Primus

De his que vi me.

tū reuocari: man. quate. p̄dicto. R.cū integritate reſtituas vniuerſa.¶ Clemens tertius.¶ Qui terrore laicorū electioni de ſe facte renūciat ſi renunciatio iuramento vel fide firmata nōſit reimini ad qd̓ electꝰ erat prefici poterat.¶ D aures noſtras te ſignificā¶ Itē ꝑuenit ꝙ electꝰ qͥdaꝫ in plebanū cuiuſdā eccl̓ie ad terroreꝫ laicorūª renūciauit electioni q̄ de ipſofuerat̉ a clericis vno excepto vnanimiter celebrata: ⁊ infra. Tue igiturdiſcretioni pn̄tibꝰ innoteſcat ꝙ renunciatio facta ad terrorē laicorūniſi forte iuramētoᵇ vel fide īterpoſita ſit cōfirmata non impedit qͦ minus is qͥ renunciauit eccl̓ie: ad cuiꝰregimē prius erat electus preficiatur eidem. ¶ Innoc. iij. decano ⁊ſubdiaco. lincon.¶ Qui per metū qui cadere potuit in conſtantēvirum beneficio ſuo renūciare iurauit ⁊ renūcialud repetere poterit.¶ Daudientiā nr̄am mgr̄o gu.¶de cheuel. ſignificāte ꝑuenit:ꝙ cum eccl̓iam de cheuel. canonicefuiſſet adeptꝰ: ⁊ aliquādiu pacificepoſſediſſet: grauiſſimo tandē meturegis: ꝙ eam reſignaret iurare coa

etus eā in eoꝝ ad quosᶜ pertinebatmanibꝰ reſignauit. Quia vero quevi metuſue cāᵈ fiunt carere debentrobore firmitatis: man. qua. ſi eundē ad reſignationēᶠ ꝯſtiterit vobisper talē mētū fuiſſe coactū qͥ potuerit ⁊ debuerit cadere in virū cōſtantē: nō obſtante iuramēto p̄dicto qͦnon ad repetendūᵍ ſed ad reſignādūʰ ſolūmodo tenebatur p̄fataꝫ eccleſiam ei reſtitui faciatis.¶ Idem vidron̄. archiep̄o.¶ Excōicatus non eſt qui abſolute coactus excōicato cōmunicat ſecꝰ ſi coactio fuit ꝯditiōalisAcris eſt canonibus: ⁊ infraDiſtinguimꝰ aūt vtrū is quicōmunicat excōicatis ſit inuitus ꝑcoactionēˡ aſtrictꝰ aut ꝑ metū inductus. In primo caſu talē non credimus excōicationi teneri: cuꝫ magispati ꝙͣ agere videat̉. In ſcd̓o licetmetus attenuetᵏ culpa: qꝛ tamē nōeā prorſus excludit cū ꝓ nullo metu debeat quis mortale peccatū incurrereᵐ excōicatōnis labe credimꝰinquinari.Idē marſil. ⁊ agaten̄. ep̄is.¶ Metum paſſum nō ſubuenitur ſi non fuit ta

