Druckschrift 
Copulata super tres libros De anima Aristotelis : Mit Text
Entstehung
Seite
XXIr
Einzelbild herunterladen
 

Arectotels

Folio xxj

pluralitas ẜcet pluralitatē rōnis. ⁊ ſic eſt vera. Et perhoc dd̓m eſt. ꝙ ſicut in p̄dicatis ē diſtinctio rōnis. ⁊ nōrealis. ita etiā in formis ſubſtantialibꝰ in eodē eſt diſtinctio ẜm multos gradus. Un̄ eodē mō dꝫ argui in predicatis ſicut in formis. Et ſi dicat̉. de ſorte dicūt̉ diueſe forme ſubſtantiales. ergo in ſorte ſunt diuerſe formeſubſtātiales. Dd̓m negādo an̄cedens. qꝛ diuerſitasimportat diuerſitatē realē q̄ nō ē in ſorte ẜm p̄dicata q̄de ſorte dicūtur. nec ſūt diuerſa p̄dicata ſed diſtinctaArguit̉. diſtincta p̄dicata ſubſtātialia p̄dicātur deſorte. ꝯcedendū eſt ergo in ſorte ſūt diſtincte forme ſubſtātiales. Dd̓m ē ꝙ ille aīe ſunt diſtincte per multosgradus. qͥ tn̄ gradus nō hn̄t realē diuerſitatē. ſed ſolumdiſtinctōnem rōnis rei rōnabilis. Et nōo diſtinguūturẜm diſtinctōeꝫ ph̓icā ſꝫ logicā ſumptā ex ꝑfectōnibusſubſtātialibꝰ.Querit̉ vtrū in generatōne hoīs ſint multe formeſubſtātiales ſibijnuicē ſuccedētes. Qd̓m ꝙ ſic. ⁊ hͦpatet autoritate Areſto. ⁊ in libro de aīalibꝰ. qͥ dicit ꝙembrio .i. fetus conceptus in vtero materno pͥmo viuitvita plante .i. vita vegetatiua. deinde vita aīalis .i.ſenſitiua. deinde vita intellectiua. ſꝫ vita vegetatiua eſtab aīa vegetatiua. ſenſitiua ab aīa ſenſitiua. ⁊ intellectiua ab aīa intellectiua. gͦ in hoīe ſūt plures aīe ſibijnuicē ſuccedētes. ⁊ ſicut dictū ē adueniēte altiori forma inferior deſinit eſſe.Ar̄. oīs forma ſub̓alis dat ſpeciē. ſi ergo forme plures ſuccedūt in gn̄atione hoīs. gͦ embrio ē diuerſarumſpēꝝ. Qd̓m ꝙ qn̄cunqꝫ in moto ꝯtinuo acqͥrit̉ aliqͣforma ꝑ multas medias formas. tunc denoīatio illiusmobilis nō fit a medijs formis. ſꝫ ab vltīa. Cuiꝰ rō ēqꝛ medie forme nō ſūt ꝓprie termini motꝰ. ſꝫ ſūt deferētes ſubiecti ad pͥncipale formā. Et ẜm hoc dicit.mētator ꝙ gn̄atio hoīs ē trāſlatio a pͥma forma adtima. Per hoc ergo dd̓m ad maiore. ꝙ duplex eſt forma ſubalis. q̄dā ē qͥ ꝓprie eſt terminꝰ motꝰ ſiue mutationis. ⁊ talis forma ſub̓alis dat ſpeciē. Alia ē formaſubalis que eſt via ad pͥncipalē terminū motus. ⁊ talisforma nō dat ſpeciē. ⁊ ideo nō p̄t ꝓ veritate dici ꝙ femina īpregnata ꝯcipit plantā. ſꝫ hoīem. qꝛ ille forme p̄cedentes in materia nō denominant materiā.Quoniā aūt quo viuimus ⁊ ſentimus dupliciter ſicut quo ſcimꝰ Dicimꝰ aūt hoc quidēſcīam. illud aūt animā. vtroqꝫ em̄ hoꝝ dicimꝰſcire Similiter aūt ⁊ quo ſanamur. aliud qͥdēſanitas eſt. aliud aūt parte quadā corporis autet toto. Hoꝝ aūt ſcīaqꝫ ⁊ ſanitas forma ē ⁊ ſpecies quedaꝫ ⁊ ratio. vt actus ſuſceptiuoꝝ. hecquidem ſcientifici. illa vero ſanabilis. videin patiente ⁊ diſpoſito actiuoꝝ ineſſe actus.Anima aūt hec quo viuimꝰ. ⁊ ſentimꝰ. ⁊ monemur et intelligimꝰ pͥmo. Quare ratio quedā vtiqꝫ erit ⁊ ſpēs. ſꝫ n̄ vt mat̓ia ⁊ vt ſubiectū.Qoſtqͣꝫ Areſtoteles declarauit minorē pͥncipal̓ rō

nis ſcꝫ ꝙ anima eſt quo viuimus ẜm oēm gradū vite.Hic cōſequēter ponit pͥncipalē demonſfratōem ꝑ quādeclaratur maior. Et ſtat in hoc demōſtratio duorumquoꝝ vtroqꝫ dicimur eſe vel oꝑari id qͦ pͥmo dicimureſſe vel oꝑari hꝫ ſe vt actus vel formā. ⁊ id qͦ ſecūdariodicimur oꝑari hꝫ ſe vt materia. ſed dicimur viuere aīapͥmo. ⁊ ex ꝯſequēti corꝑe aīato. ergo aīa eſt actus et forma corporis aīati Maiorē probat ꝑ duplicē formā. ſcꝫde ſcīa ⁊ ſanitate. quia nos dicimur ſcientes ſcīa. ⁊ etiādicimur ſcientes aīa ſciente. Sil̓iter dicimur ſani ſanitate ⁊ corꝑe ſano. ſed pͥmo dicimur ſani ſanitate. ⁊ ex cōſequēti corꝑe ſano. Et fil̓r pͥmo dicimur ſcientes ſciētiaergo ſcientia eſt forma ⁊ actus ſcientis. Eſt em̄ ſciētiaactus ſcientifici. ⁊ nō cuiuſcūqꝫ. ⁊ ſanitas eſt actus corporis fanabilis. ⁊ non cuiuſcunqꝫ Et hoc ideo. qͥa actꝰactiuſunt in patiente diſpoſito. id eſt forme ſunt inſuis ꝓprijs materijs. Ex quibꝰ cōcludit diffinitōeꝫ aīeque eſt minus pͥncipalis demonſtratōnis ſcꝫ aīa eſt idquo. xiiiix.pti.pouiexxuilligipͥmū. Etex hoc ſequit̉. ꝙ aīa ē ſicut forma ⁊ actus. ⁊ corpus ſicutſubiectum.Arguit̉. nō dicimur ſani ſolū corꝑe. quia tunc homines infirmi eſſent ſani. nec dicimur ſcientes anima. quiatūc om̄es pueri ⁊ ydeote eſſent ſcientes. quia habēt animam. Dicendū ꝙ corpꝰ accipit̉ dupl̓r. Primo modo ẜm ſe. ⁊ ſic non dicimur ſani ẜm corpus. At ſimilit̓nō dicimur ſcientes aīa abſolute accepta. Alio modocapit̉ corpus pro corpore ſano. ⁊ tunc dicimur ſani corpore ſano. Sil̓r dicendū ē de anima quia dicimur ſcientes aīa ſciente. ſic etiā dicimur viuere aīa et corpore nōabſolute. ſed corꝑe aīato. ⁊ ideo pͥma denominatio viteeſt ab aīa quare eſt actus corporis.Tripliciter em̄ dicta ſubſtātia ſicut diximꝰhec quidē ſpecies. illud vero vt materia. aliudautē ex vtriſqꝫ. Horum autem materia quidēpotētia. ſpecies aūt actꝰ. poſtea ex vtriſqꝫ animatum. nō corpus eſt actus aīe. ſed ip̄a corporis cuiuſdā. Et propter hoc bene opinātur qͥbus videtur neqꝫ ſine corpore eſſe. neqꝫ corpꝰaliquod aīa Corpus quidē em̄ nō eſt. Corpꝰautē aliquid eſt. Et propter hoc in corꝑe eſt. ⁊corꝑe huiuſmodi. ⁊ nō ſicut priores ad corpꝰaptabant ip̄am nihil diffinientes in quo ⁊ qͣli ⁊ vere. cū nō videatur acciꝑe quodlibet contingens. Si aūt fit ⁊ ẜm rōnem. vniuſcuiuſqꝫem̄ actus in potentia exiſtente. ⁊ in ꝓpria materia aptus natus eſt fieri. Qꝭ quidē igitur actus eſt quidam et ratio potentiam habentiseſſe hmōi manifeſtum ex his.Hic cōſequēter on̄dit ꝯcluſionē pͥus dictā ſeqͥ ex p̨̄miſſis. Fuit em̄ pͥus ſic demōſtratū. ſi aīa e id qͦ pͥmo