Titulusquartus
cauit. Tante aūt fuit bonitatis. vt quos armis ſb̓egerat: clemētia magis vicerit. ¶ Cōpoſitis igit̉in toto orbe bellis ciuilibus. romaꝫ rediens: inſolentius agere cepit ⁊ contra ꝯſuetudineꝫ romanelibertatis. cum ergo honores ex ſua voluntate p̄ſtaret qui antea a ppl̓o conferebāt̉. nec ſenatui adſe venienti aſſurgeret. aliquaqꝫ regia ⁊ pene tyrānica faceret: autoribus bruto ⁊ caſſio ꝯiuratōe facta ꝯtra eum. cuius fuerunt conſcij. cclx. ſenatoreſeqͥteſqꝫ romani. in curia. xxiiij. vulneribꝰ ꝯfoſſusinterijt. Animaduertens aūt ceſar inquit ſuetonius. vndiqꝫ ſe ſtrictis pugionibꝰ peti. toga caputaduolnit. ſimulqꝫ ſiniſtra manu ſinū ad ima crura reduxit. quo honeſtius caderet etiam inferiorꝭcorꝑis parte velata. atqꝫ ita tribus ⁊ vigintiunaplagis confoſſus eſt. vno tn̄ modo ad primū ictūgemitū ſine voce edito. Occiſus ē aūt etatis ſueanno. lvj. qui imꝑauerat annis quinqꝫ. Romanaūt populus dolore ſtimulatus capitoliū cuꝫ autoribus ſceleris incendere voluit. Corpꝰ eiꝰ ꝓ roſtris combuſtum eſt. Statuit aūt ppl̓s in foro ſolidam ſtatuam lapidis immodici. xx. ꝓpe peduꝫſupra quam tumulatus eſt. que iulia dicta ē. ⁊ vtdicit̉ in chronicis inuente ſunt in manu eius cumfuit interfectus litere p̄cauentes de ꝯiuratione qͣſſi legiſſet vtiqꝫ cauiſſet. Augꝰ. aūt dicit in. iij. deciuitate dei. ca. xxx. ꝙ illa cōiuratio eum interficere voluit tanqͣꝫ regni appetitorē. qꝛ in rei veri tate ipſe poſt reges expulſos fuit primꝰ qͥ tāqͣꝫ rex ⁊imꝑator rēpublicā romanā gubernauit qd̓ romanis erat valde odioſum tāqͣꝫ repugnās ſue priſtine libertati. qꝛ pͥus ſenatus ⁊ ppl̓s cuncta ꝑ ſe velꝑ alios ſua aucͣte faciebat. Percuſſoruꝫ ceſaris inquit Suetonius fere neqꝫ triennio quiſqͣꝫ ampliſuꝑuixit. neqꝫ ſua morte defunctus eſt dānati omnes. aliꝰ alio caſu ꝑijt: pars naufragio ꝑs prelioNonnulli ſemet eodē pugione qͦ ceſarē violauerāt interemerūt. ¶ Plura aūt preſagia mortis ceſaris p̄ceſſerunt. Nam vt ait ſuetōniꝰ. paucos an̄menſes cū in coloniū deducti coloni ad extendendas villas vetuſtiſſima ſepulcra diſcinde̓nt: idqꝫſtudioſius facerent ꝙ aliquantū vaſculorū oꝑisantiqui ſeruantes. reꝑiebant tabula enea in monumento in qͦ dicebat̉. Capis conditor capue ſepultus: inuenta eſt lr̄is grecis verbiſqꝫ ac ſnīa.Qn̄cunqꝫ oſſa capis detecta eſſent. Fore vt iuliꝓgnatus manu ꝯſanguineoꝝ necaret̉. magniſqꝫmox ytalie cladibus vindicaret̉. Pridie ydꝰ maicias auē regaliolū cū lauros romulo Pompeiane curie ſe inferentem. volucres varij generis exꝓximo nemore ꝑſecute ibidem diſcerſerunt. Eꝟo nocte cui illuxit dies cedis. ⁊ ip̄e ſibi viſus eſtꝑ quietē interdū ſupra nubes volitare alas cū ioue dextram iungere. et calphurnia vxor imaginata eſt collabi faſtigiū domꝰ: maritūqꝫ in gremioſuo confodi. ac ſubito cubilis fores ſponte patuerunt. Et vt ait cōmeſtor. centeſimo die an̄ morteꝫeius fulmen cecidit iuxta ſtatuā eius in foro. ⁊ denoīe eius ſupͣſcripto. C. lrām capitalem ꝯbrupit.Nocte p̄cedente diem obitus eius feneſtre thalalami eiꝰ cū tāto ſtrepitu aꝑte ſt̓ vt exiliēs ruiturā
domū exiſtimaret. ⁊ ſic t̓mīata eſt ambitio ceſarcum gloria eius.Ne oīno ob §. XXXVlitus videar ciuitatis originis nr̄e. De origiīe eiſcꝫ florentie breuiter tangā recitando q̄ de ea ſcribit luculento ſermone eloquentiſſimꝰ vir leonardus aretinꝰ in principio hiſtorie florentine. Flotiā vrbem romani ꝯdiderūt. a Lucio ſilla feſulasdeducti. Fnerūt aūt hi ſillani milites. qͥbꝰ ob egrgiam cū ceteris. cū in ciuili bello nauatā operanꝑs feſulani agri eſt attributa: ⁊ feſule vna cū verribus incolis ſedes tradite: has ciuiū deductōeconſignationeſqꝫ agroꝝ romani colonias appellabant. qd̓ vicꝫ predia que colerent qͥbuſqꝫ inhabitarent: ſedes tradebant̉. Que aūt occaſio fuerit nouos colonos in hec loca deducendi. pro reinoticia aperiendum eſt. Haud multos ante ſilldictaturam annos. cūcti ferme ytalie populi vniſub tempus a romanis defecerunt. indignationecommoti qd̓ ip̄i vna cū romanis ꝑ ſingulas expeditiones militantes. laboreſqꝫ ⁊ ꝑicula ꝓ augerdo imperio ſubeuntes: premiorum exꝑtes augebantur. Quare ſepius inter ſe conqueſti. Tandēlegatis cōi de remiſſis quaſi ciuitatis mēbra honores ⁊ magiſtratus ꝯcedi ſibi poſtularunt. Igtata ea res eſt. ꝑ M. druſi tribunum: dubiaqꝫ ſpealiqͣꝫdiu ꝓtracta. Sed cum tandem eoꝝ poſtita eijcerent̉. aperte qͣſi ab ingratis rebellarūt belumqꝫ geſſerunt. quod qꝛ a ſocijs geſtū eſt: ſociale bellum nuncupat̉. In eo demū bello victor populus romanis principes rebellandi ꝓuincias ꝑſecutus. multis illas cladibus afflixit. Sed p̄ſertim in piſcentes tuſcoſqꝫ ſeuitū: nam ⁊ aſculū pcentium vrbs florentiſſima hoſtilem in modumaromanis vaſtata eſt. ⁊ in tuſcis cluſium a ſolo eūſum. aretinis ⁊ feſulanis p̄ter belli damna ⁊ cedemagne inſuꝑ calamitates inflicte ꝑ qͣs publicatml̓toꝝ bonis ml̓tiſqꝫ fugatꝭ. ciuitates ſūt pene habitatoribus inanite. Ea vicꝫ occaſio fuit ⁊ qͣſi inuitamentū. vt ſilla poſtea dictator hec potiſſimiloca militibus ſuis tribueret. per hūc igit̉ modia lucio ſilla militibus feſulas deductis agriſqꝫritim diuiſis. eorū pleriqꝫ vrbem montanā ⁊ difficilē aditu. p̄ſertim in illa ſecuritate romani imperij minime ſibi neceſſariam arbitrati. relicto monte in proximū ſubiecta planicie ſecus arni munioniſqꝫ fluuiorū ripas ꝯficere edificia ⁊ habitare ceperunt. Nouā vrbem eo ꝙ inter duo fluenta poſita erat fluētina pͥmo vocitarūt. eiuſqꝫ incole fluctini dicti. Et id qͥdem nomē ꝑ aliquā tꝑa vrbi fuiſſe videt̉: donec creſcentibꝰ rebus ⁊ ciuitate maiorem in modū adaucta. ſiue ꝙ admiro floret ſuceſſu. ꝓ fluentia florentiā dixerūt. Meminer̄t horū colonoꝝ tullius ⁊ ſaluſtius duo preſtantiſſitlatine lingue autores. Tullius optīos fuiſſe ciueromanos ⁊ fortiſſimos viros affirmat: ſꝫ inſperatis ac repentinis diuitijs bello ciuili ⁊ ſilla locupletatos. modū in ſumptibꝰ ẜuare neſciſſe dū edficarēt tāqͣꝫ btī. dū magnis familijs magniſqꝫ ꝯuuijs ⁊ ſūptibus ſūptuoſis apꝑatibꝰ violentiꝰ vtū