Druckschrift 
Decretales : Mit der Glosse des Bernardus Parmensis und Additiones des Hieronymus Clarius
Entstehung
Seite
300r
Einzelbild herunterladen
 

QuintusDe verborum ſignificatione.

3 0 0

citatusª ſtare noluit iuri: vel etiā ꝓoffenſa: qꝛ videlicet iuſſusᵇ noluitmaleficium emendare. In primoEcaſu credimus cōgrue ſatiſfieri: vtſentētia relaretur ſi pͥus ſufficiensⁱſtādi iuri cautio tribuat̉. In ſecūdouero ſi offenſa eſt manifeſtaᵇ nō credimus ſatiſfieri cōgrue: vt relaxet̉ſentētia niſi prius ſufficiens preſtet̉emenda. Si v̓o dubiaᶜ eſt offenſa:ſufficere credimus ad relaxādumeādem ſi parendi mādato eccleſiecompetens ſatiſfactio p̄beatur. Dem comitiſſe bleſen̄. Sūmatū eſt ſupra. c. ꝓx. vl̓. dic.Manifeſtū dicitur qd̓ per cōfeſſionem vel probationem legitimamvel euidentiam rei conſtat.Am olim pro canonicis carnoten̄. quoddam capitulumcontra te fuit allegatumʸ: quod dicebant in eccleſie ſue priuilegijs cōtineri: vt videlicet nemini liceat excommunicatis vel nominatim interdictis pro canonicis carnoten̄.abſqꝫ congrua ſatiſfactiōe abſolutionis beneficium indulgere: ⁊ infray Quia vero dum anſamᵍ ſoluimus noduꝫ dicimur ligauiſſe ꝓpter hoc ꝙ eiſdem canonicis velut aſſeris proponentibusᵇ illaꝫ offenſam eſſe manifeſtā nō que iudiciⁱ non que alij ſed que ſibi tantummodo manifeſta videtur: offenſaꝫillam nos ſcribimus ītelligereᵏ manifeſtam que vel per confeſſiōemˡvel probatiōem legitime nota fuerit: aut euidentia rei que nulla poſſit tergiuerſatione celari.T Dem epiſcopo ⁊ cantori attrebaten. Uerba priuilegioruꝫ debent intelligi vt aliquid afferant et non

remaneat ambiguitas ⁊ ideo verbum ſcd̓m ⁊ iuxta vidētur appoſita cātiue ⁊ non conditionaliter.Bbate ſctī ſiluiani alciaten̄.Lviam vniuerſe carnis ingreſſo cum eiuſdem loci monachi elegiſſent quendam de ipſius eccleſiegremio in abbatem: ⁊ confirmatōnem electiōis a morinēſi epiſcoponequiuiſſent aliquatenus obtinere: eam a ſede apoſtolica petierūt.Ceterum procurator monaſterij ſancti bertini ꝓpoſuit ex aduerſo ꝙ cum ſecundū approbatam cōſuetudinemᵐ ⁊ priuilegia ro. pont.abbates alciatē. debeāt de mōaſterioⁿ ſancti bertini ſemper aſſumi:huiuſmodi electio erat non īmerito reprobāda: vtpote contra conſuetudinem diuturnā. ⁊ contra priuile. ſe. apo. attētata. ⁊ alciatē. monachi debeāt iure ꝯpelli: vt de monaſterio ſcī bertini ꝑſonam idoneneam ſibi eligerent in abbateꝫ: ⁊ infra. y Nos igitur depoſitionibusteſtium diligenter inſpectis inuenimus eſſe probatuꝫ: ꝙ a. xl. annis ⁊infra: Monachi alciaten̄. abbateꝫſibi de ſctī bertini mōaſterio elegerunt ⁊ infra. Et cum quadam vicegarinuꝫ alciaten̄ᵇ. monachum elegiſſent: eius electio robur haberenon potuit: donec apud monaſterium ſancti bertini profeſſione fctāpoſt aliquantum temporis quando .ſ. eiuſdem loci abbati ⁊ conuētui placuit in alciaten̄. extitit abbatem aſſumptꝰ. Ex priuilegijs quoqꝫ ro. pon. argui poterat alciaten̄.abbatem fore de ſancti bertini collegio eligendum. nam priuilegiopaſcal̓is pape huiuſmodi capitulum apparet inſertum ſurrogatio-

man: ⁊ sͣ. de of. deleg. ex lr̄is. xvij. q. iiij. de p̓ſbyteroꝝ. ⁊ xj. q. iij. excellentiſſimus. in fi. ⁊ sͣ. ti. proxi. parochianos. Poteſt dici ꝙ ſolet plus timeri ⁊c̄. xxiij. di. ꝙͣꝙͣ: ⁊ sͣ. de here. ſi aduerſus. multa enim ꝯcedunturque ſunt de iure communi. xxiiij. q. ij. c. ſane in fi. ⁊. xxxiij. q. ij. admonere. ita viaticum tibi cōcedimus: ⁊ tamen omnibus penitentibꝰ in finedatur. sͣ. de peni. ⁊ remiſ. quod in te. ⁊ sͣ. tit.proxi. ꝑmittimꝰ. Quidſi aliquis ita pauper ſitꝙ nō poteſt ſatiſfacerepreſtet cautionē ꝙ ſatifaciat cuꝫ peruenerit adpinguiorem fortunam.sͣ. de ſolū. odo ardus.Quid ſi cautioneꝫ preſtare non poteſt? tūc iuret. C. d̓ epiſ. ⁊ cle. aucͣ.generaliter. p̄ſtet quaꝫpoteſt. sͣ. de do. poſt diuor. reſti. c. pe. licet videret̉ ꝙ talis caſus nōexcuſet: vt. sͣ. de rapto.ſuꝑ eo. ⁊. C. de fur. ſubtracto. nam quandoqꝫaliquis non abſoluiturpropter delictum ſuū:ſed differt̉ abſolutio. xj.q. iij. ꝗ iubēte. xviij. di.ſi ꝗs adeſſe. ⁊ .xxvj. q.vij. ſacerdos. sͣ. de offi.ordi. ſignificauit: ⁊ .xj.q. iij. ſi quis ep̄s dānatus: nulli tamē eſt finaliter penitētia denegāda. xxvj. queſtiōe. vi. ſipreſbyter: ⁊. c. ſe. qꝛ eccleſia nulla claudit gremium ſuum. C. de ſumma tri. l. vlti. prope fi.a Eitatus. trinis edictis vel vno peremptorio pro omnibus. xxiiij..q. iij. de illicita. ff. d̓ reiudi. cōtumacia. vndevidetur ꝙ non veniēsad primam citationemnon ſit ꝯtumax. ar. C. d̓iudi. ſancimus: ⁊ sͣ. deprocu. querelam. vbide hoc: ⁊. v. qōne. iij. ſiegrotans. Iuſſus. ⁊ hec contunacia eſt. ff. de rei vēd.qui reſtituere. ⁊ non excommunicat̉ quis niſipro cōtumacia: ſed hocintellige vt dixi in magna glo.c Sufficiens. ſic. sͣ. d̓ſeq̄ſtra. ad hoc. ſufficiēscautio eſt ſi pignora vel fideiuſſores dentur. ff. man. ſi mandato. §. vlt.de hoc dictū eſt. sͣ. vt lite nō cōteſt. qm̄. §. in alijs.d Manifeſta. ex hoc verbo orta fuit ꝯtentio que determīatur proutdicitur. jͣ. c. proxi.e Si vero dubia. qūo ergo iuſſit iudex maleficiū emendare ſi nō fuitibi manifeſtū. Item ſi ſentētiando iuſſit ſcm̄ fuit notoriū ꝑ ſnīam. sͣ. decohabi. cle. c. vl. ergo nō pōt eſſe dubia offenſa. ſol. qn̄qꝫ iubet̉ a iudiceſentētiando. vj. q. iiij. qui iubēte. ff. d̓ re iudi. quod iuſſit: ⁊ hoc fieri nōdebꝫ niſi cum res eſt manifeſta. xj. q. iij. graue. qn̄qꝫ iubet iudex nō ſententiādo. vt ſi ſtatim cū ꝯparuerint corā eo partes reus ꝯfitetur: qꝛ cōfeffus ꝓ iudicato habetur. ff. de ꝯfeſ. l. i. C. e. l. vna. ſi tm̄ p̄cipit vt ſatiſfaciat nō hoc facit ſentētiando: qꝛ nō oīs vox iudicis auctoritatē rei iudicate ꝯtinet. C. de ſen. ⁊ interlo. om. iudi. ex ſtipalatione. ⁊. iij. q. vj.hoc quippe: ⁊ adhuc pōt reus allegare errorē ſuū. ff. de ꝯfeſ. l. ij. vndenō ē manifeſta: ⁊ ita pōt ītelligi qd̓ h̓ dicit Io. vel ſic ad querimoniaꝫalicuius de aliqͣ offenſa eā exprimēdo iudici ipſe iudex p̄cipit reo vt ſatiſfaceret illi vſqꝫ ad certū terminū: aut cōpareret corā eo reſponſurusal̓s excōicabat illū: niſi alterū iſtoꝝ faceret ⁊ ille nō venit. ⁊ ſic fuit excōicatꝰ. ſi ip̄e petat abſolui ſuffic̄ ꝙ ip̄e p̄ſtet cautionē ſtādi iuri: qꝛ offāſa nūc dubia ē. ⁊ ſi fama ſit ꝙ idfecerit vl̓ ꝙ iudex a pl̓ibꝰ hoc ītellexerit.nauit ex reſpōſione pape. sͣ. c. proxi. Ab. ſi.Um olim Cōmunis diuiſio. Secūda ibi: qꝛ v̓o. ⁊ dubiuꝫ ema

f Cum olim. allegatum. sͣ. ca. proxi. quod continet̉ hic infra ibi nemini ⁊c̄.vſqꝫ ibi: qꝛ vero.g Dum anſa. dr̄ qn̄qꝫ anſa auricula cyphi vel vrcei vel calicis qͥ manutenetur. ff. de rei ven. in rē. §. ij. h̓ dr̄ anſa nodus curſilis ⁊ facilis ad ſoluēduꝫita factus ꝙ ſi recte trabatur caput fili omnimode ē ſolutꝰ nodus ſi male trahitur ligatꝰ remanet ita ꝯtingit ꝓpter reſolutionē queſtionis precedētis decre. de offenſa manifeſta quaꝫ modo h̓ ſoluit inferius aperte.h Proponētibus. ⁊ male.i Non q̄ iudici. ⁊ hoc fatuuꝫerat dicere ꝙ ſibi credēdū eētin preiudicium alteriꝰ: īmo iudex ẜm motū animi ſui: ⁊ ẜmſenſum iudicare tenetur. sͣ. d̓cōſue. ad noſtram: ⁊ sͣ. de renūcia. in p̄ſentia: ⁊ sͣ. d̓ teſti.in nr̄a: ⁊. iij. q. vij. iudicet. ⁊ ẜꝫꝙ ſibi videt̉. ff. de arbi. qͣlem.dumtamen ẜm leges ⁊ canones in auc̄. de iudi. §. qꝛ verocolla. vj. in auc̄. d̓ defen. ciui..§. iuſiurādum. colla. iij. ſꝫ videtur ꝙ illud dicatur manifeſtum quod iudici videt̉: ſic̄ illd̓dr̄ probabile qd̓ ei videt̉. sͣ. d̓appel. vt debitus. reſpondeolicet ad opi. iudicis referaturquod dicatur probabile vt ꝑhoc poſſit ⁊ debeat appella.deferri. sͣ. de appel. cum ſpeciali: ⁊ sͣ. ti. proxi. ſacro. ad fi.ſecus eſt in manifeſto. illd̓ enīproprie dr̄ māifeſtū quod nōeget probatione. xj. q. iii. eoꝝſed hic ſumitur manifeſtū pronotorio prout in fi. dr̄: ⁊. ij. q..i. de manifeſta.k Intelligere. gͦ nos quoqꝫſic intelligere oporteat. sͣ. eo.venerabili: ſic. sͣ. de here. cuꝫxp̄s: qꝛ interpretatio prīcipisius facit. sͣ. ti. ꝓxi. īter alia. C.de le. i. l. vlti.l Confeſſionem. ⁊ per ſentētiam: ſic. sͣ. de cohabi. clerico.⁊ mulie. c. vlti.Gbate ſancti.Uerba priuilegiorū largam habent ſignificationeꝫ.vnde verbuꝫ ẜm ⁊ iuxta ī eispoſitum cauſatiue tenetur nōconditionaliter ita cōiter ſummatur: ſed hec ſūmatio vr̄ nimis generalis ⁊ eſt non veraindiſtincte iudicio meo: qꝛ pͥuilegium in quantū preiudicatalteri ſeu iuri cōmuni non dꝫlargē ſꝫ ſtricte ītelligi: vt dixiin. c. olim. sͣ. eo. Ideo pōt ſic ſūmari vt in rubro. Prima pars narrat factū.Scd̓a diffinit ibi: his igitur. Prima ſubdiuidit̉. nam primo ponitur petitiopro parte electi. In ſecunda ibi: certum: petitio ⁊ reſponſio contra electū. Intertia ibi: Ad hoc. pro electo. In qͣrta ibi. contra qd̓. rn̄ſio ꝯͣ electum. Ab. ſi.m Conſuetudinē. ex hoc videt̉ ꝙ ſit bn̄ recipiēdus talis libellus: peto iuseligendi rōne cōſuetudinis. ēt ſi cā alia ſiue titulus non alleget̉: ſic. sͣ. d̓ cau.poſ. cū eccl̓ia. ⁊ sͣ. d̓ elec. cumana. ff. cōmu. pre. vēditor. §. ſi ꝯſtet: ⁊ sͣ. d̓ ꝯſue.cū dilectus: q̄ ſimilis ē huic. xxviij. q. ij. ſeruitium. ff. de aqua plu. ar. l. i. §. vl.⁊. ix. q. iiij. conqueſtus. lxiij. di. qꝛ. Sꝫ ꝯtra: qꝛ ex ſolo curſu tꝑis nō tollit̉ obligatio ergo nec inducit̉. ff. de ac. ⁊ obli. obligationū. §. placet: ⁊ sͣ. de p̄ſcrip.ſi diligēti. Sol. circa ius eligēdi ſufficit probare ꝯſuetudinē preſcriptā de hocdictum eſt. sͣ. de cau. poſ. cum eccleſia. dic vt ibi Io.n De monaſterio. Sed cum ſeruitutem ſibi debere dicat quomodo petitvt aliquid ſibi fiat cum ſeruitus potius ſit ne aliquid fiat ꝙͣ vt aliquid fiat. ff.de ſerui. quotiēs. §. i. Solū. iure cōmuni neceſſe habet eligere: ſed iure ſeruitutis debite petit ne aliunde eligat ꝙͣ de ſuo etiam monaſterio: vt in fine pꝫ:⁊ ita ne aliquid fiat petitur: vel verius dicas ꝙ bene petitur iure ſeruitutis vtaliquid fiat. ff. ſi ſer. ven. ſi forte. §. ij.o Alciaten̄. monachū: hoc modo bene probatur ſeruitutis poſſeſſio .ſ. quiaprohibitio facta eſt ne ille eſſet abbas ⁊ admiſſa fuit: quia per hoc ꝙ ꝓhibebātcredebant vti iure ſuo quod exigitur in ſeruitutibus: lꝫ enī vtaris niſi credaste iure tuo vti vt paratus ſis prohibere impedientem non acquires ſeruitutē

x iiij