PrimusDe conſtitution

omnino vi ẜm orthodoxamª ⁊ catholicam fidem conſubſtantialeseſſe credant̉. Pater enim ab eterno filium generando ſuam ſubſtātiam ei deditᵇ iuxta quod ipſe teſtatur: pater quod dedit mihi maiusomnibus eſt: ac dici non poteſt ꝙpartem ſubſtantie ſue ille dederit ⁊partem ipſe ſibi retinuerit: cuꝫ ſubſtantia patris indiuiſibilis ſit vtpote ſimplex omninoᶜ ſed nec dici poteſt ꝙ pater in filium tranſtulerit ſuam ſubſtantiam generando quaſiſic dederit eam filio ꝙ non retinuerit ipſaꝫ ſibi: alioquin deſijſſet eſſeſubſtantia. Patet ergo ꝙ ſine vlla diminutione filius naſcendo ſubſtantiam patris accepit ⁊ ita pater⁊ filius habent eandem ſubſtantiam: ⁊ ſic eadem res eſt pater ⁊ filius necnō ⁊ ſpirituſſanctus ab vtroqꝫ procedensᵇ. ¶ Cumᶜ ergo veritas pro fidelibus ſuis oratᶠ ad patrem: volo inquiens vt ipſi ſintvnumᵍ in nobis: ſicut ⁊ nos vnuꝫʰſumus: hoc nomen vnum pro fidelibus quidem accipitur: vt intelligatur vnio charitatis in gratiaⁱ.pro perſonis vero diuinis vt attēdatur idētitatis vnitas in natura:quemadmodum alibi veritas ait:eſtote perfecti: ſicut ⁊ pater veſterceleſtis perfectus eſt: ac ſi diceretmāifeſtius: eſtote perfecti perfectione gratie: ſicut pater veſter celeſtisperfectus eſt perfectione nature:vtraqꝫ videlicet ſuo modo: quiainter creatorem ⁊ creaturam nonpoteſt tāta ſimilitudo notari: quininter eos maior ſit diſſimilitudonotanda. ¶ Si quis igitur ſententiam vel doctrinā prefati ioachimin hac parte defendere vel approbare preſumpſerit tanquam heretꝭcus ab omnibus euitetur. ¶ Innullo tamen propter hoc florentinoᵏ monaſterio cui ipſe ioachim extitit inſtitutor volumus derogari:

quoniam ibi ⁊ regularis eſt inſtitutio ⁊ obſeruantia ſalutaris maxime cum ipſe ioachim omnia ſcripta ſua nobis aſſignari mandauerit apoſtolice ſedis iudicio approbanda ſeu etiam corrigendaⁱ dictans epiſtolam quam propria manū ſubſcripſit: in qua firmiter confitetur ſe illam fidem tenere quamromana tenet eccleſia que diſponente domino cunctorum fidelium mater eſt ⁊ magiſtra. ¶ Reprobamus etiaꝫ ⁊ condemnamusperuerſiſſimum dogma impij almaritij cuius mentem ſicut patermendacii excecauit vt eius doctrina non taꝫ heretica qͣꝫ inſana ſit cēſenda.Rubrica De conſtitutionibus.E X concilio Meldenſi.¶ Conſtitutiones canonū ab omnibus ſunt ſeruande.Anonumᵐ ſtatutaⁿ cuſtoIdiāturº ab omnibusᵖ. Etnemo in actionibusq veliudiciisʳ eccleſiaſticis ſuoᶠſenſu ſed eoꝝ auctoritate ducatur.G Rego. in regiſtro.¶ Conſtitutio reſpicit futura nonpreterita.Ognoſcentes: ⁊ infra. Remque culpaʳ caret in damnumvocari non conuenit. ¶ Quotiēsvero nouum quid ſtatuitur ita ſolet futurisʸ formam imponere vtdiſpendiisˣ preterita non commendetʸ. Ne detrimētum ante prohibitionemᶻ poſſint ignorantes incurrere quod eos poſtmodum dignum eſt vetitos ſuſtinere.¶ Uguſtinus ſuper illud epiſtolead hebreos.¶ Poteſtas legem condendi ⁊mutandi eſt penes vicarium chriſti: ⁊ quod de vno connexoruꝫ ſtatuitur ad aliud cōnexum extendit̉.Rāſlatoª ſacerdotioᵇ neceſſeeſt vt legis trāſlatio fiat. quia

ſunt duo. Iūcta v̓o noībus eſſentialibus ita ꝙ eis īnitant̉ eſſentiaꝫ notant. vt pater eſt vnus deus: pater ⁊ filius ſunt vna eſſentia. In neutrovero genere tm̄ eſſentiā notāt: pater ⁊ filius ſunt vnū .i. vna res ⁊ ideooptime dicit. alius pater alius filiꝰ .i. alia ē perſona patris ⁊ alia perſona filij non tamen aliud immo idem ſunt in ſubſtantia vt iam patet.a ¶ Orthodoxā .i. rectaꝫab orthos qd̓ eſt rectū ⁊doxa qd̓ eſt ſcriptura qͣſirecta ſcriptura.b ¶ Ei d̓dit. vn̄ aug. nihil hꝫ filius qd̓ n̄ naſcendo a patre acceperit.c ¶ Simplex omnino. d̓hoc dicas: vt. sͣ. c. ꝓxi.d ¶ Procedēs .ſ. per inſpirationem: de con. di.vlti. c. pe. in fi.e ¶ Cū ergo v̓itas. dicitreſpōdēdo auctoritati pͥdicte volo pater ⁊c̄. ⁊ eāexponit quā īducebat ꝓſe ioachim ⁊ exponit qͣliter intelligat̉ hoc v̓bumvnum ⁊ ꝑ hoc etiā alijsauctoritatibꝰ reſpōdet̉.f ¶ Prat. in euangelioioannis.g ¶ Unum in nobis .i.vniti nobis vnione ſpiritus.¶ Unuꝫ ſumus. hic inalia ſignificatōe accipit̉hoc nomē vnum .i. vnione ſubſtātie ſeu nature⁊. jͣ. ſequitur.i ¶ In gratia .i. per gratiam.k ¶ Florētino monaſterio. nota ꝙ ſi auctor reprobat̉: eius ſcripta ſuntreprobāda. jͣ. de hr̄. fraternitatis. īmo ⁊ ſi bonaeēt reprobarent̉ ratiōeauctoris: qꝛ non lꝫ ei hocfacere. xvi. di. bene quidē. h̓ v̓o lꝫ auctor non reprobet̉: qꝛ ꝯfitet̉ ſe ſeruare fidē catholicā tn̄ ſcripta ſua qꝛ malam habebant ſententiam reprobantur.l ¶ Corrigēda. ⁊ ideo paratꝰ fuit corrigi: ⁊ ſe correxit vt ſequitur: non dꝫdici hr̄ticus lꝫ quādoqꝫerraſſet ī fide. xxiiij. q. i.hec ē fides. ⁊. q. iij. dixitppſalus.ꝟica. De ꝯſtitutūs.Hec ℟ica pōt ad precedētia ⁊ ſequētia ſic continuari. Tractaturus auctor de iure p̄miſit Deſūma trinitate ⁊ fide catholica ꝓ ſui oꝑis fūdamēto: qꝛ vbi fundamētū deficit nihil ſuꝑedificari pōt .i. q. i. cuꝫ paulusEt qꝛ omne ius ꝯſtat ex ſcripto ⁊ nō ſcripto: īſti. d̓ iure natura. gen. ⁊ ci.§. ꝯſtat. Et. i. diſt. §. cū itaqꝫ: ius aūt ſcriptū ē certius ⁊ nobiliꝰ: ideo auctor premiſit de iure ſcripto .ſ. de ꝯſtitutionibus: ⁊ poſtea de iure nō ſcriyto .ſ. de conſuetudine. Abbas Siculus.Anonum ſtatuta. Iuris canonici ſtatuta oēs ligāt ⁊ eorum ritu taꝫ in pronunciando ꝙͣ in decidendo iudicia ſuntregulanda. Primo ſtatuit. Secundo confirmando declarat ibi. Et nemo. Abbas Siculus.m ¶ Canonum generalium .ſ. qꝛ quidam canones ſunt perſonales quidam locales. lxiij. diſ. cum longe. jͣ. de elec. nihil: quidam caſuales: quidam temporales. vt. xxix. di. c. ſciendum.n ¶ Statuta. nō abrogata vel ꝑ ꝯͣriū canonē vel ꝑ ꝯſuetudineꝫ: illa .n.ſeruāda nō ſunt. xxvi. di. c. i. ⁊. xxxvi. q. vlti. c. vlti. ⁊ dic ſtatuta cōtinētiaprecepta vel prohibitiones. alias ſi de conſilio loquerentur non obligarent. xiiij. q. i. quod recipitur. iiij. di. §. ⁊ ſi legibus.o ¶ Cuſtodiantur .i. q. vij. ſi quis omnem. xix. diſtinc. ſi romanoꝝ: ⁊. jͣ.

eodem. c. vltimo.p ¶ Ab oībꝰ: ſic ⁊ leges ab oībꝰ ſūt ẜuāde: vt. C. d̓ legi. ⁊ ꝯſti. l. leges: ⁊. C. deiu. ⁊ fac. igno. ꝯſtitutiōes. ⁊ dic ab oībꝰ .ſ. ſubditis: nā papa ⁊ īperator legibꝰnō ꝯſtrīgunt̉. ff. de leg. pͥnceps. ⁊. ix. q. iij. cūcta: tn̄ legibꝰ ſe velle viue̓ ꝓfitētent̉. C. de leg. digna vox. ⁊. C. d̓ teſta. ex īꝑfecto. ⁊. ff. de leg. iij. ex īꝑfecto. ⁊ īſti. ꝗ. mo. teſta. infir. §. vlti. ⁊ij. q. vij. nos ſi īcompetēter.In actionibꝰ .ſ. ciuilibus.r ¶ Uel iudicijs .ſ. crimīalibꝰqꝛ iudiciū aliud crīale alid̓ ciuile. jͣ. ꝗ fi. ſint le. c. ꝑ venerabilē nec ē neceſſe ꝓpone̓ actiōeꝫjͣ. d̓ iudi. dilecti: ſi tn̄ ꝗs ꝓpōitīeptā ſuccūbit: ſed aptā poteſtpoſtea ꝓponere: vt. jͣ. d̓ iudi.c. examinata. vbi de hoc.s ¶ Suo ſenſu .ſ. malo ⁊ eſt ſi.iij. q. ix. pura. ⁊. jͣ. e. ne īnitaris. qn̄qꝫ enī ſuo ſeſu vti dꝫ iudex ī iudicādo ꝓpͥe accepto vocabulo. ff. d̓ arbi. qͣlē. ⁊ ī aucͣ.de iureiu. qd̓ pre. ab his ꝗ admīſtra. reci. circa pͥn. col. ij. ⁊jͣ. d̓ renū. ī pn̄tia dū tn̄ ẜm leges ⁊ iura ꝓnūciet: ī auc̄. d̓ iudi. §. qꝛ v̓o. v̓. oīs iudex. al̓s eſt§. col. vi. ⁊ ī autē. de defen. ciui. §. iuſiu. col. iij. ⁊. iij. q. vij.iudicet. ⁊. xx. diſ. d̓ libel. ⁊. xxxvij. di. relatum. ⁊ īſti. de offi.iudi. in prin. ⁊. C. de ſen. ⁊ inter. om. iudi. l. nemo.gnoſcentes. Diuidit̉ in tres ꝑtes. In pͥmapōit̉ regula ex qͣſumit̉ rō. Inſcd̓a ſtatutū ibi: quotiens. Intertia declarādo applicat adſcī rōeꝫ q̄ ſumit̉ ex regula ibi:Ne d̓trim̄tū. Abbas Siculꝰ.t ¶ Culpa. qꝛ qd̓ legitime ſcm̄ē penā nō meret̉. C. de adult.gracchꝰ. ⁊ peccata ſuos dn̄t tenere auctores. C. d̓ pe. l. ſancimꝰ. ⁊. jͣ. de his q̄ fi. a ma. ꝑtec. q̄ſiuit. ⁊. jͣ. de ſen. ex. romana ī fi. ⁊ ita ē h̓ar. exp̄ſſū ꝙ nemo pͥuatur iur̄ ſuo ſine culpalvi. di. ſatis ꝑuerſuꝫ. xvi. q. vlti. īuētū. d̓ reſti. ſpo. q̄rēte. ar.ꝯͣ. xxij. di. r̄nouātes. ⁊. xxxiiij.di. ſi cuiꝰ vxorē. ⁊. c. ſe. ⁊ xxvij.q. ij. multoꝝ. jͣ. de cle. ꝯiu. ſane. ſo. pͥma ℟ica r̄gularit̓ v̓aē ꝯͣria caſualiaſt: vl̓ dicas ꝙlꝫ qn̄qꝫ ꝗs pͥuet̉ iur̄ ſuo ſine culpan̄ tn̄ ſit iſtd̓ ſine cā. jͣ. vt li. n̄ꝯte. qm̄ frequēter. §. ſi v̓o ⁊ cāꝫfacile ē vide̓ ī ꝯͣrijs ſignatis. īvi. caſibꝰ pͥuat̉ aliꝗs iur̄ ſuoſine cl̓pa ſua vn̄ v̓. Pauꝑtasodiū vitiū fauor ſcelꝰ ⁊ ordo.Perſonas ſpoliāt ⁊ loca iureſuo: illa notant̉ ī. c. renouantes: ⁊. jͣ. d̓ pͥui. antiqͣ. vbi d̓ h̓.v ¶ Futuris. ſic ergo ꝯſtō reſpicit tm̄ futura ⁊ n̄ pͥterita: vt. jͣ. e. c. vl. vbi dicemus de hoc.x ¶ Diſpendijs .i. dānis ſiue retractatiōibus.y ¶ Cōmēdet .i. puniat.z ¶ Prohibitionē. ar. neminē ligari ꝯſtōe anteꝙͣ ad ip̄m ꝑuēiat. vt. xxxij. q.iiij. dixit ſarra. ⁊. lxxxij. di. ꝓpoſuiſti. ar. ꝯͣ. xvi. di. ꝙ dicitis. ſꝫ n̄ ē ꝯͣ. qꝛ ex quopublice ꝓmulgata ē ⁊ publicata oēs tenent̉ ad ipſius obſeruātiā: ⁊ oēs ligatpoſt duos mēſes a publicationis tꝑe lapſos: in auten. vt facte noue cōſti. circa prin. col. v. jͣ. de ſen. ex. nouerit. jͣ. ne cle. vel mo. nō magno: ⁊. c. ſuper ſpecula nec eſt neceſſe vt ſingulorum auribus inculcetur: vt in. d. c. ꝙ dicitis: ⁊jͣ. de poſt. prela. ad hec: niſi probaret ſe extra prouinciam tunc fuiſſe vel aliasimpeditum: ar. eſt expreſſum. jͣ. qui. ma. ac. poſ. c. cum in tua.Ranſlato. Quod de vno ꝯnexoꝝ ſtatuit̉ ad aliud cōnexū extēdit̉. h. d.Uel aliter ẜm aliū ītellectū vt ī rubro. Prīo ponit v̓ba apoſtoli. Scd̓oauguſtini illa exponētis ibi: qꝛ enim: pone caſuꝫ al̓r ⁊ melius ꝙͣ in glo. vt cōueniat titulo. Fuit q̄ſitū a gregorio auctore huiꝰ cōpilatiōis an̄ ꝯſtō ſeu lexdeberet ītelligi ī ꝓprijs terminis tm̄: an debeat extēdi ad alios caſus: ⁊ paparn̄det: ꝙ dꝫ extēdi ad ꝯnexa ⁊ ſil̓ia: ad qd̓ ꝓbādū īducit auctoritatē apoſtoli:ꝗ ex trāſlatiōe ſacerdotij ītulit ꝑ ꝯn̄tiā ad trāflationē legis. Aulꝰ.

a iiij