virū q̄ ſolus excuſat. ff. e. metū. Uel dicas ꝓut ꝯſueuit exponi matrimoniū ſit firmū ⁊ ſtabile ꝙ illud verbū ſit: nō ponit̉ p̄ceptiue ſed cōſultiue. ⁊ ſic. c. illud inter cetera loquit̉ de cōſilio tm̄. vel metꝰ nō fuitꝓbatus. Itē ⁊ dos ꝓmiſſa ꝑ mētū vel ſoluta nō tenet. qꝛ eſt acceſſoria ad matrimoniū. ff. e. ſi mulier. §. ſi dos. vbi dicit̉ ꝙ ſi dos ꝑ mētūꝓmittat̉ nō naſcitur obligatio. Itēin rebꝰ eccl̓ie ē ſpāle ꝙ nō tenet traditio vel ꝓmiſſio viuramētū factuꝫ ꝑmētū de rebus eccleſie. xv. q. vi. c. i.de iureiur. ꝑuenit.qꝛ etiā ſi ſponte p̄latꝰ res eccl̓ie traderet: nō tenet traditio ſine ſolēnitate. de qͣ cauet̉ .xij.q. ij. ſine exceptiōemulto fortiꝰ nō tenet traditio de rebus eccl̓ie facta ꝑmetū: nec iuramentū ſuꝑ hoc factumqꝛ ſi nō tenet principale nec acceſſorium. C. de leg. nōdubiū. ⁊. jͣ. de forocōpe. ſi diligenti.Itē ⁊ in voto. qͥavotū ꝑ mētū factūnō tenet. sͣ. eo. ꝑlatū. qꝛ votū res eſtvoti ⁊ non p̄cepti⁊ liberum eſt arbitrium in vouendoal̓s nō eſt votumxxxiij. q. i. integritas. ⁊. jͣ. de voto licet. ⁊ voluntariū militē ſibi elegit xp̄s. coactū autēſibi auctionat̉ diabolus. xv. q. i. non eſt. Itē nō tenet iuriſdictio permētū extorta. ff. de iudi. l. ij. i. reſponſo. Item auctoritas tutoris ꝑ metum extorta nulla eſt. ff. de aucto. tu. l. i. §. vlt. In oībus alijs caſibustenent q̄ per metū fiunt. vt dictū eſt. dū tamē talia ſint que ſine interitu ſalutis eterne ſeruari poſſint. Alij dicūt cōtra ꝙ ea q̄ per metuꝫ fiunt non tenēt ipſo iure. Arg. l. ff. eo. l. i. vbi dicit̉ qd̓ mētu factū eſt ratū nō habeo dicit p̄tor. ſed illud nō eſt verū: īmo potius ꝯtra innuit̉ex verbis illis. qꝛ qd̓ non eſt ratū haberi nō pōt. Ber.O aures. laicoꝝ. talis renunciatio nō tenet etiā ſi ſponte fieretqꝛ non eſt facta in manu p̄lati. vt. sͣ. de renun. admonet. ⁊. jͣ. eo. c.ꝓxi. ⁊. c. qd̓ in dubijs. vbi de hoc. Arg. xvij. q. i. gonſaldus. tn̄ ſi ſpōte renunciaſſet quo ad ſe bene teneret: ſꝫ quo ad ſuperiorē nō. vt no.n illa. quod in dubijs. ⁊ ar. sͣ. de renun. ſuper hoc.b ¶ Iuramento. gͦ ſi iuramentū interueniſſet vt fides interpoſita fuiſſet ꝙ vlterius nō repeteret nō pōt eā repetere iuramēto vel fide obſtante: qd̓ pōt ſeruari ſine interitu ſalutis eterne ⁊. jͣ. e. cū dilectꝰ. jͣ. deiureiurā. ſi vero. ⁊. xxij. q. iiij. ſi aliqͥd. ſic. jͣ. de reſti. ſpol̓. accepta. ar. cōtra. jͣ. de reſti. ſpo. c. ij. sͣ. de renun. cū inter. p. ⁊ sͣ. eo. abbas. So. qͥdaꝫdicunt ꝙ hoc qd̓ hic dicit̉ ⁊ in ſimilibus ſignatis ius cōe eſt. qd̓ dicitur in cōtrarijs diſpenſatio eſt. ſed ex lr̄a nō colligit̉ diſpenſatio. Illa decre. jͣ. de reſti. ſpol. c. ij. nō cōtradicit: qꝛ in alio caſu loquit̉: quiaaliud eſt repetere qd̓ ꝑ metū tradidit vl̓ renūciauit. vt hic. ⁊ sͣ. c. ꝓxi.⁊. jͣ. c. ꝓx. Aliud ē repetere reſtitutionē eiꝰ qͥ fuit ſpoliatꝰ. vt dictū ē. sͣ.d̓ renun. ſuper hoc. ⁊ illa decre. cū inter. p. nō ꝯtradicit. qꝛ ibi nō agitex prima ſua inſtitutione. illa decreta. abbas. non cōtradicit. quia ibiiurauit ſolūmodo abrenunciare ⁊ renunciauit: ſed non iurauit ꝙ nōrepeteret. Sed hic dicit papa ſi iuramentū interueniſſet in renūciatione ſcꝫ ꝙ non reciperet illā prelationē tunc non poſſet prefici illi eccleſie ꝓpter iuramentū qd̓ poteſt ſeruari ſine interitu anime. ſed nōnegatur quin prefici poſſit ꝓbato metu ſuperioris officio imploratoẜm ꝙ fecit ī illa decre. abbas. ⁊ ſil̓ibꝰ. Et ſic nō ꝯtradicūtꝯͣria ſignata. Excuſat em̄ metus ſtupri ſiue ſtatus verberis atqꝫ necis. ff. e. egoputo. ⁊. l. nec timore. iſti quidem. §. i. ⁊. ij. ⁊. iij. Item metus ſubſtantie

