ſub̓a. em̄iniquitas eſt natura quā formauit deꝰ. ſediniqͥtas eſt ꝑuerſio quaꝫ fecit. Natureom̄es ipſum facte ſunt. iniquitas ipſuꝫfacta ē. quia iniquitas eſt ſubſtātiaIn illo hymno triū puerorū vniuerſa creatura laudans deuꝫ cōmemorat̉. Laudantem̄ om̄ia deuꝫ ſed que fecit deus. Laudatibi ſerpens deum ſed auaricia. Oīa reptilia ibi nomīata ſunt. ſed aliqua vitiaUitia em̄ ex nobis ex noſtra volūtate habemꝰ. vitia ſunt ſubſtantia Intēdantdiligenter his ꝟbis p̄miſſaꝝ aſſertores ſententiarū. ꝑcipere poterunt rationē cauſam dictoꝝ. vbi ſcriptura natura vel ſubſtantia mentionē facit. Illarū vero ſententiarum iudiciū. prudentis lectoris cui vtriuſqꝫ ſententie noticiaꝫ plenarie didicimusarbitrio relinqͥmꝰ. ad ea que adhuc nob̓ ſuperſunt tranctanda feſtinantes. de pctō de pena ītelligit̉ cuꝫd̓r deus eſt auctor mali.Cum igitur in hocom̄es cōſentiant catholici tractatores .ſ. qdeus eſt auctor maloꝝ. Cauendum eſttn̄ ne maloꝝ nomine penas ſic̄ peccata generaliter includas. Penaꝝ em̄ deꝰ auctorē. ſicut ip̄e ꝓpheta ait. eſt malū in ciuitate qd̓ dn̄s fecerit. Itē alibi ex perſona ſua ait. Ego ſum deꝰ creans maluꝫ faciens bonū. Ecce hic dicit̉ creaſſe feciſſemalum. ſed mali nomine pena ītelligit̉ nonpctm̄. ſicut ecōuerſo dicit̉ deus non eſſeauctor maloꝝ. nomine mali peccata intelliguntur. Ideoqꝫ Augꝰ qui dixerat in libro