Druckschrift 
Sententiarum libri IV : cum conclusionibus Henrici de Gorichen et problematibus S. Thomae
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

DItio quam deꝰ primis oꝑbus cōcreauit idhaberet vt ẜm ipſam ex viri latere feminaꝫfieri neceſſe foret. an hoc tm̄ vt fieri poſſetAd quod ſciendū eſt omniū rerū cauſas inAaucꝰ. ſuper deo ab eterno. Vt em̄ homo ſic fieret vl̓equus hmōi. in dei potentia diſpoſitioGeneſim.De cauſis re. ne ab eterno fuit. Et he dicunt̉ primordia latiꝰ diſpū les cauſe: quia iſtas alie precedunt. ſedtat cauſeiſte alias que ſunt cauſe cauſaꝝ. Cūqꝫ vniin deo ſuntprie dicunt̉? ſit diuina potentia diſpoſitio ſiue volūtasmordiales. et ideo vna omniū principalis cauſa tn̄qͣre pluralipter effectus diuerſos pluraliter dicit Auguſtinus. cauſas primordiales omniuꝫ rerum in deo eſſe: inducens ſimilitudinem ar oīuꝫ fificis. in cuiꝰ diſpoſitione eſt: qualis futufiūt cauſe ſūt ra ſit arca. Ideo in deo vniuſcuiuſqꝫ rein creaturis. future cauſa preceſſit. In creaturis verorundam rerum. ſed non omniū cauſe ſunt.vt ait Augꝰ. Quia inſeruit deus ſemīalesrōnes rebꝰ: ẜm qͣs alia ex alijs ꝓueniūt. vtde hoc ſemine tale granum. de hac arbore cāe etiā talis fructus. hmōi Et he quoqꝫ dicunſūt ī creatur.lꝫ imprope tn̄ primordiales cauſe. ſi adeo ꝓprie. qͥadicūt̉ pͥmordi habent ante ſe cauſam eternam: que ꝓprie vniuerſaliter prima eſt. Illa vero ad resAlia qualiquas dicuntur prime que ſcꝫ ex eis prore dicunt̉ prueniunt. Ideo etiam primordiales dicunt̉mordiales.quia in prima rerum conditione rebꝰ a deoinſite ſunt. ſicut creature mutabiles ſuntita he cauſe mutari poſſunt. Que aūt in īmutabili deo cauſa eſt. mutari poteſt.Diſtinctio cauſarū rerū perutilisſcꝫ quedā in deo in creaturis.quēdā in deo tm̄ ſunt.Omniū ergo rerucauſe in deo ſunt. ſed quarundā cauſe et indeo ſunt in creaturis. Quarūdam cauſein deo tantū ſunt. illaruꝫ rerum cauſe dicuntur abſcondite in deo. quia ita eſt in duina diſpoſitione vt hoc vel illd̓ fiat. quo eſt in ſeminali creature ratiōe. Et illadem que ẜm cauſam ſeminalem fiunt dicūtur naturaliter fieri quia ita curſus naturehominibus innotuit. Alia vero preter naturam quorū cauſe tm̄ ſunt in deo. Hec autem dicit Augꝰ eſſe illa que per gratiam fiunt vel ad ea ſignificanda naturaliter ẜꝫmirabiliter fiūt. Inter que mulieris facturam de coſta viri ponit ita dicēs. Vt mulierem ita fieri neceſſe foret. in rebus cōditum. ſed in deo abſconditū erat. Om̄is creature curſus habet naturales leges. ſuperXVIIIhūc naturalem curſum creator habet apd̓ſe poſſe de omnibus facere aliud qͣꝫ eorumnaturalis ratio habet. vt ſcꝫ virga arida repente floreat. fructum gignat. in iuuentute ſterilis femina in ſenectute pareat. vt aſiDe geminona loquat̉. hmōi. Dedit aūt naturꝭ Vt ꝯpe ꝓuidenex his etiam hec fieri poſſent. vt in natu xje.rali motu haberent. Habet ergo deus in ſeabſconditas quorūdaꝫ futurorum cauſasquas rebus conditis inſeruit. eaſqꝫ implet oꝑe prouidentie quo nature ſubſiſtunt vt ſint. ſed quo illas amminiſtrat vtvoluerit quas vt voluit condidit Omniūergo que ad gratiam ſignificandam naturali motu rerum. ſed mirabilit̓ facta ſuntabſcōdite cauſe in deo fuerunt. quoꝝ vnūerat mulier facta eſt de latere viri dormientis. Non habuit prima rerū conditio vtfemina ſic fieret. ſed vt fieri poſſet. ne cōtracauſas qͣs deꝰ volūtarie inſtituit mutabilivoluntate aliquid facere putaret̉.De anima mulieris eſt ex aīaviri. vt quidaꝫ putauerūt dicētesaīas eſſe extraduce.Quēadmodū mulieris corpus de viri corpore traductuꝫ fuit: ita putauerunt aliqui ipſius animaꝫ deviri anima propagatam. omnes animaspreter primam detraduce eſſe ſicut corpo­ gliorum opira. Alij autem putauerunt ſimul oēs aīas pioputaueab initio creatas. Catholica auteꝫ eccleſia runt oēs aninec ſimul nec extraduce factas eſſe animas mas ſimul abdocet. ſed in corporibus per coitum ſemīa­ initio creari.tis atqꝫ formatis infundi. infundēdo creari Unde in eccleſiaſticis dogmatibꝰ Animas hominum non eſſe ab initio inter creaturas intellectuales naturas. nec ſimul creatas: ſicut Origenes fingit dicimus. neqꝫin corporibꝰ per cōitum ſeminari. ſicut Luciferiani Cyrillus quidaꝫ latinorū preſumptores affirmant. Sed dicimus corpꝰtantum per coniugij copulā ſeminari. Creationem vero anime ſolum creatorē noſſe.Eiuſqꝫ iudicio corpus coagulari in vulua compingi atqꝫ formari. ac formato corpore aīaꝫ creari atqꝫ infundi vt viuat ī vtero homo ex anima ꝯſtās corpore. egrediatur viuus ex vtero: plenꝰ humana ſubſtantia. Hiero. etiam anathematis vinculo illos condemnat qui animas extraducedicunt. inducēs autoritatē prophete Quifinxit ſigillatim corda eorum. hoc ſatis in-