¶ Capitulū IIIIFo.LXIII
Inſanire omnes dicimus: et tn̄ oēs curamus ellebro. his ip̄is quos vocamꝰ inſanos: et ſuffragum et iuriſditionē cōmittimꝰ. ¶ Dicūt ſtoyci inquit Seneca li. de bn̄ficijs. Nihil pōt ad malosꝑuenire qd̓ ꝓſit īmo qd̓ nō noceat. Quecūqꝫ em̄illis ꝯtingūt: ī ſuā naturā vertūt. Ideo nec beneficiū dare pn̄t: qm̄ nēo pōt qd̓ nō habet dare. hecqͣꝫuis ita ſint: tn̄ acciꝑe quedā malꝰ pōt q̄ beneficijs ſil̓ia ſunt. qͥbus nō redditꝭ ingratꝰ erit. Sūtem̄ animi bona: ſunt corꝑis: ſunt fortune. primaa ſtulto et malo ſubmouent̉. pypatetici ꝟo qͥ felicitatꝭ humane lōge lateqꝫ terminos ponūt aīuntminuta bn̄ficia ꝑuentura ad malos: q̄ qui nō reddit ingratus eſt. Nobis aūt nō placet eſſe beneficia q̄ animū nō ſūt factura meliorē. Cōmoda tn̄eſſe illa ⁊ expectāda nō negamꝰ. Idē Sene. vij.de beneficijs. Dicitis o ſtoyci oīa ſapientis eſſe.Quō gͦ pōt aliqͥs dare aliquid ſapiēti ſi oīa eiusſunt. Sed nihil ꝓhibet qͥd et ſapiētis eſſe et eiusqui poſſidet. In re ciuili oīa regis ſunt. et tn̄ illaquoꝝ ad regē ꝑtinet vniuerſa poſſeſſio: in ſingulos dn̄os deſcripta ſunt. dare tn̄ regi ⁊ donū ⁊ pecuniā poſſumꝰ et mancipiū: nec tn̄ dare de ſuo dicimus. ad regē em̄ ptās oīm ꝑtinet: ad ſingulosꝓprietates. ¶ Idem in eodē. Nos ſtoyci quedāp̄cipimus vltra modū. vt ad verū ⁊ ſuū redeātCū dicimꝰ ille dati beneficij meminiſſe nō debet.hec volumꝰ intelligi: p̄dicare nō debꝫ nec iactarenec grauis eē. Quotiens tibi parū fiducie in hisquibꝰ imperas eſt. amplius exigendū eſt. qͣꝫſatiseſt vt p̄ſtet̉ qͣꝫtū ſatis eſt. In hoc oīs yꝑbole extēditur. vt ad verū mēdacio veniat̉. Nūqͣꝫ em̄ ſperat yꝑbole quātū audet: ſed incredibilia ſuadetvt ad credibilia ſed magna ꝑueniat. hec ille. Sꝫnotandū qd̓ apl̓s ait. Dn̄s nō indiget nr̄o mēdacio. Et Augꝰ. xxij. q. iij. primū ait ad ſalutē ſempiternā nullus ducēdus eſt opitulāte mendacioIdē ſeneca ſi ꝓmiſeris alicui te daturū benefciū ⁊ poſtea ſcieris eū eē malū: dabis an nō? ſi facies: ſciēs peccas. das em̄ cui nō debes ſcꝫ malo.Si negas. et hoc mō peccas. ꝓmiſiſti em̄ et hocmō ꝯſcīa nr̄a titubat et ad illud ſtoyci ꝓmiſſum.Nunqͣꝫ ſapientē ꝯſilijs ſuis penitere nec vnqͣꝫ emendare qd̓ fecerit nec mutare ꝯſiliū. Nō mutatſapiēs ꝯſiliū oībus his manētibꝰ q̄ erāt cū ſumeret. Ceterū ad oīa cū exceptōne venit. ſcꝫ ſi nihilinciderit qd̓ impediat. Imprudētiū em̄ iſta fidicia eſt: fortunā ſpondere ſibi: ſapiēs vtrāqꝫ ꝑtemeius cogitat. Tunc fidē fallā. tūc incōſtantie crimen audiā ſi cum oīa eadē ſunt q̄ ꝓmittente meerāt nō p̄ſtitero ꝓmiſſum. Oīa em̄ eſſe debēt qufuerūt cum ꝓmitterē: ad hoc vt preſtare tenear.Itē augꝰ. li. xiiij. de ciui. dei. ait. Quas grecieupatias latine aūt cicero cōſtantias vocat: ſtoci tres eſſe voluerūt ꝓ tribꝰ ꝑturbationibꝰ in aīoſapiētis. ꝓ cupiditate voluptatē: ꝓ leticia gaudiū: ꝓ metu cautionē. ꝓ egritudine vero vel dolore quā nos ambiguitatis vitāde cauſa triſticiamaluimꝰ dicere: negauerūt poſſe eē aliqͥd in aīoſapientis. Uoluntas quippe inquit appetit bonūqd̓ facit ſapiēs. Gaudiū ꝟo de bono adepto eſt.
qd̓ vtiqꝫ adipiſcit̉ ſapiens. Cautio deuitat malūquod debet ſapiens deuitare. Triſticia porro qꝛde malo eſt quod iam accidit: et nullū malū extimant poſſe accidere ſapiēti: nihil in eius animopro illa poſſe eſſe dixerūt. Apud nos aūt nō tamquerit̉ vtrum pius animus iraſcat̉ qͣꝫ vnde iraſcatur. Nec vtrum ſit triſtis: ſed quare ſit triſtis.Nec vtrum timeat: ſed quare timeat. hec Augꝰ.¶ Stōycorū quoqꝫ credit̉ eſſe illa ſentētia inqͥtUincen. ſpe. hiſto. li. vj. ca. xxxiij. Qui vnā virtutē habet: habet omnes. et qͥ vnā nō habet: nulam habet. Similiter de vicijs dicunt. qui vnumhabet habere oīa. hoc tn̄ de vicijs nō eſt verū. cūet vicia aliquādo ſibinuicē ꝯtrariant̉. ⁊ cōtrariamutuo ſe expellunt. Nec eodē tꝑe ſimul ſe cōpatiuntur in eodem. ſicut auaritia et prodigalitaset huiuſmodi.Anno philadel .§. X.phi. xv. floruit heraſiſtracꝰ medicus. hic vt legit̉pulſu ꝯgnouit amantē. vnde refert valeriꝰ. ꝙ cūantiochus ſeleuci filiꝰ nouerce īfinito amore correptus eſſet. ab heraſiſtraco medico ſanatus eſtqui pulſum eius modo vegetiorē modo languidiorē ſentiens ẜm acceſſum et receſſum nouerce.id patri indicauit qui chariſſimā ꝯiugem filio cedere nō dubitauit. hec ille. Sꝫ peſſime fecit vterqꝫ. ¶ Anno philadelphi. xxix. regnauit in ſyriaantiochus qui vocabat̉ theos. ⁊ regnauit annisxv. hic vt ait hiero. ſuꝑ danielē aduerſus philadelphuꝫ bella geſſit qͣꝫplurima. totiſqꝫ babiloniset orientis viribus cōtra eum dimicauit. Uolēsautē Ptolomeꝰ philadelph̓. poſt multos annosmoleſtum finire certamē. filiā ſuam noīe bernicēantiocho vxoreꝫ dedit. Qui de priore vxore lacdice duos filios habebat. Seleucū ſcꝫ qui ꝯgnominatus eſt gallinicus: et alterū antiochū. induxitqꝫ eam ad peleuſiū et infinita auri ⁊ argēti milia dotis noīe accepit. Antiochus ergo bernicemcōſortem regni habere ſe dicens ⁊ laodicem lococōcubine. Poſt multū tempus amore laodice ſuperatus eam cum liberis ſuis reduxit in reginā.Que metuēs ambiguū viri animū. ne bernicemreduceret: virū ſuum ꝑ miniſtros veneno interficit. bernicem autē cum filio qui ex antiocho natꝰerat ycadioni et gener antiochie principibus occidendā tradidit. filiūqꝫ ſuum maiorem ſeleucūgallinicū in patris loco regē cōſtituit. Porro demorte eius antiochi narrat valerius maximus.ꝙ hoc modo celata fuerit. Regi inquit antiochovnus ex equalibus et ip̄e regie ſtirpis noīe arthemo per quā ſimilis fuit. quē laodice vxor antiochi interfecto viro diſſimulandi ſceleris in lectoper vim quaſi ip̄m regeꝫ egrū collocauit. Admiſſumqꝫ vniuerſum populū et ſermone eius et vultu cōſimili fefellit. Crediderūtqꝫ homines ab antiocho moriēte laodicē ſibi ⁊ natos eiꝰ cōmendari. ¶ De hoc philadelpho rege egipti. dicit hiero. ſuper daniel̓. ꝙ apud grecos habitus eſt orator ⁊ ph̓s. tanteqꝫ potētie fuiſſe narratur: vt ptolomeum patrem vinceret. Narrant hiſtorie eum