¶ FFranciſci genuenſis de monelia emendatio decretalium adIlluſtrem principem ac dominū dn̄m Hieronymum Rearium Imole Forliuij ⁊cͣ. dominū ac ſancte Romane eccleſieimperatorem generalem.
Egimus parum eſſe iura condere Illuſtris princeps ac totius chriſtiane religionis ſpes ⁊ gloria: niſi eſſet qui iura tueat̉: ⁊ adminiſtret. Nun Xenochrates ad ea que agebat? dicebatqꝫ: exeuerbis tantuꝫ: ſed ⁊ re fortuniſqꝫ ipſum iuuit: auxit: ⁊ erexit. Et quum Alexandro notum fuiſſet egeſtatequentes habuit ⁊ fautores? habuit primo Philippum: dehinc Alexandrū eius filium: qui nōquadam laboraſſe: magnā pecunie quantitatē miſit: qui ſublatis tribus milibus numoꝝ atticorum quibus poſſet ſibi auxiliari: reliquum remiſit. dicens illi: pluribus opus eſſe: qui plures nutriret. Sed ⁊ totus Athenienſis populus fuit ad illum augendū amplificandūqꝫ. Nam quum nullius iniurati teſtimonium admitteret̉: ſolum illi iuſiuranduꝫ palam Athenienſes remittebant. Sciebant enim eius fidem acprobitatem: quas apud omnes cupiebant: ⁊ uolebant eſſe notas ⁊ apertas. Nun Ieno philoſophuscictienſis habuit: qui eum omnibus patefaceret: habuit Antigonum regem macedonū: cuius extat epiſtola ſumme laudis ac glorie: parūper queſo eam audi. Rex Antigonus ſalutem dicit Senoni philoſopho. Ego te fortuna: me quidem gloria uitam tuam anteire exiſtimo: ceterum diſciplinis ſtudijſqꝫ liberalibus ⁊ perfecta felicitate quam tute poſſides: longe abſte precelli ſentio: quid reliqua? Nun OratiusMecenatē ſuū obſeruabat? qui eius dicta factaqꝫ opere augebat: ⁊ fortuna. Sed quid memorē uel philoſophos uel oratores uel poetas? hi enim omnes qui eis pro uiribus auxiliarent̉: laudarent: ⁊ defenderent: ſemper habuere. Eodem pacto quid decretales epiſtole conferrent? niſi eſſet qui eas augeret: defenderet: ⁊ adminiſtraret: que quidē decretales epiſtole urgente negotioꝝ cumulo facte fuerunt. Nam: ut inquit uir doctiſſimus Guilhelmus durantus in ꝓemio ⁊ alij multi: creſcētibus dignitatibus gradibusordinibuſqꝫ ſacerdotū: ⁊ litibus indies emergētibus: ad que omnia remouenda nulla lex erat ſufficiensſiue legē nature queras: ſiue moſaicam: ſiue ꝓpheticam: ſiue euangelicam: ſiue apoſtolicā: nam his legibus ⁊ alia perfecta lex extat: inuenta eſt lex canonica: que omnes lites ⁊ iurgia amouit ⁊ cōclauſit. Nullus deniqꝫ: ut inquit ille: ſcrupulus reſtat: nullus caſus ambiguus: nulla deniqꝫ iuris heſitatio: ſed omnia aperta ⁊ dilucida facta ſunt. Sed quis eſt qui eas tueatur? nemo: hercule nemo eſt: niſi te uirum optimum ac ſancte Romane eccleſie ſpem eligamus: teneamuſqꝫ. Tu quadaꝫ mirabili equitate integritateac uarijs animi dotibus ꝑfulges: ⁊ abundas: tuqꝫ a latere Sixti pontificis maximi dies atqꝫ noctes nōrecedis: negocia uaria expedis: ipſi conſulis: ⁊ adiuuas tua prudētia atqꝫ ſolerti cura: ⁊ tot negocijs ingruentibus eodem momento egregie te te explicas: tu maxima principū amicitia: tu numeroſos ſupplicantes recipis: ⁊ auxiliaris: ſtat ante fores innumeroſa multitudo. nec ullo turbine frangeris: neqꝫ faſtidiris: ſed idem ſemper es audiens ac reſpondens. Merito itaqꝫ huius uoluminis totiuſqꝫ quodāmodochriſtiane religionis defenſionē tibi dedicauimus Illuſtris princeps: quum tua ꝓbitate ac ſingulari pridentia lux ſis ⁊ gloria Sixti pontificis ac omnium orthodoxe fidei: quaꝫ tua ſolita diligentia omnes ſciunt ⁊ norunt bene tractaturam acturamqꝫ. Me uero ex tua ꝓuintia natum educatūqꝫ tui obſeruatorēatqꝫ excultorem cognoſces ⁊ intelliges. Memorqꝫ ſis illius optimi ⁊ ſummi philoſophi Biantis: quimerito ceteris ſeptem ſapientibus prefertur. aiunt enim plurimum excoluiſſe atqꝫ obſeruaſſe ſuos conciues ⁊ ꝓuinciales: diuqꝫ eos a diuerſis periculis tutatus fuit: fugientes etiaꝫ capta patria iuuit: quanqͣꝫnullis ſarcinolis rerum ſuarum abierit: dicens illis. omnia mea mecum porto. Iſqꝫ uitam pro conciuibus cum morte cōmutauit: nam cum etate iam grandeuus eſſet: pro conciue orans: feſſuſqꝫ nimio clamore caput in nepotis filie gremium declinans expirauit. Accipe itaqꝫ Illuſtris comes hoc opus meumqꝫ onus tuo nomini dedicatū leto hilariqꝫ uultū: ſitqꝫ dignitas tui: uti omībus ſe ſe prebet: mihi grata ⁊ iucunda. ¶ Opus uero habemus ex inclyto famoſoqꝫ caractere optimoꝝ Ioannis de coloniaNicolai ienſon ſociorumqꝫ: qui ſuo ingenio pene totus terrarum orbis libroꝝ copia illuſtratus eſt: quibus omnibus nō mediocriter tenemur obligamurqꝫ. ¶ Uale.
¶ Dum cuperem placuiſſe tibi comes alme reari:¶ Conciui ⁊ domino: munera parua dedi.Aſſcripſiſſe meos uolui tibi: parce: labores:¶ Semper ut eternum nomine uiuat opus:Maiores maiora dabunt: ego pauper id ultra¶ Nunc dare nō potui: tunc dabo quū potero: