Druckschrift 
Decretales : Mit der Glosse des Bernardus Parmensis und Additiones des Hieronymus Clarius
Entstehung
Seite
220r
Einzelbild herunterladen
 

TertiusNe clerici vel monachi

a 2 0

Rubrica Ne clerici vel mōachi ſecularibus negociis ſe immiſceant.XX concilio magtinoiliū multa ſecu Enumerat colaria negocia a quibus iubet clericos ⁊ monachos abſtinere.Ulta ſunt negocia ſecularia de quibus paucaª ꝑſtringamꝰ ad q̄ pertinet¶oīs carnalis cōcupiſcentia: ꝗcꝗd plus iuſto appetitᵇ hō tuiꝑe lucrū ē mūeraᶜ iniuſta acciꝑe velēt dareᵇ. ꝓ aliquo ſeculari q̄ſtū precio aliquē cōducereᵉ. ꝯtentiōes vellitesᶠ vel rixasᵍ amare. ī placitis ſecularibusᵖ diſputare excepta defenſione orphanoꝝˡ aut viduarū. conductoresᵏ ſecularium reruꝫ aut procuratoresⁱ eē. turpis verbi vel factieſſe ioculatoreꝫᵐ: vel iocū ſecularēdiligere. aleasⁿ amare. ornamētūºincōueniēs ꝓpoſito ſuo q̄rere. ī delitijsᵖ viuere velle: gulam ⁊ ebrietatem ſeꝗ. ponderaq iniuſta vel menſuras habere. negociuꝫ iniuſtū exercere. nec tn̄ iuſtum negociuꝫ eſt contradicenduꝫ ꝑꝑ neceſſitates diuerſas. quia legimus ſcōs apoſtolosᶠnegociatos fuiſſe: ⁊ in regula beatibenedicti precipitur prouideri perquorū manus negocia monaſterijprocurent̉. Canesᵈ ⁊ aues ſequi aduenanduꝫ: ⁊ omnibus quibuſſibetcauſis ſuperfluis intereſſe. Ecce ⁊alia ⁊ his ſimilia miniſtris altarisdn̄i necnō ⁊ monachis oīno contradicimus: de quibꝰ ait apoſtolus nemoᵗ militans deo implicet ſe negocijs ſecularibus.Igenius papa luce. ep̄o.ierici non debent eſſe miniſtri&vel ꝓcuratores laicorum. ꝙ ſi contrafecerint ⁊ deprehendātur ī fraude non ſubuenitur eis ab eccleſia.☞ Acerdotibꝰ ⁊ clericis tuis denūcies publice ne miniſtri laicoꝝ fiant nec in rebus eoꝝ procuratoresʸ exiſtāt. Quod ſi poſtmodū facere preſumpſerint: ⁊ occaſione ipſius adminiſtratiōis ꝑꝑ pecuniariā cauſam deprehendantur infraude: indignuꝫ eſt eis ab eccleſiaˣſubueniri per quos conſtat in ecclefia ſcandalum generari.

Lex. iij. in concilio turon̄. Religioſi ꝓfeni exeūtes ad audiēdas leges vl̓ phyficaꝫ niſi infraduos mēſes ad clauſtrū redeant excōicati ſunt: ⁊ in nulla cauſa patrocinari pn̄t: ⁊ in choro ⁊ in capitulo⁊ ceteris erunt vltimi: ⁊ ſine diſpenſatione papę non promouentur.On magnopere antiqui hoAſtis īuidia: ⁊ īfra. Inde nimiū eſt ꝙ in angelum lucis ſe moreſolito trāſfigurās ſub obtentuʸ ianguētiū fratrū conſulendi corporibꝰ⁊ eccleſiaſtica fidelius ꝑtractādi regulares quoſdā ad legendas leges⁊ cōfectiones phiſicales ponderandas de clauſtris ſuis educit. Andene occaſiōe ſcīe ſpirituales viri mūdanis rurſus actionibus īuoluanỉſtatuimus vt nulli oīno poſt votuꝫreligionis: poſt factam in aliquo loco religioſo ꝓfeſſionē ad phiſicaꝫlegeſue mūdanas legendas ꝑmittant̉ exire. Si vero exierint ⁊ adclauſtrū ſuuꝫ infra duorūᶻ menſiumſpaciuꝫ nō redierint: ſicut excōicatiab omnibus euitent̉: ⁊ in nulla cā ſipatrociniū p̄ſtare voluerint audiātur. reuerſi auteꝫ in choro capitulomenſa ⁊ ceteris vltimi fratrum exiſtāt. ⁊ niſi forte ex miſericordiaʳ ſe.ap. totiꝰ ſpē ꝓmotionis amittant.¶Dem in concilio lateran̄.Clericus generalis procuratovel iuſticiarius principis ſecularisdeponendus eſt: ⁊ ſi religioſus eſtgrauius punietur.I Ed nec ꝓcurationes villaꝝꝰaūt iuriſditiones ēt ſecularesſub aliquibꝰ principibus ſecularibꝰviris vt iuſticiarius eoruꝫ fiat clericoꝝ ꝗſquā exercereᶠ p̄ſumat. Siquis aūt aduerſus hoc venire tētauerit: qꝛ cōtra doctrinam apoſtolidicētes: nemoˣ militans deo īplicetſe ſecularibus negocijs: ſeculariteragit: ab eccleſiaſtico fiat miniſterioalienus: pro eo qd̓ officio clericaline glecto fluctibus ſeculi vt ptātibꝰplaceat ſe iniungit. diſtrictiusᵏ autēdecernimus puniendū: ſi religioſorū quiſquam aliquid predictorumauſus fuerit attentare.T Dem cantuari. archiep̄o.

pirit ꝙ iſti hēbant īmunitatē ab eccl̓ia: qꝛ reddiderunt ſe indignos eomreſidio: ⁊ ſi fuerīt ſtulti ī culpa ſint ſapiētes ī pena. xxxviij. di. c. ea. Sꝫre publicus latro ⁊ depopulator potius exͣhunt̉ ab eccleſia ꝙͣ aliꝰ mafactor ꝗ for te deterior: qꝛ plurimū intereſt illos puniri ꝙͣ alios maleceditē gxxpl ⁊rab̓i critia cogitent ꝙͣ alij. xxiij. q. iiij. eſt iuſta..sͣ. viſū ē de his q̄ clericis ꝯpetūt. nūc āt de ꝓhibitis ē vidēdū ẜꝫ docvl̓ ꝯtinuat̉ ad ti. ꝓxi. pͥcedē. ſic: qꝛ. sͣ. tractatū ēde īmunitate ec. ⁊ clericoꝝ ne forte ob hāc immunitatē clerici ⁊ mōachi ſuꝑbirēt ⁊ arbitrarētur ſibi oīa licere merito ſubijcit̉ h̓ rub. ꝑ quāon̄dit̉ ꝙ nō debēt ſe immiſcere ſecl̓aribꝰ negocijs. Ab. ſi.Uilta: pauca: vteoꝝ exēplo oīail̓ia caueātur ⁊cā pauca ſūt expͥnda. xxv. d. §. crimīsappellatio. xxiiij. q. v.de liguribus. ⁊. ff. ad. l.aꝗl. ita vulneratꝰ. §. vl.ſic qd̓ vni dr̄ oībus ītelligit̉ eſſe dcm̄. lx. di. miramur. ⁊ d̓ pe. di. i. nūct legipperit. xxxij. q. ii.e ltap̓nera. xiiii. q. iiii.clerici. ⁊. c. ꝗcūqꝫ. xi. q.iij. nō licet. ⁊. xviij. di.oniā quidem.d Dare. xiiij. q. v. nōe Tonducere ad peccādū ꝙ n̄ lꝫ. xij. q. iiij. ſiad peccādū vl̓ ꝓ ſeculari q̄ſtū ꝓhibito clericis:qꝛ nec ꝑ ſe nec ꝑ aliū lꝫlxxxviij. di. negociatore. ⁊. c. fornicari.f Lites. xj. q. i. te ꝗ⁊ qꝛ criminibꝰ materiācreare noſcunt̉. C. de iudi. ꝓperanduꝫ in prin.g Rixas. lxj. di. §. i.⁊ in alijs per totūh Secularibus. s. deoſtu. clerici.i Orphāoꝝ. lxxxviij.di. j. c. i. ⁊ ī alijs pl̓ibꝰ. c.k Cōductores. ſi tn̄ cōductori ſuccedūt bn̄ pn̄tī ꝯductōe remanere. ff.de ꝓcur. l. decurio. ar.l Procuratores ī negocijs ſecl̓aribꝰ: ſꝫ ꝓ eocleſiaſticis pn̄t ī auc̄. deſan. ep̄i. §. aliū. col. ix. ⁊xxi. q. iii. credo. ⁊. c. cypͥanus. ⁊. jͣ. c. proxi.m Ioculatoreꝫ. lxvi.di, clericū ſcurrilem.n Aleas. xxxv. di. c. i.⁊ vl. ⁊ ī auc̄. d̓ ſan. ep̄i.interdicimus. col. ix. ⁊ sͣ. de vi. ⁊ hone. cleri. clerici.o Ornamētū īcōueniēs. xxi. q. iiii. c. i. ⁊. ii. ⁊ sͣ. de vi. ⁊ ho. cle. clerici.y In deliciis. xxv. di. eccleſie pͥnceps. q Pōdera. sͣ. de emp. ⁊ven. vt menſure.r Apoſtolos. paulū .ſ. xxi. q. i. c. i. in fi.8 Canes. jͣ. d̓ cleri. ve. c. i. ⁊. ii. ⁊. lxxxvi. di. ꝗ venatoribꝰ. ⁊. c. eſau. ⁊AcerqotitT Nemo militans. xxi. q. iii. c. i. ii. ⁊. iii. ⁊. c. ſꝫ nec.merats. Sjclerici miſtri vel ꝓcuratores laicoꝝ depbēdunt̉ in fraudē n̄ dꝫ eis ab eccl̓ia ſubueniri. h. d. vl̓ ſūma ſic vt ī ru. prīo ponit ꝓhibitionē. ſcd̓o penā trāſgredientiū ibi. Qd̓ ſi. ab. ſi.Procuratores. ſic. sͣ. c. ꝓxi. ſacris .n. dei ſacerdotes vacare opꝫ aſſiue. xxxj. di. ſacerdotibus. ⁊. ff. de ar. nō diſtinguemus. §. iij.

