DI.tionem requirat. Aliud eſt em̄ neſciſſe. alid̓ſcire noluiſſe. qꝛ in eis qͥ intelligere noluer̄tip̄a ignorantia peccatū eſt. in eis ꝟo qͥ nonpotuerunt: pena peccati. Ignorātia ꝟo q̄non eſt eorū qui ſcire nolunt: ſꝫ qui tāqͣꝫ ſimpliciter neſciūt: nullū ſic excuſat: vt eternoigne non ardeat: ſꝫ fortaſſe vt minus ardeat. Nō igit̉ mulier excuſatiōneꝫ habuit deignorantia: cū ⁊ mandatū nouerit̉. ⁊ pctm̄eſſe ſecus agere non ignorauerit.Un̄ ꝓceſſerit conſenſus illiꝰ peccati cū natura hominis eſſꝫ incorrupta.ꝯolet etiam quericū ſine vitio eſſet natura hominis. vn̄ confenſus mali ꝓceſſerit. Ad quod reſponderi poteſt: quia ex libero arbitrio ꝓpͥe volūtatis fuit. In ip̄o em̄ ⁊ in alio cauſa extititvt fieret deterior. In alio. quia in diaboloqui ſuaſit. In ip̄o. quia voluntate liberi arbitrij conſenſit. ⁊ cum liberum arbitriuꝫ ſitbonum. ex re vtiqꝫ bona malus ille conſenſus prouenit. ⁊ ita ex bono malum manauit. De hoc autem in ſequenti plenius tractabimꝰ cum origo mali ⁊ in qͣ re coaleſcatinueſtigabit̉.An voluntas preceſſerit illud peccatum.Si vero queriturvtruꝫ voluntas illud pctm̄ preceſſerit? Dicimus quia peccatum illud ⁊ in volūtate ⁊in actu conſiſtit. ⁊ voluntas actum preceſſit. ſed ip̄am voluntatem alia homīs volūtas mala non preceſſit. atqꝫ ex diaboli perſuaſione ⁊ hominis arbitrio illa voluntasmala prodijt. qua iuſticiam deſeruit ⁊ iniquitatem inchoauit: ⁊ ip̄a volūtas iniquitas fuit.Iſta eſt diſtinctio. xxij. huiꝰ ſecūdi libri. n qͣ mgr̄ poſtꝙͣ egit de temptatōe ex ꝑte tēptantis. agit de eadeꝫ ex parte temptati. Et tria facit. Nam pͥmo inqͥrit qͥd qͥlibet eorū peccādo appetierit. Scd̓o quis eoꝝ grauius peccauerit vir aut mulier. Tertio vn̄ conſenſus quo peccauerūt ꝓceſſerit.Primū facit a pͥncipio diſtinctionis vſqꝫ ibi. Ex quomanifeſte. Scd̓m ab inde vſqꝫ ibi. Solet etiam q̄ri.XXIITertium vſqꝫ ad finem diſtinctiōis. Et tm̄ in generali. In ſpeciali aūt ſententia mgr̄i ſtat in tribus ꝓpoſitionibus. quarū pͥma eſt hec. Nō Adam: ſedEua in tanta elatiōe fuit ſeducta. vt ꝑ eſum ligni vetiti ſe ſil̓em fieri deo eſtimauit. Hāc mgr̄ ꝓbās dicitꝙ radix ⁊ origo pͥmi peccati pͥmorū parentum fuit.ꝙ in animis eorū p̄ceſſit q̄daꝫ p̄ſumptionis elatio exqua diaboli ſuggeſtione conſenſerunt pͥmo mulier.poſtea vir. Contra qd̓ dictum obijciens dicit ꝙ cumip̄o dicto ſequit̉ hoīem nō alteriꝰ ſuggeſtiōe: ſed propria ſuꝑbia peccaſſe. vt angelus. ⁊ ꝑ ꝯſequēs vt angelus corruiſſę. cuius tn̄ ꝯtrariū dicebat̉ in p̄cedentidiſtinctione. Ad quod reſpōdet dicendo ꝙ cuꝫ dicebat elationem quandam in peccato p̄morum parentum p̄ceſſiſſe non ita intelligebat ꝙ illa elatio p̄ceſſe.rit ſuggeſtionem: ſed vt opus peccati. Nā in illo peccato iſte fuit ꝓceſſus ⁊ ordo ꝙ pͥmo p̄ceſſit diaboli tēptatio. ex qua ſecuta eſt immediate hoīs elatio. quāſecutum eſt peccatum