ſue. sͣ. c. proxi. Ber.D audientiā. ad quos alias non teneret reſignatio. sͣ. de renun. admouet. ⁊. c. qd̓ in dubijs. ⁊ sͣ. c. ꝓxi. ar. vi. q. iij. deniqꝫ.d ¶ Cauſa. olim ita dicebat̉. qd̓ vi metuſue cauſa geſtū eſt: ratuꝫ non habeoUis em̄ fiebat mentio ꝓpter neceſſitatē cōtrariā ſpontanee voluntati. ſedhodie detracta eſt vis mētio. ideo .ſ. quia qd̓ fit viarroci: id metu quoqꝫ fieri videt̉. quia vis includitin ſe mētū: ⁊ eſt ſuperiꝰ admetum. ff. eo. l. i. ⁊. ij. Et dicitur vis impetus maiorrei cui reſiſti non poteſt. ff.eo. l. i. ⁊. ij. vi dico. cōpulſiua que inducit actioneꝫqd̓ metus cau. vt. l. p̄dictꝭ⁊ nō expulſiua. qꝛ illa īducit interdictuꝫ vnde vi derebus īmobilibus tantū⁊ de his que īmobilibꝰ coherent: nec ablatiua in rebus mobilibꝰ que īducitactionē vi bonoꝝ raptorū circa mobilia tm̄. ff. devi ⁊ viar. l. i. §. ſi fundus.⁊. §. ij. ⁊ inſti. vi bo. rap. §ſed nedū. nec etiā turbatiua q̄ inducit interdictumvti poſſidetis in rebꝰ īmobilibus: ⁊ in rebus mobilibus interdictuꝫ vtrobi.cū duo ſe poſſidere contēdunt. nec īquietatiua queinducit interdictuꝫ qd̓ viaut clā. vt cū quis non ſinit alium vti re ſua quietevel curare vel alia facere.vel qn̄ alter eo inuito vultaliqͥd edificare in ſuo: veliam forte edificauit. Nec diſtinguitur in hoc interdicto iuſte vel iniuſte fecerit. ff. qd̓ vi aut clam. l. i. metus autē eſt inſtantis vel futuri periculi mētis trepidatio. ff. e. l. i. Et no. ꝙ licet nō ſit neceſſariū periculū p̄ſens eſſe: tamē exigitur mētū eſſe preſentē ſaltē ꝓ futuro periculo. Nō em̄ ſufficit ſuſpicari eāinferendā. ff. eo. metū .i. rn̄. ⁊ dicitur metus qꝛ mentē tenet.e ¶ Debent. qualiter hoc intelligat̉ dicit̉. sͣ. e. abbas.f ¶ Ad reſignationem. Nota ꝙ licet metus interueniſſꝫ in preſtatione iuramenti vel alicuius ꝓmiſſionis: ſi poſtmodū in reſignatione vel ſolutiōe nōinterceſſit metus. qꝛ ſponte poſtea renunciauit vel ſoluit non pōt repetereꝓxima em̄ violentie turpitudinis cauſa ſublata eſt. C. eo. ti. l. ij. ff. de condi.ob tur. cauſam. ſi ob turpē cauſam. ⁊ sͣ. e. perlatum. in fi.g ¶ Repetendū. sͣ. eo. ad aures. arg. cōtra. vbi obſtat iuramentū. Nō eſt cōtra. quia ibi iurauit ꝙ non repeteret: vt ibi dictum eſt. hic iurauit tantū reuūciare: ſed non iurauit ꝙ non repeteret.b ¶ Reſignandū. ſed quid ſi iuraſſet non repetere. Reſpondeo tunc non repeteret. C. ſi aduerſus ven. l. i. ⁊. jͣ. de iureiuran. ſi vero. ⁊ sͣ. e. abbas. Papavero ex officio ſuo mandabat illū reſtitui ad denunciationē ſibi factaꝫ. jͣ. deiureiuran. ad noſtrā. Et ille idem nō obſtante iuramento poſſet hoc denunciare pape. jͣ. de iureiuran. quēadmodū. poſſet etiā impetrare abſolutionemiuramēti. ſicut fit in vſuris. jͣ. de iureiur. ex adminiſtratiōis. ⁊ in hͦ dolū facere nō videt̉: qͥ fraudem ⁊ dolū excludit. ff. de le. ij. cū pater. §. titio. in fi.Acris. per coactionē abſolutam. xlv. di. de iudeis. ⁊. l. diſ. preſbyterosi. q. i. cōſtat. cum magis pati ꝙͣ agere videat̉. vi. di. teſtamentū. ſicut necvalet teſtamentū vbi teſtes inuiti detinētur. ff. qui teſta. fa. poſ. qui teſtamēto. §. vlti. ⁊ tutor ſi per vim detentus ſit non valꝫ quod agitur: īmo dormiēti comparatur. ff. de aucto. tu. l. i. in fi.k ¶ Attenuet. hic metus attenuat peccatū. ij. q. i. in pͥmis. qn̄qꝫ nullo modoexcuſat. de conſe. di. iiij. eos. ⁊. xi. q. iij. quiſquis metu.l ¶ Excludit. Minor tamen cauſa excludit eam. Arg. xi. q. iij. quod predeceſſor anteceſſor. ſed illud eſt indultum a iure: ⁊ eis poſſumꝰ participare in hisque ad ſalutem animarū illoruꝫ pertinent. nec incurrit quis excōmunicationem licet alia incidenter proponantur vt magis ꝓficiant. jͣ. de ſent. excō. cūgluntate. ⁊. c. reſponſo.m ¶ Incurrere. ſimile. xxxij. q. v. ita ne.