¶ Capitulū VI.Fo. .XXXV.

Ecce dies vener̄t ⁊ ſtatuam dauid meſſiā iuſtumUnde patet ꝙ ꝓphetia iſta loquit̉ de meſſia xp̄oEt ſequit̉. Et hoc eſt nomē qd̓ appellabūt eū dn̄siuſtus. noſter. vbiponit̉ nomen dn̄i thetragramaton in hebreo: ponit̉ in chaldaico dn̄s. Et non diibi vocabit ſꝫ vocabūt ſeu appellabūt eum. Et ſicrefert̉ ad ip̄m meſſiaꝫ thetragramaton. Conſiderandū eſt etiam ꝙ ſacra ſcriptura multipliciter fuit ſcripta. Uno mō pure hebraice ſicut primo tradita eſt: quo ad vetus teſtamentū .ſ. ſermone hebraico ⁊ literis hebraicis. Alio modo fuit ſcriptahearaice ſed nō pure. ſermone .ſ. chaldaico ſed literis hebrarcis: qꝛ hebraicum ⁊ chaldaicum ſuntydiomata ꝓpinqua eundē numerū litteraꝝ habētia: q̄ litere qͣꝫuis diſcrepent in figura: tn̄ ꝯueniūtin ſono ⁊ virtute. vt dicit Hiero. et ideo vnū ydioma pōt facilius ſcribi ꝑ literas alterius. hoc ergo modo multi ſcripſerūt vetus teſtamentum: etmaxime ionatha filius Oziel. cuius ſcriptura itaeſt autentica apud iudeos. ꝙ nullus eſt auſus etꝯtradicere. ꝓpter hoc in libris notabilibꝰ hebreorum ponit̉ hebraicū purum ī vna colūna: ⁊ chaldaicum ſcriptuꝫ ab iſto ionatha in alia columnaliteris hebraicis. et vtunt̉ iudei chaldaico quaſiꝓ expoſitōne. quia aliqua q̄ ſunt multū obſcurain hebraico puro clarius ponuntur ⁊ quaſi exponunt̉ in ipſo chaldaico. Et ideo illa tranſlatio eſtmultū valens ad hmōi. fuerunt em̄ peritiſſimi invtraqꝫ lingua vt refert ioſephus li. xij. antiquit.tum. Ipſi aūt nō ſemꝑ tranſtulerūt de verbo adverbū: ſed aliqn̄ ⁊ frequenter ſenſum ex ſenſu mutantes aliqͣ vel occultantes ex induſtria q̄ potuiſſent eſſe cā erroris ptolomeo regi egypti. ¶ Cūꝑ tranſlatōeꝫ. lxx. et chaldaicā ꝯuincant̉ iudei ꝙmeſſias ſit deus. querūt aliqui eoꝝ aliud ſubterfugiū. dicentes ꝙ qͣꝫuis meſſias noīetur deꝰ: nontn̄ erit ſed purus hō licet ſanctiſſimus ſit et maiormoy. Sed hoc eſt impoſſibile: qꝛ ſi permitteret ſevocari nomē dn̄i thetragramaton ⁊ nō ſic eſſet .ſ.verus deus re: ſed nomine tm̄: incurreret peccatum blaſphemie. vnde non eſſet ſanctiſſimus ſedmalus.De lege aūt eua §. II.gelica danda dicit̉ hiere. xxxj. Poſt dies illos debo legem meā in viſceribꝰ eoꝝ: ⁊ in corde eoꝝ ſcribam eā. ⁊ ero eis in deū ⁊ ipſi erūt in ppl̓m. Anteiſta verba immediate ſupra dicit dn̄s feriam do.mui iſrael ⁊ domui iuda .i. ꝯuerſis ad fidem ex illis gentibꝰ fedus. nō ẜm pactū qd̓ pepigi cum patribus eoꝝ in die qͣ apprehendi manū eoꝝ vt educerem eos de terra egypti pactū qd̓ irritum fecer̄thoc erit pactū qd̓ feriam cū domo iſrael. et ſequitur qd̓ ſuprapoſitū poſt dies illos ⁊cͣ. hanc auctoritatem hieremie inducit apl̓us ad hebreos. viij.ad oſtendendū teſtamentū nouū ſuccedere veteri ⁊ legem littere mutataꝫ in legem ſpūs. vt illa legalia ſeu ceremonialia ſpūaliter nō lr̄aliter impleantur. Facit gͦ mentōnem ꝓpheta de duplici federe ſeu pacto qd̓ dn̄s fecit cum hominibus. Primū fecit cuꝫ antiqͦ ppl̓o iſrael: ſcd̓m cū ppl̓o xp̄iano

Ubi ſciendū ꝙ fedus dicit̉ a feda porta: qꝛ ſicut īpactis antiquoꝝ patet: aīal in mediū faciētiū papactū adīuicē trucidabat̉. ⁊ effūdēdo ſāguinē edicebatur: ſic fundat̉ ſanguis eius qui hoc pactūviolauerit. ſic fecit moyſes quando fecit fedꝰ ſeupactū cum ppl̓o iſrahelitico poſt egreſſionem deegypto. Naꝫ acceptū ſanguinē vituloꝝ occiſoꝝ īſacrificiuꝫ: lecta lege aſperſit de ipſo ſuꝑ ppl̓m: dicens. hic eſt ſanguis federis qd̓ pepigit dn̄s vobiſcum ſuꝑ cūctis ſermonibꝰ iſtis: vt habet̉. xliiij. cide illo etiā ſanguine aſꝑgebat̉ velum qd̓ erat ante tabernaculū. qd̓ occultabat q̄ erant intra vt archa ⁊ hmōi. Fecerūt gͦ iſtud pactuꝫ cū deo obſeruandi illam legem inqͣꝫtum erat ſub figura ẜ nonſeruauerūt illud pactu qd̓ erat in figura nec etiaꝫin figurato. Figurabat̉ em̄ ꝙ ſanguinē xp̄i fīgurati in vitulo ⁊ agno reciperēt. tm̄ in velamine fguratū ꝑmanentes: non adintra myſteria clauſapenetrantes. Iſte ſanguis xp̄i vere effuſus qui īmedio mūdi trucidatꝰ eſt: eſt fedꝰ int̓ nos ⁊ deumnẜm: vt timeamꝰ eū ⁊ ſeruemꝰ eius mādata. Qd̓pactū ꝑ ſanguinē xp̄m ꝯfirmatū ſi trāſgreſſi fuerimus: ſic trāſgreſſoris ſanguis effundet̉. qꝛ ei̓naⁱiter trucidabimur. Si gͦ dn̄s nouū pactū cū hominibꝰ dꝫ facere vt hic Hieremias dic̄: oportet ꝙ pactum antiquū irritū ab hoībus factum remoueatipſe deus: vt nouū in hoībus magis preualendoꝯſurgat. Illud pactum .ſ. legis antique in durislapidibus ſcriptū fuit. qꝛ dure natōi dabat̉ iudeorum: hoc aūt fedus .ſ. noue legis in cordibꝰ carnalibꝰ. nō attramento vel ſtilo viſibili: ſꝫ ſpūſancto ꝯſcriptū eſt. ẜm illud ezech̓. Auferā a vob̓ corlapideum ⁊ dabo vobis cor carneuꝫ. vn̄ ꝓphetaſubiūgit. poſt dies illos .ſ. veteris legis vel incarnatōnis. paſſionis. reſurrectōis ⁊ aſcenſionis: dabo legem meā .ſ. ſpūſſancti. q̄ data eſt in cenaculoapl̓is. primo in die penthacoſtes in viſceribꝰ eoꝝnō in lapidibꝰ: ſꝫ in intimis penetralibꝰ: ⁊ ī cordeeoꝝ ſcribam eā. Ubi nota ꝙ lex iſta dicit̉ ſcriptain viſceribꝰ ⁊ in corde. qꝛ lex iſta euāgelica hꝫ illuminare ⁊ afficere hoīem. ⁊ iō merito dr̄ in viſceribus .i. affectōnibꝰ. ⁊ in corde. i. rōne. Et hͨ ſūt duetabule in qͥbus ſcripta ē lex noua in interiori hoīevt corde credamꝰ et affectu amemꝰ. vn̄ credētes⁊ amantes legem ſpūſſancti in corde recipientesſunt vere timentes ⁊ honorantes deum. propterquod ſequit̉ qd̓ ſubinfert̉. Ego ero eis in deum ⁊ipſi erunt mihi in populum .ſ. peculiarem qui habeat deum ſibi appropinquantem. Et quia iſtalex euangelica eſt firmata ⁊ ſtabilita: nec alia ī mūdo ei ſuccedit vt quidam heretici dixerunt. Ideoſubdit. Si defecerint leges iſte coram me: tunc etſemen iſrael deficiet vt non ſit gens corā me. Cuꝫtamen dicat chriſtus non preteribit generato hecdonec omnia fiant Luce. xxj. ſcilicet que eueniredebent ante finale iudicium. ¶ Ꝙ deꝰ mutet ſententiam in ꝓmiſſis flagellis vel ꝓſperitatibꝰ. ẜmꝙ hō mutatur de bono ad malū ⁊ econuerſo. vnde dic̄ dn̄s hiere. xviij. Repēte loqͣr adu̓ſꝰ gētē etadu̓ſus regnū vt eu̓taꝫ ⁊ eradicē ⁊ deſtrua illd̓. ſipenitentiam egerit gens illa a malo ſuo: agam ⁊

E 5