x Ab eccleſia ſb̓ueniri. qꝛ ſe fecerūt īdignos veniēdo ꝯͣ ipſiꝰ ꝓhibitionē admīſtrationē ſecularē recipiēdo. ⁊ fruſtra legis īplorat auxiliū ꝗ ꝯmittit ī legē.ſi. sͣ. ti. ꝓx. c. vl. ⁊ ex hac lr̄a ſumūt ꝗdā ar. ꝙ laicus auctoritate huiꝰ canonispoſſit clericū occaſiōe admīſtratiōis caꝑe ceſſante pͥuilegio clericali. qd̓ ē falſūqꝛ ꝓhibiti ſūt laici clericos auocare a diuīs officijs. xxi. q. iij. cyprianꝰ: ⁊ lxxxviij. di. c. vl. vn̄ ſi ꝯͣfecerīt n̄ d̓bēt ex d̓licto ꝓpͥo ꝯmodū reportar̄. ar. xvi. q. i. legi. ⁊. ff. d̓ do.īter vi. ⁊ vx. l. iij. §. i. ⁊. ff. d̓ re.in. n̄ fraudāt̉. §. nēo. ff. de fur.itaqꝫ fullo. §. ſꝫ nemo. ⁊ vn̄ ſūtpuniēdi: pͥuilegiū hr̄e nō dn̄txiiij. q. i. didicimꝰ: intelligo gͦꝙ tali clerico n̄ ſb̓uenit̉ ab eccleſia poſtꝙͣ legitīe admōitꝰ ēvt h̓ dicit ī pͥn. cū ꝓ h̓ delictoꝯmōitꝰ tertio ab eccl̓ia ſit alienus ſi n̄ deſiſtat. ar. jͣ. de ſen.ex. ī audiētia vl̓ veriꝰ n̄ dꝫ ei eccleſia ſb̓uenire ī fraude ꝯmiſſa ī admīſtratōe: nec pecunia:nec alio auxilio cū al̓s eccl̓ia teneat̉ clericos defendere ab opNpreſſionibꝰ laicoꝝ.On magno Diuidit̉in tres ꝑtes. ī pͥma pōit ſcm̄ reprehēſibile. ſcd̓o id fieri ꝓhibꝫibi īde. in tertia qͣbruplicē penā īponit ibi: ſi v̓o. Ab. ſi.y Obtētu. ar. ꝙ p̄textu ſiueꝯpēſatiōe bōi malū nō ē faciēdū. .i. q. i. n̄ ē putāda. xix. q. v.forte. xxvij. q. ij. ſi tu abſtīes. ⁊jͣ. d̓ vſu. ſuꝑ eo. xxij. q. iiij. ſic̄ſcūs. xxij. q. ij. pͥmū ne ꝗs arbitret̉: ⁊ ar. ꝯͣ. xi. q. iij. ꝙ p̄decefſor. xxxiij. q. v. tc̄ ſaluabit̉. sͣ. d̓iureiū. ꝑuēit. ſo. ml̓tiplex ē recōpēſatio. qn̄qꝫ eniꝫ recōpēſat̉minꝰ malū vt maiꝰ euitet̉: ⁊ h̓ꝯpēſatio pēitꝰ īhibet̉. xiiij. di.ꝙ ait. ⁊ niſi forte ī vna ⁊ eadēꝑſona. xiij. di. c. i. ⁊. ij. ⁊. xxxiijq. ij. ſi qd̓ v̓iꝰ. qn̄qꝫ malū ꝯpēſat̉ ꝑꝑ ſeq̄lā alicuiꝰ bōi: vt cūꝗs ꝯmittit furtū vl̓ rapinā vtpaſcat pauꝑes. vl̓ ſb̓trahit d̓bitū vxori cā ꝯtinētie vl̓ fac̄ ꝯͣ votū vl̓ ꝯͣ mr̄imoniū vt aliqͣ efficiat̉ xp̄iana oīs tal̓ ꝯpēſatio īhibet̉: vt ī pͥmis ꝯcor. ⁊. xxx. q.i. noſce. xxxiij. q. v. ſi dicat. xxxij. q. iij. ſic n̄ ſt̄. qn̄qꝫ ꝯpēſat̉ dānū corꝑale ꝑꝑ bonū ſpūale ⁊h̓ ꝯpēſatō ꝓhibet̉. lv. di. ſi euāgelica. qn̄qꝫ ꝯpēſat̉ dānū corꝑalē ꝑꝑ bonū corꝑale: vt cū feminaͣ amittit florē v̓ginitatis: vtei recōpēſet̉ ī fructu ſobol̓. h̓ n̄reprobat̉ ſꝫ laudat̉. vt. xxxiij. q.v. tc̄ ſaluabit̉. qn̄qꝫ r̄laxatio iuris eccl̓iaſtici recōpēſat̉ ꝑ acꝗſitiōeꝫ aliquoꝝ. ⁊ h̓ ſil̓r admutitur. xxxij. q. iiii. ip̄a pietas v̓. itēīꝗūt dōatiſte. qn̄qꝫ illicita cōioalicuiꝰ rei ꝯpēſat̉ ꝑ acꝗſitiōeꝫpl̓riū. ij. q. i. ml̓ti. xj. q. iij. an̄ceſſor vl̓ qd̓ p̄deceſſor. vl̓ p̄t dici ꝙ pͥmū veꝝ ē: ſꝫ ſic exponit̉ſb̓ ꝯpēſatōe bōi malū n̄ ē faciēdū .i. illd̓ qd̓ ē d̓ gn̄e mali qd̓al̓as eſſet malū niſi canonis auctoritate excuſaret̉: vt pꝫ ꝑ ꝯͣria ſignata.z Infra duoꝝ. v̓ba iſta habebis. jͣ. e. c. vlti. vbi de hoc⁊ Miſericordia. no. ꝙ abbates vel ep̄i cū talibꝰ diſpēſare nō pn̄t. ar. ꝯͣ. jͣ.de ſen. ex. cum illoꝝ in fi. ſed hoc ad terrorē alioꝝ: ⁊ cautelā ſtatutum fuit: velQquo ad dignitates hoc intelligit̉. B. Io.Ed nec Cōiter ſūmat̉ vt ī rubro: ſꝫ ego ītelligo tex. in pena excōicationis ⁊ nō depoſitiōis: vt. jͣ. dicā. Diuidit̉. nā pͥmo ponit ꝓhibitionē. ſcd̓o penā trāſgrediētiū ibi. ſi ꝗs aūt. Ab. ſi. Uillaꝝ. xvj. q. i. d̓ pn̄tiūxxj. q. iij. c. i. ij. ⁊. iij. ⁊ sͣ. e. c. i. ij. ⁊. iij. cū cordantijs ibi poſitis.ꝝ Nemo. sͣ. e. c. i. ⁊. xxi. q. iii. c. i. ii. ⁊. iii.ꝝ Diſtrictiꝰ. ar. ꝙ dignitas ꝑſone aggrauat pctm̄. xxx. q. v. qui vrit. sͣ.

iiij