malicioſe duxerit abſentandos: eoſqui in poſſeſſione ſe ingeſſerūt: apceſ. cogatis ſub veſtro examine iuris equitate parere ¶ Reg. nonusabbati ſācti nicolai ⁊ decano faren̄.moriū. dioc.X parte ſcabinoruꝫ hip̄ti fuitꝓpoſitum: ꝙ inter laicos eiuſdem loci queſtionibus emergentibus dirimendis per iudicium ſecūlare quidam clerici ſibi dono uel p̄cio ab aliquibus laicorum ipſoruꝫcedi faciūt actiones: ut aduerſariosad eccleſiaſticum forum trahant: ⁊p̄dicta ex huiuiuſmodi cōmercio aſſequant̉. ⁊ infra. Cum igitur ceſſiones ⁊ emptiones litium legittime ꝓhibeāt ſanctiones: ita ꝙ iactura cauſe afficiant illos qui ſibi potentioꝝpatrocinium taliter aduocare p̄ſumunt: ⁊ ex eo ſint etiā odioſe: ꝙ exfonte cupiditatis uidentur ꝓcederemandamus: quatenus clericos memoratus a preſumptione huiuſmodi per cen. ec. compeſcatis.De arbitris. EIX concilioaphricano¶ Ane. ⁊ infra. Si autē excōmuni placito ep̄oruꝫinter quos cauſa uerſat̉arbitros elegerint: autunus eligatur: aut trēs: ut ſi tres ele-
gerint: aut oīm ſequantur ſentētiamaut duorum. FLex. tertius eborac. archiepiſcopo.On ſine multa neceſſitate. a. p̄¶ Eſbyter nobis ꝓpoſuit: ꝙ cumin eccleſia ſancti alfridi per manumr. archid. de ſuella perſone illius eccleſie capellanus inſtitutus fuiſſet:eodem. r. mortuo. m. nepos eius ꝗſibi in eccleſia iam dicta: ſucceſſit eūdem p̄ſbyteꝝ capellanū ibidem interim ordinauit ⁊ infra. Cum auteꝫidem p̄ſbyter extra ꝓuinciam exulans de ſuo beneficio non poſſet iuſticiam obtinere: nec ſuam ulteriusinopiam ſuſtinere: per doluꝫ ⁊ fraudem ipſius. m. ab eo eſt ſacramentūextortum: ut arbitrium clericoꝝ duoruꝫ exinde ſuſciperet ⁊ ſeruaret: ꝗiam dicto. m. fauentes p̄ſbytero p̄ceperūt: ut ꝗnqꝫ marchas eodem ſuſciperet: ⁊ toti cederet queſtioni.Quoniam igitur non decet aliquatenus ſuſtinere: ut quod perperamarbitrati ſunt debeat incorruptumrelinqui: mandamus: quatenus ſi ſecognou̓erint p̄fati clerici tam nequiter arbitratos dictū p̄ſbyteꝝ ab obſeruantia iuramenti auctoritate noſtra prorſus abſoluas: uel ſi arbitriūipſum noueris equitate ſubnixum:ad obſeruantiam ipſius vtrāqꝫ ꝑteꝫ
ſolum. §. ſiquis. Item ſi paratus ſit ſubire iudicium ac ſi poſſideret. ff. e. quiaetiam. in fi. Item notandum: ꝙ hic fit ꝓrogatio iuriſdictionis delegate d̓ perſona ad perſonam. etiam inuita altera parte: ⁊ ē ꝯtra id quod habes. sͣ. d̓ off.dele. p. ⁊. g. vbi dicitur: ꝙ delegata iuriſdictio non pōt ꝓrogari ad perſonasalias qͣꝫ in reſcripto contineatur. ſed hoc eſt ſpeciale in odium illoꝝ: qꝛ eis inuitis hoc fit: cum alias ꝓrogatio fiat de conſenſu partium. sͣ. d̓ off. del̓. de cauſis.⁊. ff. d̓ iudi. l. ii. §. ſi iudex. d̓hoc dictum eſt. sͣ. de offi. dele. pͦ. ⁊. g. ⁊ eſt prorogatio iuris beneficio huius decret.cū al̓s reſcpͥta nō poſſunt ꝓrogari ad perſonas que ibinon continentur. vt in. c. p.g ¶ Abſentandos. qualiterꝯtra tales ſit ꝓcedendum:dicitur. sͣ. de off. dele. ꝯſultationibus. ⁊. jͣ. ut lite non cōteſtata quoniā. §. in aliis.X parte. foꝝ. in hocLfacit ad titulū: qꝛ ꝑhoc mutatur iudicium: perea .n. que ſequuntur: ſpectaret ad titulū: ne liceat potentioribus: ⁊ ad titulum mandati. ⁊ ſic materie legum diuerſorum titulorum h̓ comprehenduntur. Item eſt hicar. ꝙ clerici alias poſſunt laicos conuenire in foro eccleſiaſtico. Item ar. ex hac decre. ꝙ clerici maiores reputantur qͣꝫ laici. ⁊ eſt de conſuetudine illius loci: ꝙ clerici trahere poſſūt ad eccleſiaſticum foꝝ laicos. alias d̓iure non.i ¶ Sanctiones. C. mā. l. pe.⁊ vlt. Et nota: ꝙ huiu ſmōiceſſiones quandoqꝫ tenent qn̄qꝫ non tenēt: ſi ceſſio actionis fit in vltima voluntate tenet ceſſio. ff. dele. iii. nomen. ⁊ in caſibus. C. man. per diuerſas. ⁊. l.ab anaſtaſio: niſi res vel actio legata ſit litigioſa. C. d̓ litig. quicunqꝫ. ⁊ in aut̓.nūc ſi heres. ſed legatarius pōt adeſſe liti ne collaudat̉: vt ibi dicitur. Si veroex pacto ſiue inter viuos fiat ceſſio vel donatio potentiori nulla eſt: nec agerepoteſt ille ex ea ceſſione. īmo iactura cauſe afficiuntur qui hoc faciunt: vt hicdicit. ⁊. C. ne liceat po. l. i. ⁊. ii. ⁊. l. fi. Si vero fiat ceſſio non potentiori: ſi actioſit dubitata .i. in iudicium deducta non tenet ceſſio: nō tamē admittitur actioſed agit ille qui ceſſit: in caſibus non tenet. C. d̓ litig. l. ii. ⁊. l. vlt. Si vero actioſit indubitata .i. nondum in iudicium deducta tenet. C. d̓ here. vel actione vē.per totum. Item diſtingue: vtrum etiam ſit ſimulata: qꝛ tunc nulla eſt. C. plusualere qḋ agitur ꝑ totum. Et dr̄ ſimulata: ſi id ad actum eſt int̓ cedentē ⁊ illuꝫcui fit ceſſio. Si vero dubium ſit an ſit ſimulata vel vera: p̄ſumitur ꝙ ſit ſimulata ex eo ꝙ actio ꝓ parte donata ꝓ parte vendita videtur. C. man. l. vlt. ⁊ intali caſu non agit is cui creditur: niſi ad id quod dedit in ſuperfluo: nec hiscui ceſſit: nec his cui creditur. vt ibi dicitur. §. ſiquis. Idem preſumitur ſi modicū precium datur ⁊ hic non agitur. niſi id quod dedit. ⁊ ex quātitate preciiſimulata preſumitur. Item dubitatur an ſit vera vl̓ ſimulata p̄ſumit̉ ſimulata:in quo caſu loquit̉. C. mā. l. pe. exceptꝭ ꝗbuſdam caſibus ibi poſitis.k ¶ Afficiant. C. ne liceat po. l. i. ⁊. ii. Et dicas afficiant per ſnīam nō ipſo iurevt pꝫ per. l. p̄dictam. C. ne liceat po. vbi dicit: iactura cauſe mulctent̉ .i. afficiant̉ꝑ ſnīam intelligendum eſt. huiuſmodi ceſſiones odioſe ſunt: quia de vicio cupiditatis ꝓcedunt vt hic. ⁊. C. ne liceat po. l. vlt. Et nota: ꝙ titu. iſte de aliena.iudi. ⁊cͣ. intelligitur de potentioribus qui nō ſunt in aliqua dignitate ſiue adminiſtratione: ſed titulus ille: non liceat potentioribus patrocinium litigatoribus impartiri: intelligitur de potentioribus qui ſunt in dignitate ſiue adminiſtratione ꝯſtituti: ⁊ eodem modo intelligitur lex illa. C. qd̓ metus cauſa ſi perimpreſſionem: ⁊ tamen ſub iſto titulo interſerit breuiter naturam huius tituli:ne liceat: ⁊ d̓ natura illius tituli mādati. vt dr̄ in pͥma notula.l ¶ A preſumptione. Sic patet: ꝙ clerici non debent recipere huiuſmodi ceſſiem̄: quia ſi ſimulata ſit ceſſio non valet. C. manda. l. penul. ⁊ ſi eſſꝫ vera ceſ-
