DI.ne teneant̉ quaſi mulierem ſine viro poſſedamnari. Abſit hoc crede̓. Hic quippe vnaꝑſona eſt: vnus homo eſt. totuſqꝫ damnabitur. niſi hec que ſine voluntate oꝑandi.tn̄ cum voluntate animum talibus oblectādi ſolius cogitationis ſentiunt̉ eſſe peccataAuguſti. per mediatoris gratiam remittantur. Idēquoqꝫ ī libro contra manicheos de hoc eodem ſic ait. Apoſtolus dicit. Scd̓m principem poteſtatis aeris huiꝰ ſpūs qͥ nūc operatur in filijs diffidētie. Nunquid ergo viſibiliter eis apparꝫ aut quaſi corporeis locꝭaccedit ad eos ⁊ operatur. Sed miris modis per cogitationem ſuggerit quicqͥd poteſt. quibus ſuggeſtionibus reſiſtendum ēNō em̄ ignoramus aſtutias eiꝰ. Quomodo em̄ acceſſit ad iudam quādo ei perſuaſitvt dn̄m traderet. Nunquid in locis. authos oculos ei viſus eſt? Sꝫ vtiqꝫ vt dictieſt in cor eius intrauit. Repellit autem illūhomo ſi ꝑadiſum mentis cuſtodiat. Poſuit em̄ hominem deus in paradiſo vt operaretur ⁊ cuſtodiret. quia ſic̄ eccleſie dicit̉ incanticis canticorum. Ortus ꝯcluſus fonsſignatus. quo vtiqꝫ nō admittit̉ ꝑuerſitatꝭille perſuaſor. ſed tamen per muliereꝫ decepit. Non em̄ etiam ratio noſtra deduci adconſenſionem peccati poteſt. niſi cum delectatio mota fuerit in illa ꝑte animi qua debet obtemꝑare rationi tanqͣꝫ rectori viro.Etiam in vno quoqꝫ noſtrum nihil aliudagitur cum ad peccatum quiſqꝫ dilabitur.qꝫ tunc actum eſt in illis tribus ſerpēte. muliere ⁊ viro. Nam primo fit ſuggeſtio ſiueper cogitationem ſiue ꝑ ſenſus corporis vl̓videndo vel tangendo. vel audiendo. veguſtando. vel olfaciendo. Que ſuggeſtiocum facta fuerit ſi cupiditas noſtra nō moueatur ad peccandum. excludit̉ ſerpentisaſtutia. Si aūt mota fuerit: quaſi iam multeri perſuaſum erit: ſed aliquādo ratio viriliter etiam commotā cupiditatem refrenat ⁊compeſcit. Quod cū ſit: nō labimur in peccatum. ſed cum aliquāta luctatione coronamur. Si autem ratio conſentiat ⁊ quod libido cōmouerit faciendum eē decernat. abomni vita beata tanqͣꝫ de paradiſo ex pellitur homo. Iam em̄ peccatum inputat̉ etiāſi non ſubſequat̉ factū. qn̄ rea tenet̉ in conſenſione cōſcientia.Quare hec de anime partibꝰ diHec de anime parXXIIIItibus interſeruimus. vt ipſius anime natꝝra plenius cognoſceretur. ⁊ ſcd̓m quaꝫ ſuiportionem in ea ſit liberum arbitrium: ītelligatur .ſ. ẜm ratōnem qua omne peccatuꝫmortale geritur. ſed nō om̄e veniale. illudſcꝫ qd̓ in ſolo motu ſenſualitatis exiſtit.Ꝙ ſenſualitas ſępe in ſcriptura aliter qͣꝫ ſupra accipit̉ .ſ. vt etiaꝫ inferior rationis portio eius nomineintelligat̉.Non eſt auteꝫ ſilētio pretreundum ꝙ ſepe in ſcriptura nomine ſenſualitatꝭ. nō id ſolum ī anima quod ēnobis cōmune cum pecore. ſed etiam inferior portio ratiōis que temꝑ alium diſpoſitioni intendit: intelligitur. Quod diligēslector in locis ſcripture vbi de ipſa fit mentio vigilanter annotet.Iſta eſt diſtīctio. xxiiij. huiꝰ ſecūdi libri. In qua magiſter poſtꝙͣ egit de temptationepͥmi hominis ꝑ quaꝫ cecidit agit de potētia ẜm quāſtare potuit. cuiuſmodi eſt liberum arbitriū. Et triafacit. Nam pͥmo oſtendit ꝙ pͥmis parentibus fuit datum ſufficiens adiutorium ad ſtatus innocentie tentionem. Secundo ſubdit ꝙ illud adiutorium fuit liberum arbitrium inſinuans ad quam ip̄m pertineatanime portionem. Tertio ſubiungit ꝙ nos peccantes ſequimur quodāmodo pͥmorum parentum temptationem. Primuꝫ facit a pͥncipio diſtinctiōis vſqꝫibi. Conſiderandū eſt. Secundū vſqꝫ ibi. Illud quoqꝫ non p̄tereundum eſt. Tertiū ꝟo vſqꝫ ad finem diſtinctiōis. In ſpēali ſententia magiſtri ſtat in tribusꝓpoſitionibus. quarū pͥma eſt hec. Primꝰ homoauxilio gratię a creatione ſibi indite potuiſſet abſqꝫmerito cuilibet temptationi reſtitiſſe. Hanc mgr̄ ꝓbans dicit ꝙ pͥmus hō ex creatiōe habuit ſibi inditūrecte voluntatis auxilium. quo reſiſtere potuit malo. licet non ad meritum glorie. Et ratio eſt qꝛ ſi tale auxilium non habuiſſet peccatū: non fuiſſꝫ ſibi iuſte imputatum. Sed contra obijcitur duplicit̓. Primo querendo quomō talis voluntas recta poſſit dici. qꝛ pͥmus homo nec meruit nec ſtetit? Et reſpondet ip̄am fuiſſe rectam ꝑ mali carentiam. ⁊ quia perhoc eam ad tempus ſtare voluit. Secūdo querit ſic.Cum reſiſtere malo ſit meritoriuꝫ ſi potuit in primoſtatu reſiſtere malo. ergo mereri potuit? Et reſpondet ꝙ reſiſtere malo in natura corrupta meritoriumbene eſt. in qua eſt aliquid impellens ad malum. ſednon fuit ſic in natura integra. in qua fuit auxiliuꝫ includens rectitudinem oīm potentiarū anime. abſqꝫquocunqꝫ impellente ad malum. Secunda ꝓpoſitio eſt hec. Auxilium quo homo in ſtatu innocentiepotuiſſet vitaſſe peccatum eſt liberum arbitriū pertinens ad ſuꝑioris rationis portionem. Hanc magiſter inſinuās q̄rit. Quid ſit iliud auxiliū quo hō potuiſſet in primo ſtatu vitaſſe peccatū? Et reſpondēsdicit ꝙ fuit liberum arbitrium. quod deſcribens dicit ꝙ ſit facultas rationis ⁊ voluntatis: quā bonumeligitur cum gratia ⁊ malum ſine gratia. ⁊ dicitur liberum quo ad voluntatem. ⁊ dicitur arbitrium quo
Druckschrift
Sententiarum libri IV : cum conclusionibus Henrici de Gorichen et problematibus S. Thomae
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten