Druckschrift 
Summa de casibus conscientiae
Seite
209r
Einzelbild herunterladen
 

inferentis ē medicina curās pct̄a p̄terita recompenſādo et pͥẜuās a futuris cauēdo. et iōqn̄ homo hoī ſatiſfac̄ p̄terita recōpenſat ⁊ defuturis cauet. Et ẜm hoc pt̄ ſatiſfactio dupldiffiniri. vnoº reſpectu cl̓pe p̄terite quā recōpenſando curat. ⁊ ſic dicit̉ ꝙ ſatiſfactō eſt īiurie illate recōpenſatio ẜm iuſticie equalitatē.Et in idē dicit̉ redire diffō anẜ. in liº cur deꝰhō. Satiſface̓ inqͥt eſt honorē debitū deo impēdere. vt ꝯſideret̉ ibi debitū rōe culpe cōmiſſe.Latria enī deo reddit .i. ſoluit debitū rōe bn̄ficij recepti. Satiſfactōu̓o d̓o debitū reddᵗ rōne pct̄i in eū ꝯmiſſi. reddit ſu̓ īpēdit .i. reſtituit nō tm̄ ſoluit. Alio mō pt̄ diffiniri reſpectu culpe future a qua p̄ſeruat. ⁊ ſic diffinit̉ab aug̓. ꝙ ſatiſfactio eſt pct̄oꝝ cās excidere eteoꝝ ſuggeſtiōibꝰ additū n̄ p̄bere. Preẜuaºenī a morbo corꝑali fit ꝑ ablatōꝫ caꝝ quibuˢmorbꝰ ꝯſequi pt̄. Gis enī ablatis nō pt̄ morbꝰ ꝯſeq̓. ſꝫ ī morbo ſpūali nō eſt ita qͥa libeꝝ arbitriū nō cogit̉. vn̄ cauſis p̄cedētibꝰ pt̄ cauerilicet difficult̓ et cāis amotis pt̄ inc̓ri. et iō indiffinitōe ſatiſfactōis duo ponit .ſ. abſciſiōꝫcāꝝ quo ad pͥᵐ ⁊ renitenciā liberi arbitrij adip̄m pct̄m quo ad 2ᵐ. Sed obicit̉ quia fomēˢeſt cā pct̄oꝝ actualiū qui ī hac vitā abſcidi n̄poteſt. Nō ergo bn̄ dicit augꝰ. ibi cās pct̄oꝝexcidere. ℟º ca̓s vocat radices in tnͥ ſecās ⁊ꝓximas .ſ. libidinē ex ꝯſuetudīe uel actu peccati relictā ⁊ reliqͥas pct̄i .ſ. difficl̓tatē ad bonū ⁊ huiōi. occōes u̓o vocat oꝑtuītates ext̓n̓ſecas .ſ. tꝑs. locū. ſocietatē maīfeſtā. et talescē ꝑ ſatiſfactōꝫ in hac vita tollunt̉. Ionesaūt eſt cā remota et cōis que quidē in hac vita ꝑ ſatiſfactōꝫ n̄ tollit̓ totalit̓ ſꝫ bn̄ minuit̉De ppſſibilitate ſatiſfactionis XXIIEinde cōſiderandū eſt de poſſibilitateſatiſfactōis. Et circa hͨ q̄runt̉ pl̓a.ſ. vtᵐ hō poſſit d̓o ſatiſface̓ ꝓ peccato ℟º hoīeꝫ ſatiſface̓ deo pt̄ dupʳ̓ ītelligi. autcū adutorio alteriꝰ. aut ſine eo. pͥmo mō dico ꝙ hō pt̄ d̓o ſatiſface̓ in v̓tute .ſ. meriti xp̄icuiꝰ hō eſt ꝑticeps ꝑ verā fidē 2º autē mō hōdeo ſatiſface̓ nō pt̄. vn̄ ẜm augᵐ in enth̓id̓ v̓ſus finē. Nec antiqͦꝝ quicūqꝫ iuſtoꝝ p̄ter fidēxp̄i ſalutē potuit īuenire. hō enī ꝑ ſe deo nonpt̄ equale repende̓. nͨ hoc ab eo exigit̉. ſꝫ ſi fecerit illud qd̓ pt̄ plus ab eo non exigit̉. Sed ꝯquia grauiꝰ eſt pct̄m actuale mortale qͣꝫ originale. ſꝫ nll̓s purꝰ hō ſatiſface̓ potuit ꝓ originali ẜm anẜ. 2º liº cur deꝰ hō. gͦ ⁊cͣ. ℟ºlicet pct̄m originale n̄ ſit ita graue ꝑſone ſic̄actuale mortale. eſt tn̄ magis graue nat̉e.quia īficit nō tm̄ ꝑſonā ſꝫ etiā naturā ita ꝙꝑſonā mediāte nat̉a. et iō ꝓ illo nō potuitſatiſface̓ ṅ aliqͥd p̄pond̓ans toti nat̉e hūane.qua ꝓpt̓ ꝯcludit anẜ. 2º liº cur deꝰ hō. c. 7. qͣreillū qͥ ſatiſfacturꝰ erat ꝓ pͥmoꝝ ventū pc̄oꝝportuit eſſe ꝑfectū d̓m et hoīem. Purus enīhō toti hūane nat̉e p̄pond̓are nō potuiſſet. pt̄209tn̄ alit̓ dici .ſ. ꝙ ꝓ pct̄o originali xp̄s ſolꝰ ſatiſfeciſſet. vn̄ a nob̓ nll̓a requirit̉ ſatiſfactōꝓ originali ſꝫ tm̄ baptiſmi ſuſceptō ꝑ quē hōpͥmo efficit̉ ꝑticeps meriti xp̄i Pro actualiaūt mortali cū ſatiſfactōe miti xp̄i requirit̉de lege cōi aliqͣ ſatiſfactō puniēs nō ꝓpt̓ imꝑfectōꝫ meriti xp̄i. ſed qͥa deꝰ vult et ꝓpt̓ ſuihonorē et ꝓpt̓ bonū nr̄m. ut ꝓ hijs q̄ volūtate ꝓpria cōmittimꝰ uel obmittimꝰ volūtateꝓpria ſatiſfactōꝫ aliquā faciamꝰ hͨ rich̓. Sedẜm ſco. eſt pͥmo ſciendū h̓ qͥd ſit ſatiſfactō generalit̓ ſūpta. Eſt enī redditio volūtaria eqͥualētis alias īdebiti. ꝙ ſit redditō ꝑ ſe patetꝙ etiā ſit volūtaria pater qͥa alias nō eſſꝫ ſatiſ factō ſꝫ ſatiſpaſſio. ꝙ ſit equalētis patet ꝑſe ſatis. ꝙ etiā ſit alias īdebiti patꝫ. qͥa ſi eſſꝫdebitū nō ſatiſface̓t ꝓ illo. Ad ꝓpoſitū pt̄ dici ꝙ deus de poͣ abſoluta poſſet dediſſe pct̄oripꝰ attritōꝫ tanqͣꝫ pꝰ diſpoſitōꝫ ꝯgruā ⁊ mitāde ꝯgruo gr̄aꝫ ꝑ quā eiꝰ motus fieret ꝯtritō etſic ꝑ ſatiſfactōꝫ potuiſſꝫ dimiſiſſe pct̄m .ſ. peractū reddentē deo equalēs illi bono qd̓ abſtulit̓ pct̄m. qͥa qͣꝫtū malū fuit pct̄m au̓tens a d̓otm̄ bonū eſt ꝯu̓ſio ad d̓nn ex caritate. qͣntū ec̄bonū natū fuit ineſſe actui meo tantū et nōplus abſtulit peccatū meū. et tm̄ bonū pt̄ eſſeī actu meo. et ſic ꝑ illū actū reddit̉ equalēsdeo. De pō tam̄ ordīata nō diſpoſuit d̓s daregratiā ſine merito paſſiōis xp̄i qͥ fuit ſine peccato ⁊ ꝑ ꝯn̄s de poͣ ordīata n̄ ē poſſibile ſatisfieri d̓o de pct̄o ṅ in v̓tute paſſiōis xp̄i. qͥa ſn̄gr̄a nll̓a oīno pt̄ eē ſatiſfacº. qͥa nͨ aliqͦ mōequalēs nͨ ī acceptatōe dina hec ſco Vtꝰd̓s poſſit remitte̓ peccatū ſine aliqͣ ſatiſfactōe ℟º d̓ remiſſiōe pct̄i ꝯtingit loqui dupʳ autde lege cōi aūt ſpāli. pͥmo mō ẜm onīs nūqͣꝫdimittit̉ actuale mortale ſn̄ aliqͣ ſatiſfatōneqͥa adhuc ſꝑ requirit̉ actꝰ penitēdi in qͦ pn̓cipalior ꝑs ſatiſfactōis ꝯſiſtit. Scd̓o mō dicūtetiā ml̓ti ꝙ nll̓o mō actuale mortale pt̄ a d̓oſine ſatiſfactōe remitti. quia d̓s pct̄m tale n̄pt̄ dimitte̓ ſine īfuſione gr̄e. et quia hō mortalit̓ peccādo oculū aīe clauſit. jdeo lumē gr̄ead eū intͣre non pt̄ ṅ aꝑiat̉ ꝑ actū penitēdi.ſic̄ nec lumē ſolis pt̄ domū intͣre nͥ aꝑiat̉ feneſtra. Et ꝓ hac opi. videt̉ eſſe augꝰ. ſr̄. jo.omel̓. 4. ſr̄ illd̓. jo. 14. maiora hoꝝ faciet. dicēs cū ex impio ſit iuſtus ſalutē oꝑat̉ xp̄s inillo ſꝫ nō ſine illo. Et etiā anẜ. dicēs pͥmo liºcur deꝰ hō. c. 12. Si peccatū nō punit̉ inordīatū dimittit̉. Sed ꝯtra hoc aliqui arguūt ſic.Omnē effectū quē pt̄ face̓ d̓s mediāte cā efficiēte ſcd̓a. face̓ pt̄ ſine oꝑatōe illiꝰ. Sed p̄paratio ad gr̄am quā in ſe facit pct̄or penitēdo eſtpnͥˣ a deo mediāte oꝑatōe penitētis q̄ eſt cauſa ſcd̓a. Vnde dic̄ augꝰ. 13. de t̓ni. c. 4. ꝙ merita nr̄a dona dei ſūt gͦ p̄parationē illā poteſt deus face̓ in pct̄ore n̄ mediāte aliqͣ actōeip̄iꝰ pct̄oris. vn̄ ſine p̄iuditio vl̓ ꝙ qͣꝫuis hōiqͣmdui ſit ī actu pct̄i mortal̓ pct̄m nō poſſit