Capitulū .V.Fo. IXX.
morerēt̉ ex quoꝝ iniuria mater deceſſit. Sed ẜmalios ī punitōem inceſtꝰ viua defoſſa fuit. De aūtveſte dicebatur dea telluris qͣſi inſtās. quia terraineternū ſtat. Et ip̄a eadem dicebat̉ dea ignis. qꝛignis inuenit̉ in terra. Et qꝛ de igne nil naſcitur:ideo dicebatur virgo. dea veſtalis: qꝛ virgo nongenerat: ⁊ ſibi dedicate tenebātur ad ſeruandamvirginitatem. Et hoc numen non effigiabat̉ .ſ. inſtatua vt alia ydola. qꝛ ignis nō poteſt effigiari:ſed cōſeruabat̉ ignis cōtinuo in templo eius. quēaliqua ex illis virginibus lignis appoſitis nutriebat. Et qꝛ ſemel fuit extinctus: virgo illa q̄ cuſtodiebat fuit ꝯbuſta. Expoſitos aūt paruulos Romulū ⁊ remū lupa aluit. Sed hos fauſtulus paſtor armenti regij iuxta ripam tyberis inueniensad acrālarantiā vt ait Helimandus vxorem ſuaꝫdetulit. Que propter pulcritudinē et rapacitateꝫcorporis luxurioſi lupa a vicinis appellabat̉. vn̄ad noſtrā vſqꝫ memoriā cellule meretricuꝫ lupanaria dicūtur. Hij aūt Romulus ⁊ remus adultifacti cū latrones a rapina pecoꝝ ſubmouerēt. Rmus a latronibus captus numitori tanqͣꝫ latro offertur. quē cū cōſpiceret repente fauſtulus cū romulo ſuꝑuenit. factaqꝫ conſpiratōne amuiū occidūt. numitorē reſtituentes in regno. Dicūtur aūtromulus ⁊ remus filij martis. qꝛ fuerunt bellicoſvel qꝛ in templo martis geniti: nō tn̄ ex eo ſed exſtupro. ¶ Et vt ex cronicis habet̉ temꝑibꝰ achaꝫregis iuda a gemellis romulo. ſcꝫ ⁊ remo roma inmōte auentino ꝯdit̉. Et āno ab vrbe ꝯdita terceRemꝰ a Fabio duce romuli raſtro paſtorali occidit̉. vt a qͥbuſdā dr̄ ꝓcuratione romuli vt ſolꝰ regnaret vn̄ ſolꝰ ī regnū ſb̓limat̉. Hiero. roma ſiml̓duos reges habere non potuit ⁊ patricido dedicatur. vij. q. j. In apibus. Eodem temꝑe fertur ſibillam eritheā claruiſſe ẜm Auguſti. de ciuita. decuius dicūtur eſſe verſus. Iudicij ſignū tellus ſudore madeſcet ⁊cͣ. q̄ multa p̄dixit de xp̄o. Fuit exgo cōdita roma ſi hoc fuit tꝑe ezechie anno quarte etatis. cccxxxv. Et ab initio mundi ter milleſimo. ccxxiij. ẜm ꝯputationem Hiero. Sed ẜm lxx⁊ bedam q̄ cōmunius tenetur. quater milleſimodringenteſimoquinquageſimoſeptimo. Si autēanno achas cōdita fuit ẜm alios. modicū an̄ fuitqꝛ achas pater fuit ezechie. A captiuitate autemſeu exterminio troye anno. ccccv. ẜm Euſebiū incro. nati ſunt prefati romulus ⁊ remus ¶ Poſtqͣaūt romulus muros ampliſſime ciuitatis cōſtruxit. nec ſufficerent qui cū eo erant ad implendumeā: conſtruxit templū qd̓ dicebatur aſilum. ꝓmittens impunitatem omni fugienti ad ip̄m. vt ſcribit titus liuius in libro primo de origine vrbis. ꝓpter quod cōgregata ē maxima multitudo latronū ⁊ fugitiuoꝝ intra vrbem. Uidens aūt romulus quia vxores nō habebant nec ſine vxoribuspoſſet ciuitas diu ſtare. miſit ad vicinas ciuitatespoſtulans eis dari filias eaꝝ in vxores. Sed ſtatim in prīcipio fuit ciuitas romuli odioſa. Timebant .n. illam multitudinem talium viroꝝ .ſ. latronū. ⁊ contemptui habebantur Romulus ⁊ ſui qꝛpaſtores ⁊ pauꝑes erant. igitur vicini remanda-
uerūt Romulo ⁊ ſocijs. ꝙ ſicut aperuerāt aſilumviris volentibus ad ſe confugere: ita aperirent ⁊mulieribus ⁊ ſic vxores acciperent quia filias ſuas eis dare nolebant. Romulus autem hec audiens diſſimulato animo quaſi negocium iſtud mētem ſuam non tangeret. cenſuit deo conſo. i. conſiliorum .i. ludos circenſes celebrandos. ⁊ procurauit diuulgari vt multi vicinorum cōfluerent adſpectaculum illud. Inſtantibus autem huiuſmodi ludis ordinauit Romulus vt de ſabina q̄ eratciuitas prope romam cum venirent mulieres adſpectandos ludos. quilibet ſibi raperet vxorem.quā vellet quod ⁊ factum eſt. Poſtmodum verocum patribus illarum puellarum qui volebant īiuriam ſuam vlciſci ⁊ filias ſuas reaſſumere: Romulus cum ſuis bella geſſerunt. Sed parētes earum ſtatim poſt raptum filiarum ſuarum cū fordida veſte lacrimantes. circuibant ciuitates vicinas. querelis ſuis de iniuria eis facta concitātescontra romanos. Et qͣꝫuis maior pars raptarumeſſent de ſabinis. erant tamē ⁊ alie aliarum ciuitatum vicinarum. ⁊ primo hac de cauſa moti cinnēſes magnū impetum fecerunt in agros romanoseos deuaſtādo. Sed diſperſos per agros Romulus cum ſuis denicit. ducem eorum occidit ⁊ ciuitatem ipſorum cepit. Poſtea cruſcumeni belluminferentes Romanis victꝭ ſunt. Nouiſſime bellūgrauius a ſabinis romanis illatum ē. ⁊ primo cōgreſſu arcem capitolij capiunt. Nam cū filia ſpurij tarpei qͥ p̄erat arci capitolij egreſſa eēt ad hauriendum aquam. Tituſtarius princeps ſabinorūoccurrens cum ſuis. promiſit puelle dona ſi in arcem introduceret. qui īegreſſi nō perpendentibꝰromanis interfecta puella occuparunt arceꝫ: ⁊ poſtera die cum romanis congrediūtur. hoſtiliū ducē exercitꝰ roͣnoꝝ ⁊ exercitū roͣnoꝝ vſqꝫ ad portāpalatij veterē fugāt. Sed Romulus cum ſuis fecit votum ioui de conſtruendo ei templo: vt ſuusexercitus a fuga deſiſteret ⁊ ad reſiſtendum ſe fimaret. Quod faciēs exercitus romuli cepit fortiter dimicando contra ſabinos eſſe ſuperior. Tūcſabine mulieres que rapte fuerant ſparſis crinibꝰ⁊ ſciſſis veſtibus inter acies ip̄as ⁊ tela volantiamedias ſe ingerunt ex vna parte rogando parentes: ex alia viros ne ſanguine nephando ſoceri etgeneri ſe reſpargerēt. Sicqꝫ mouēt animos vtrūqꝫ. Qui facto ſilentio duces federa componunt⁊ vnam ciuitatem ex duabus faciunt. ⁊ imperiuꝫromam eſſe conferunt: ⁊ ſabinos quirites nūcupari volunt. ¶ De morte Romuli ſic narrat Titus liuius. Cum apud capree paludem recenſeret exercitum. ſubito orta eſt ingens tēpeſtas cuꝫtonitruo. ⁊ Romulus de ipſo nimbo coopertusſublatus eſt a conſpectu cautionis. nec poſtea viſus ē ꝓpter qd̓ a multitudine dicebat̉ vel credebat̉ in deū tranſlatus. Aliqͥ tamen dixerunt eumfuiſſe tunc patribus odioſum ⁊ ab eis diſcerptū.Sed opinionem eius de ipſius deificatione confirmauit quidam nomine Iulius proculus. aſſerens ſibi romulū apparuiſſe in via ⁊ iā deū factūmulta mādaſſe. Et ſic habitꝰ eſt ꝓ deo Romulus