ſio vel datio: preſumitur nihilominus in fraudem facta ⁊ auaricie cauſa. clerici enim ab illicita negociatione prohibentur. xiiii. q. iii. clerici⁊. c. canonum. quia ſic negociari iam facto clerico nō licetlxxxviii. di. fornicari.Ane tres. Unus vero aut tres ſunt eligendi: ⁊ nō duoquia res fere ſine exitu futura eſt propter naturalem hominum facultatem addiſſentiendum. ff.de arbi. item ſi vnuſ§. principaliter. tamen ſi compromittatur in duos. tenetarbitrium: ⁊ ſi nonconcordauerint cōgendi ſunt: vt uelconcordent: vel tertiam perſonam aſſumant: ut ibidem dicitur. ⁊ ſupra d̓ offi.delega. ſuſpitionis.§. vlt.b ¶ Aut duorum.ſufficit duorum ſententia preſente tertio: licet ille diſſentiat: eo vero abſentenon ualet. ff. eo. l. ſiin tres. niſi in compromiſſo expreſſuꝫſit: vt duo ſine tertioprocedant. ff. eodeꝫnon diſtinguemus9 cum in plures. ſiobtinet in iudicibꝰ:sͣ. de offi. dele. prudentiam. ⁊ de vtriſqꝫ hic cauetur. sͣ. deoffi. deleg. vno deleatorum ſeu arbitrorum.n On ſine. ordinauit .i. iuſtitutionem predictam confirmauit:ad cautelam ſupple ⁊ illum fecit poſtea predicta eccleſia ſpōliari.d ¶ Fraudem. dantem cauſam contractui: vnde non tenuit. ff. de dolo⁊ eleganter. ſecus eſſet ſi incidit in contractum. ff. de acti. emp. ⁊ vend.iulianus. §. ſi venditor. ⁊. ſi. sͣ. de renunci. ſane. vbi doloſe ille inductuſfuit: vt eorum miſericordie ſe ſubijceret.e ¶ Sacramentum. qd̓ interuenire in arbitrio ſiue in compromiſſo ꝓhibetur. C. e. titulo. auten. decernimus. exquo tamen interuenit ſeruādum eſt. dummodo arbitrium ſit licitum vel equum: vt hic in fine. ⁊. jͣ.e. cum tempore.f ¶ Fauentes. ⁊ ita per gratiam arbitrati ſunt. vnde competebat huic exceptio doli ſi ageret ex illo arbitrio. C. e. arbitrorum: non obſtante ipſorum iuramento: quia iuramentum ad hoc non extendit̉: niſi ad eaque legittime arbitrarentur: alias illicitum eſſet ⁊ non ſeruandum. jͣ. d̓iureiu. quanto. ⁊. c. quintauallis.g ¶ Quinqꝫ marchas. Et ſic ꝯtinebat ſimoniacam prauitatē. sͣ. d pac.cum pͥdem. ⁊ sͣ de tranſac. preterea. i. ⁊. ii. ⁊. c. ꝯſtitutus. ⁊ ideo arbitriūnon valuit: nec etiam pena ſi eſſet appoſita committeretur: ſi non ſtaretur tali iniquo arbitrio. ff. e. nō diſtinguemus. §. cū ꝗdam.h ¶ Cognouerint .i. ꝯfeſſi fuerint coram archiep̄o: ⁊ ita creditur iſtis iniure in eo qd̓ male fecerunt. ar. sͣ. de elec. cum dilecti. Arg. tn̄ contrajͣ. de teſti. ſicut. Sed hoc videtur admitti ꝑꝑ inopiam ꝓbationū: quoniam forte per alios conſtare non poteſt: vt in decre. cum dilecti. ⁊ ar.ad hoc. C. de hereti. l. penul.i ¶ Abſoluas. ſupple ⁊ ipſum abſolutū reſtituas: ⁊ pōt exponi abſolu̓as .i. abſolutum oſtendas: quia iuramentū non extenditur ad iſtumcaſum: vt dictum eſt. ⁊ ita retractatur arbitrium ſuperioris auctoritate:vt. jͣ. c. prox. Sed non fuerunt iſti veri arbitri: ſed mali compoſitores⁊ arbitratores. ⁊ ideo dictum eorum boni viri arbitrio poteſt corrigi.