oꝑis: ⁊ vlterius pena peccati.Et ſubdit ꝙ talis elatio fuit aliter in muliere ꝙͣ in viro. qꝛ mulier credidit ſe poſſe habere dei ſimilitudinem putans verum eſſe quod diabolus ſuadebat.vir aūt nō credebat nec putauit veꝝ eē qd̓ diabolusſuadebat aliqͣ tn̄ elatio in mente eius ꝑ tēptationē extitit. vnde vir: aliter fuit ſeductus ꝙͣ mulier. quod diuerſis ſanctorum autoritatibus magiſter cōfirmat.Secunda ꝓpoſitio eſt hec. Grauiꝰ Eua ꝙͣ Adāpeccauit tranſgrediendo diuinū p̄ceptum in ꝑadiſoHanc mgr̄ ꝓbat tripliciter. Primo ex hoc ꝙ mulier verum eſſe credebat qd̓ diabolus ei dixit. quod n̄fecit vir. vt patet ex predictis. Scd̓o ex hoc ꝙ mulier elata nimis p̄ſumebat ſe poſſe fieri equalem deo.qd̓ non fecit vir. ſed de penitentia ⁊ miſcd̓ia dei cogtans deceptus fuit in hoc ꝙ eſtimabat peccatū eē veniale quod mortale fuit. Tertio ex hoc ꝙ ml̓ier peccauit in deū. in ſe ⁊ in ꝓximum. vir aūt ſolū in deum⁊ in ſeip̄m. Sed contra illud obijcit tripliciter. Primo autoritate Augu. dicētis ꝙ vtriuſqꝫ erat par faſtus. ⁊ ꝑ conſequens equaliter peccauerunt. Ad qd̓reſpondens dicit ꝙ licet vtriuſqꝫ erat par faſtus ī excuſatione peccati. qꝛ vir excuſauit ſe ꝑ mulierem. etmulier ꝑ ẜpentem. In muliere tamen multo maiorfaſtus erat. quo ad tria predicta. Secūdo obijcit autoritate beati Auguſtini dicentis ꝙ etiam vir voluiteſſe equalis deo. Ad quod reſpondens dicit ꝙ hocaliqui opinati fuerunt. qui tn̄ cum hoc poſuerunt ꝙvir non tanta ambitione ad hoc exarſit ſicut mulier.Tertio obijcit contra idem aſſumens ꝙ tribꝰ modispeccatū cōmittit̉ .ſ. ex ignorātia. ex infirmitate ⁊ exinduſtria. ⁊ grauius eſt pctm̄ qd̓ cōmittit̉ ex infirmitate ꝙͣ quod cōmittit̉ ex ignorantia. ⁊ grauiꝰ qd̓ cōmittit̉ ex induſtria ꝙͣ quod cōmittitur ex infirmitateCum ergo mulier videt̉ peccaſſe ex ignorantia. qꝛ ſeducta fuit. Adam ꝟo ex induſtria. qꝛ non fuerat ſeductus ẜm apoſtolū. ergo videt̉ vir grauius peccaſſe muliere. Et reſpondens magiſter dicit. ꝙ licꝫ mulier quo ad hoc ex ignorantia peccauit ꝙ ꝑ diaboluꝫſeducta credidit eſſe verum qd̓ ip̄e ſuadebat. non tn̄quo ad hoc ꝙ mādatū dei nō nouerit. cuiꝰ oppoſitūdiabolus ſibi ſuaſit. ⁊ ideo ꝑ ignorantiam excuſari n̄poteſt. cum ibi ignorantia tollat̉ vbi mandatum nonignoratur ⁊ peccatū eſſe ꝯtra ip̄m mandatum agerenon dubitat̉. Poſtea ſubdit diſtinctioneꝫ ignorantiedicens. ꝙ ignorantia alia eſt vincibilis. ⁊ eſt eoruꝫ q̄nolunt homines ſcire tamen poſſunt ⁊ tenent̉. ⁊ illanon excuſat a peccato. ſed potius peccatum aggrauat̉. Alia eſt inuincibilis. ⁊ eſt eorum que hoīes volunt ſcire ⁊ non poſſunt. ⁊ illa excuſat ⁊ non eſt peccatum: ſcd pena peccati. Et iſta cōfirmat autoritate
Druckschrift
Sententiarum libri IV : cum conclusionibus Henrici de Gorichen et problematibus S. Thomae
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten