I

ap̄. ceſ. compellas. Dem.Eruenit ad nos: ꝙ cum. g. decal̓. ſororeꝫ. gu. clerici duxiſſꝫin vxorem: idem gu. fidei interpoſitione firmauit: ꝙ. v̓. ſol̓. ſterlingoruꝫannuatim daret eidem: unde cuꝫ ſuper eiſdem. v̓. ſol̓. inter ipſos controuerſia meta fuiſſet: in quatuor comꝓmiſere ꝑſonas: que taliter arbitrate fuerunt: ꝙ idem. g. dēcimas quasin parrochia d̓ cal̓. p̄fatus gu. habere dinoſcitur: ꝓ. v. pretaxatis ſol̓. ꝑciperet annuatim: vnde quoniā huiuſmodi arbitrium eccl̓ie poſſꝫ ī poſterum pernicioſum exiſtere: mādamus: quatenus ſi ita inueneris prenominatim. g. diligent̓ cōmoneas:⁊ ec. diſ. compellas: ut p̄libatas decimas liberas omnino dimittat: necſibi occaſione huiuſmodi aliquidulterius ve̓ndicare preſumat. Clericum uero moneas: ut cum eodemg. amicabiliter ſtudeat conuenire.Nno. iii. cancellario ⁊ magiſtroloth. canonico pariſien̄.Ilecti filii abbas ⁊ cōuentusd̓ ſcarduna ciſtercien̄. ordinisſua nobis querela monſtrarunt: ꝙcum inter eos ex una parte ac hoſpitalarios ex altera ſuper u̓ſuariocuiuſdam nemoris queſtio uerteretur: in reginam francorum fuit compromiſſum utrinqꝫ: que cauſe meritis intellectis arbitrium duxit perdiffinitiuam ſnīam promulganduꝫ⁊ infra. Quāuis autem ſecundū regulam iuris ciuilis femine a publicis officiis ſint remote: ⁊ alibi dicatur: ꝙ lꝫ ſumme opinionis exiſtantſi arbitrium in ſe ſuſciperint uel ſi patrone inter libertos ſuos interpoſuerint audientiam: ab omni ſint iudi-

ciali examine ſeparande: ut ex earūprolatione nulla pe̓na aduerſus earum cōtemptores: nullaqꝫ pacti exceptio habeatur: qꝛ tamen iuxta cōſuetudinem approbatam que ꝓ lege ſeruatur: in partibus gallicanisfemine precellentes in ſubditos ſuos ordinariā iuriſdictioneꝫ haberenoſcuntur: mandamus: quatenushoſpitalarios: ut arbitrium ipſumpreſertim cum ep̄orum fuerit pn̄tia⁊ conſilio roboratuꝫ: ſicut ꝓuide latum eſt: ⁊ ab utraqꝫ parte ſponte receptum obſeruent per penam in cōproͣmiſſo ſtatutam ap. poſtpo. compellatis. ¶Dem abbati ⁊ cōuentui de pigrauia.Um tempore. C. pape. pͦ. n. ⁊infra. Suꝑ controuerſijs: queinter te ⁊ merſburgen̄. epiſcopum ⁊quoſdam tuos monachos vertebātur: te ꝓmiſiſti arbitrium magdeburgen̄. archiepiſcopi ſeruaturum:⁊ infra. Quia legitime cōſtitit ꝙ fid̓hincinde da̓ta compromiſſum ē inarchiepiſcopum memoratū: nos arbitrium ab ip̄o ꝓlatuꝫ decernimusobſeruandum illis: dutaxat capitulis exceptis que contra libertatemipſius monaſterii ⁊ duarum cappellarum eiuſdem in arbitrio ſunt expreſſa: cum ⁊ ſi ſponte uolueris deiure tamē nequiueris ſine licētia ro.pon. renunciare pͥuilegiis uel īdulgentiis libertatis: que monaſteriuꝫillud iudicant ad ius ⁊ ꝓprietatemro. ec. ꝑtinere. ¶ Dem ep̄o ſanctiandręe: ⁊ abbati de bechot.Um dilectus filius: ⁊ infra.Uqꝝ corā arbitris recōuētōiſit locus: poſtulaſti per ſedem apoſtolicā explicari. Nos igit̉ rn̄demuſ

ſtari. ſed in hoc caſu nō ualeret ſententia talis ꝓpt̓ ſimoniam.Eruenit decimas .i. fructus decimarum.¶ Exiſtere. in hoc arbitrium poſſet eſſe in poſteꝝ damnoſum eccleſie: quia occaſione illius arbitrii. iſte. g. vellet decimas illaspoſt deceſſum illiuſclerici retinere: ⁊ itaeccleſie preiudicaretqꝛ ⁊ ſi non de iure:de facto tamē damnum ſuſtineret: ⁊ cōpellerentur litigarecum illo ⁊ expenſasfacere: quia intereſteccleſie ne ſumptibꝰvexetur. ff. de mino.minor. xxv. annis.m ¶ Uendicare. occaſione huiuſmodiarbitrii nil pōt vendicari ab eccleſia: vl̓decimas illas retinere: quia non licuit illi clerico condictionem eccleſie facere deteriorem. jͣ. dedona. fraternitatemnec alienare potuitrem eccl̓ie in dānuꝫipſius eccleſie. xii. q.ii. ſine exceptione. ⁊ita ipſo iure non tenuit arbitrium: ſicergo ad factum tm̄reſpicit reuocatō huius arbitrii.Ilecti. vſuario. i. vſu.ꝗd ſit vſus: habesinſti. d̓ vſu ⁊ habi.in pͥn.o ¶ Reginam. arg.ꝙ de rebus eccleſiaſticis poſſit cōpromitti in laicum. arg.jͣ. e. per tuas. Ar. ꝯͣ.jͣ. e. contingit. vbi dicitur de hac matep ¶ Sint remote.Uerum eſt: ꝙ femine a ciuilibus officiis ſunt remote. iii. q. vii. §. tria.⁊. xxxiii. q. v. mulierem. ⁊. ff. de regu. iuris. l. ii. niſi pͥnceps ſcienter eisdelegauerit cauſam. ii. q. v. mēnam. ⁊. xxiii. q. iiii. ſiquis. xii. q. ii. cū deuotiſſimam: ⁊ ar. ff. d̓ re iudi. quidam: tamen in veteri lege populumiudicabunt. xv. q. iii. §. i. Item tutelam gerere pōt: ſi renunciat velleianō ⁊ ſecundis nuptiis. in aut̓. de here. que ab inteſta. deferuntur. §. exhis coll̓. ix. Item conſtituitur ꝓcuratrix a domino papa. jͣ. d̓ ꝯfirma.cum dilecta.q ¶ Pena. ſi. C. e. l. vlt.r ¶ Conſuetudinem. ⁊ ita eſt ar. ꝙ ꝯſuetudo dat iuriſdictionem ⁊ derogat iuri ſcripto: ar. sͣ. de ꝯſue. ex litteris. C. de emancipa. l. i. ⁊ vlti. ⁊. C.que ſit lon. conſue. l. ii. ⁊. xi. di. in his.ſ ¶ Compromiſſo. ſic ergo religioſi viri poſſunt petere penā conuentōna̓lem. xxv. q. ii. ſi eccleſie. ⁊. xii. q. ii. ep̄us qui mancipium. ⁊. xxiii. di.quanqͣꝫ. ⁊. xxi. q. v. ſiquis cuiuſlibet. Argu. contra. jͣ. de do. ⁊ contu. c.i. ⁊. ii. ⁊. jͣ. de penis ſuam. ⁊. xii. q. ii. fraternitatis. Dic: ꝙ penam a iurepermiſſam petere poſſunt: vt. xvi. q. i. ſtatuimus. ⁊. i. q. vlt. quotiens. ⁊l. ſancimus in fi. x. q. vlt. c. vlt. Et ſatis uidetur ꝙ poſſunt petere penāper iura priora: niſi auaricia cauſa extorqueant. vt. jͣ. de ſimo. nemo.ar. Uel melius dicas: ꝙ ſi pena apponitur loco intereſſe: ẜm hoc poteſt petere penam quāti ſui intereſt. ff. de emp. ⁊ vendi. p̄dia. ſed ſi pe-

(na apponitur loco contumacie: tunc poteſt peti pena ⁊ res. ff. de colla. bonoꝝl. ii. §. ſi cum duobus. ⁊. ff. de tabulis exhiben. locum. §. ꝯdemnatio. ſi autemapponitur in fraudem vſuraꝝ peti non pōt. jͣ. de emp. ⁊ ven. ad noſtram. ⁊. ff.de act. emp. ⁊ ven. iulianus. §. idem papinianus. Et ita iſti per penam ꝯpellēdi ſunt ſtare arbitrio: vel etiam per res depoſitas: vt eas daret victori. ff. e. litigatores. §. quid ergo. Siueergo pena ꝓmiſſa fuit a ꝑteꝑti: ſiue ꝓmiſſa ipſi arbitrioquia tunc compellitur mihicedere actionem: qꝛ quodcauſa mei ſit: meum eſt. ff. d̓eden. p̄tor. §. i. ⁊ ſi ꝯtemplatione alicuius aliquid fit eius eſt periculum. ff. de preſcpͥ. verbis. ſi gratuitam. §.vlt. Sed nunꝗd pena recepta poteſt peti: vt ſtetur ſnīear. ꝙ non. ff. e. l. ii. ⁊. C. e. l. i.⁊. ii. qꝛ ꝯtrarias actiones intendit: ⁊ ideo non auditur.ar. sͣ. de elec. cum int̓. r. ⁊. b.⁊. C. de fur. l. i. ⁊. jͣ. de appel.ſolicitudinem. ⁊ in auten. deiudi. §. qꝛ vero. coll̓. vi. vbi d̓hoc dicit̉ expreſſe. Et hoceſt veꝝ: niſi in ꝯpromiſſo dictum ſit vt pena ſoluta ſtetuꝫarbitrio. ff. de tranſact. l. penult. ⁊. C. de tranſac. cum ꝓponas. ⁊. xxv. q. ii. ſi eccleſievbi de hoc. ⁊ predicto. c. quimancipium.Um temꝑe. magdeburgeū. Ex hoc videtur: ꝙ ordinarius poſſiteſſe arbiter. arg. sͣ. de electi.cām que. ⁊ in aut̓. vt differētes iudices. §. ſi vero contingit. colla. ix. item ⁊ delegatꝰ.jͣ. de preſump. lr̄as. ⁊. jͣ. de p̄bend. niſi. ⁊. jͣ. eo. cum olim.Lex tamen videt̉ contradicere. ff. e. ſed ⁊ ſi in ſeruum.§. ii. ⁊. iii. q. vii. §. tria. verſi. ſiquis vero. Sed hoc ſolumprohibet lex: ꝙ ordinariusnon poteſt iubere ut ꝑtes inſe ꝯpromittant. ff. de tu. ⁊ cūra. l. iiii. §. pretor.b ¶ Data. ſic. jͣ. e. ex parte. ⁊C. e. ne in arbitris. ſed iurar̉arbiter non debet. C. e. aut̓. decernimus ſcd̓m quoſdam: ſed verius eſt etiaꝫ ꝑtes. jͣ. e. c. ii. vbi de hoc.c ¶ Obſeruandum. metu pene ſi appoſita fuit. sͣ. e. c. ꝓx. vel metu iuramenti.xii. q. i. omne quod. ⁊. vi. q. iiii. qd̓ bene ſemel. Idem eſſet ſi neutꝝ p̄dictoruminterueniſſet ſi partes arbitrio ꝯſenſiſſent: vel verbis infra. x. dies non ꝯtradixiſſent. C. e. cum autea.d ¶ Capitulis. Nota ꝙ arbitrium ꝓ parte tenet ⁊ ꝓ parte non tenet: ſic. jͣ. de p̄ben. dilectus. ⁊. c. niſi. ⁊. ii. q. vi. §. ſiquis ex pluribus. Licet videatur: ꝙ arbitri ſnīa non debeat pro parte ualere: ꝓ parte non. ff. d̓ arbi. ꝗd tn̄ in pͥn. Sed̓illud obtinet vbi ſimul de pluribus debuit ferre ſnīam: ⁊ nō tulit de omībusſed in vno capitulo non pōt tenere ꝓ parte. ff. famil̓. her. in h̓ iudicio. ſic ⁊ ſententia ꝓ parte tꝫ ⁊ ꝓ ꝑte non: īmo corrigit̉. jͣ. d̓ teſta. raynūcius. ⁊. c. rainalduse ¶ Nequiueris. ar. ff. d̓ libera. cā. ſi vſufructum. ⁊. l. i. ⁊. ii.f ¶ Libertatis. nec etiā poterat arbiter h̓ interuenire: quia in cā liberali arbiterinteruenire non pōt. ff. e. non diſtinguemus. §. de liberali. ⁊ sͣ. de in integ. reſti. cauſa reſtitutionis in fi. Sed ꝯtra. jͣ. de preſcpͥ. cum olim. ſꝫ quantuꝫ ad ſepotuit renūciare: ⁊ non quantū ad papā pͥuilegiis libertatis: ut. jͣ. de re iudic.ſuborta. ⁊. jͣ. de dona. inter dilectos. alijs aūt pͥuilegiis bene poſſet renunciarejͣ. de pͥuil̓. ſi de terra. ⁊. c. accedentibus.Um dilectus. pōt. ceſſat reconuentio coram arbitro: vt hic dicit. Idē¶ Iin criminibus non hꝫ locum recōuentio. iii. q. xi. c. i. qꝛ non relatione