Druckschrift 
Decretales : Mit der Glosse des Bernardus Parmensis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Liber

ne diuerſas cōſtitutionesᵇ ⁊ decretales epl̓as predeceſſoꝝ noſtroꝝ in diuerſa diſperſas volumina/ quarū alique propter nimiā ſimilitudinēq ⁊ q̄dam ꝓpter cōtrarietatemᵈ: nōnulleetiā ꝓpter ſui ꝓlixitatē cōfuſionē inducere videbant̉ (alique vero vagabāturᵉ extra volumina ſupradicta/ q̄tanꝙͣ incerte frequēter ī iudicijs vacillabant: ad cōmunē ⁊ maxime ſtudentiū vtilitatē per dilectūᶠ filiū fratrem raymundū capellanū ⁊ penitētiariū noſtrū illas ī vnū volumen re-

ſecatisᵍ ſuperfluis duidimꝰ redigendas (adijcientes cōſtitutiones nr̄as⁊ decretales epl̓as per quas nōnulla que in prioribꝰ erant dubia declaranturʰ Volentes igit̉ vt hac tm̄ cōIpilatiōe vniuerſi vtant̉ in iudicijsᶠ etin ſcholis: diſtrictius prohibemꝰ: nequis p̄ſumat aliā facere abſqꝫ auctoritate ſedis apoſtolice ſpeciali.De ſūma trinitate k Fide catholicaInno. iij. in cōcilio generali. Tractat de trinitate et ip̄iꝰ oꝑibꝰ de fide ⁊ articulis fidei ⁊ d̓ ſacr̄is eccleſie vbi ēt īterẜit d̓ ordīe.

colere: ⁊ ius ſuū vnicuiqꝫ tribuere. xij. q. ij. cū deuotiſſimā ⁊ per hoc ꝙ dicitur vnicuiqꝫ: dat̉ intelligi qual̓r dēat ſe habe̓ erga ſuꝑiorē: parē: ⁊ ſubditūb Cōſtitutiones cōſtitutio eſt quā pͥnceps facit proprio motu (ecretalisiſtola eſt qn̄ redet ad cōſultationē. jͣ. de ſen. excom. ſi concubine.c Similitudinē. idēcit imꝑator: ⁊ eandē cām aſſumit. C. de nouo. co.copo. in. iij. cōd Cōtrarietateꝫ. ⁊ ideoꝯpilatio antiqua nō fuilegitime ordinata: qꝛ nulla contrarietas dꝫ eſſe iniure. C. de ve. iu. enu. l. tāta. §. cōtrariū (deo in preſenti compilatiōe nulluꝫdebet cōtrariū reperiri.e Uagabant̉. quas videbitis per titulos collocatas. iſte non erāt in antiqua cōpilatione. ⁊ ſuntiſte. jͣ. de ſer. non or. miramur. jͣ. de biga. a nobis.⁊ ita de alijs.f Per dilectū filiū frēmraymundū. ⁊ recte ⁊ ordinate. debent em̄ taliter cōpilari decretales: vt ordo tempoꝝ ipſaꝝ ex illaꝝ cōpoſitione ⁊ diſpoſitōne clareſcat primis in pͦloco poſterioribus ī ſcd̓o ponēdis. vt. C. de no. co. compo. in. pͥma cōſti. inprin. qd̓quidē ſeruat̉ in pn̄ti cōpilatione: ſed in antiqua non. ⁊ qui eas cōponūt nō ſolū debent eſſe glorioſi doctrina legū: ſed experientia rerū: vt. Ceo. ti. conſti. ij. vn̄ per ordinationē iſtius compilationis ſcietis: quis illoꝝoꝝ tempore conſtitutiones concilia decretales edita ſunt: preceſſit.g Reſecatis. pōt ergo dn̄s papa derogare cōſtitutionibꝰ p̄deceſſoꝝ ſuorū: nō obſtante ꝙ par in parē nō hꝫ imperiū. ff. de arbi. l. nam magr̄atus Eeſt rō: qꝛ eadē ꝑſona cenſet̉ cū eo cui ſuccedit. ⁊ nemo pōt ſibi hāc legē imonere: ne liceat ſibi a pͥma volūtate diſcedere. ff. de leg. iij. l. ſi quis in pͥn.h Declarantur. jͣ. de regula. ſtatuimus. que exponit illa conſulti.i In iudicijs. ſic ergo videt̉ ꝙ omnibꝰ decretalibꝰ iſtis vti poſſumꝰ in iudicijs: qꝛ indefinita equipollet vniuerſali. xix. di. ſi romanoꝝ. ⁊. jͣ. d̓ priuileqꝛ circa. ⁊. ff. de ẜui. ſi cui. ff. de ſer. vr. pre. l. ſi ẜuitꝰ (ita nō eſt hic aliqua indulgentia ſiue diſpenſatio: qd̓ falſum eſt: īmo multe ſunt ⁊ indulgentia nōdebet attrahi ad cōſequētiā. vij. q. i. petiſti: ⁊ īſti. de iu. na. §. plane Dicasꝙ ꝓpter vnā decretalē vel duas aut plures nec plus nec minꝰ eſt Et eſt ſi.de cōſe. di. ij. reuera. vbi dicit ꝙ oēs illi qui māducauerūt de māna illo: qd̓pluit filijs iſrael in deſerto mortui ſunt: ⁊ tn̄ caleph ⁊ ioſue nō fuerūt mortui in deſerto: īmo intrauerūt terrā ꝓmiſſionis. lxxvi. di. ieiuniū. ⁊ ita modicū quid nō nocet. nā modica res nō inducit ſimoniā. jͣ. de ſimo. ⁊ ſi qōnes.(ar. ꝯͣ: qꝛ pro modica re dat̉ actio futti. xiiij. q. vlti. c. vlti. ⁊ pro ſex ſolidis tātū cōmittit̉ ſimonia. jͣ. de fimo. ex tue frat̓nitatis. ⁊ ꝓ vna gallina cōmittit̉furtū. inſti. de rerū di. §. gallinarū Sol. dic in talibꝰ affectꝰ ⁊ intentio committentis cōſiderat̉. vel dicas qd̓ dicit in ſcholis: refert̉ ad decretales illaſque cōtinent indulgentiā ſiue diſpenſationē: qꝛ ille debent legi in ſcholis:vt per doctrinā ſciat̉ vbi ⁊ qn̄ ſit diſpenſandū. que vero ius cōmune cōtinent referunt̉ ad vtrunqꝫ: qꝛ illis vtimur in iudicijs ⁊ in ſcholis. Si verodecretalis aliqua de cetero inueniat̉ extra compilationē iſtā: quid fiet. teneqd̓ dicitur. jͣ. de fide inſtru. c. paſtoralis. Hic precipit papa vt tantum haccompilatione vniuerſi vtantur. Quid erit ſi aliqui vellent vti ⁊ legere priorem: dico ꝙ illi eſſent excōicandi qui faciūt cōtra mandatū pͥncipis. jͣ. demaiori. ⁊ obe. ſi quis ⁊ xxv. q. i. generali.Eſumma trinitate ⁊ fide catholica Qm̄ om̄e qd̓ nō eſt ex fide pctm̄eſt. xxviij. q. i. §. i. ad roman. xiiij. ⁊. jͣ. de p̄ſcrip. qm̄ om̄e ⁊ ordo noſtre reꝑaratiōis a fide ſumpſit exordiū: ideo de fide catholica pͥmo eſt agendū. Etqꝛ in fide primo inſtrui debemus: vt ſic ad baptiſmum creduli veniamus.de conſecra. diſtin. iiij. ante baptiſmum. (idendum eſt ergo quid ſit fidesꝓut hic accipitur ⁊ quot modis accipiatur fides. ⁊ quot ſint ſpecies fidei⁊ quot articuli quot premiū credentiū: ⁊ que ſit pena nō credentiū. Fidesem̄ multis modis dicit̉ Dicit̉ fides qn̄qꝫ idem qd̓ ſacr̄m baptiſ. xlv. diſt.de iudeis: ⁊. jͣ. de bap. ⁊ eius effect. debituꝫ. Utē dicit̉ fides caſtitas thori.xxvij. q. ij. cōiuges: ⁊. jͣ. de iureiuran. quēadmodū. ⁊ eſt vnū de tribꝰ bonismatrimonij. e. cā. ⁊ qōne. omne itaqꝫ Itē dicit̉ fides ſecuritas ſiue pactuꝫ.q̄ etiā hoſtiſeruanda eſt. xxiij. q. i. noli. Itē dicit̉ fides qn̄qꝫ cōſcientia. jͣ. dereſti. ſpo. litteras. ⁊. jͣ. de preſcrip. qm̄ om̄e qd̓ nō eſt ex fide: id eſt ex cōſciētia. de pe. di. iij. ad fi. di. §. Itē illud ambroſij. Itē dicit̉ fides credulitas: ſecundū quā credimꝰ id qd̓ nō videmꝰ. fides em̄ eſt de re non viſa. de pe. di.iiij. in domo. vnde etiā dicit̉: fides nō hꝫ meritū cui humana ratio prebet

exꝑimentū Itē d̓r fides ꝓmiſſio. inſti. de rerū di. §. vendite Itē aliomo dicit̉ fides collectio articuloꝝ: vt hic ⁊. xxiiij. q. i. hec eſt fides preterea ⁊ ī pſalmo d̓r: hͨ eſt fides catholica quā niſi ⁊cͣUtē d̓r fides eqͥtas in actionibꝰ cōſiderata. inſti. de actio. §. actionū. quedā ſunt bone fidei: quedā ſtricti iuris Fides vero ſic deſcribit̉ ab apl̓o in epl̓aad hebreos: prouhic ſumit̉. fides eſtſubſtātia rerū ſꝑrandarum argummentū nō apparentium ⁊ dr ſubſtātiaſperandarum rerū.qꝛ ſperare debemꝰqd̓ dictū ē a ꝓphetis eē futurū (argumētū nō apparentiū dicit̉. qꝛ ꝑ prophetias iam cōpletas debemꝰ hr̄e argumentū .i. ꝓbationē nō apparentiuꝫde futuris cōplendis .ſ. de die iudicij ⁊⁊ d̓ fine mūdi. Sꝫ vid̓ꝫ ꝙ dffiinitio iſta nō ſit bna qꝛ ꝟa diffinitio cōuertibilis dꝫ eē cū ſuo diffinito. ſꝫ hͨ nō eſt cōuertibilis qꝛ ſpes ſil̓r eſt ſubſtantia ſperandarū rerū/ vn̄ videt̉ inferendūꝙ fides eſt ſpes qd̓ eſt falſuꝫ Itē hͨ diffinitio vid̓r loqui tm̄ de futurꝭcū fides ſit tam de pn̄tibꝰ ꝙͣ de preteritis ⁊ futuris eo ꝙ hꝫ ſe ad oīaad preterita. qꝛ credendū eſt chriſtū fuiſſe natū ⁊ paſſum (ad pn̄tia qꝛcredendū eſt ꝙ ipſe ſit qui in altari qͦtidie cōficitur ſ ad futura qꝛ credere debemꝰ ip̄m venturū ⁊ iudicaturū viuos ⁊ mortuos ⁊ ita videt̉eſſe inſufficiēs iſta diffinitio. ⁊ licet diuerſa tꝑa cōprehendat vna tn̄fides eſſe vid̓r Un̄ ſatis pōt dici ꝙ nō eſt vera diffinitio: ſꝫ q̄dā notificatio fidei ab apl̓o dicta Pōt aūt magiſtralit̓ diffiniri. Fides ēvolūtaria certitudo abſentiū infra ſcīam ⁊ ſupra opinionē cōſtitutaSciētia em̄ hꝫ cognitionē fides vero nō ¶Un̄ dicit auguſtinꝰ. fideseſt credere qd̓ nō vides. de pe. di. iiij. in domo. Spēs autē fidei ſuntdue vna eſt formata. quā habēt bōi ⁊ ſancti eſt ⁊ alia īformis quāhabēt mali ⁊ etiā demōes ⁊ infideles ⁊ exn̄tes ī mortali pctō ⁊ fideseoꝝ caret forma. Prīa eſt virtus a qua dicunt̉ fideles qͥcunqꝫ baptiſant̉ de cōſe. di. iiij. ꝙ apud. ⁊ talis fides dicit̉ informata charitate.(Un̄ ſic pōt diffiniri fides ē qͣlitas qua qͥs credit qd̓ diligit. charitasdignior eſt penes quā cōſiſtit om̄e meritū. ⁊ eſt fons viuꝰ: cui nō cōicat alienus .ſ. a fide. jͣ. de regu. lꝫ in fi. ⁊ de pe. di. i. oīs qui nō diligit. §itē vt chriſtꝰ ait. Un̄ dicit̉: fides noſtra eſt virtꝰ quā charitas comitat̉ n̄ dicit aug. fides q̄ per dilectionē oꝑatur eſt fundamentū omniū virtutū .i. q. i. cū paulus. ⁊ apl̓s ita diffinit: hec eſt fides que ꝑ dilectionē operat̉: de pe. di. ij. §. item ſine charitate. ⁊ nō ea q̄ demonuꝫeſt: qͣ credūt ⁊ ꝯtremiſcūt DDe fide informata charitate dic̄ Abacuchꝓpheta. iuſtus meꝰ ex fide viuit. Fides noſtra eſt eadē in ſubſtātiacū fide antiquoꝝ vt dictū eſt qd̓ ꝓbat euangeliū. Turbe aūt q̄ precedebant ⁊ que ſequebant̉ clamabāt dicētes. oſanna filio dauid. Diſtant tn̄ in qͣlitate qꝛ qd̓ ipſi credebant de futuro: nō credimꝰ de p̄teritis .ſ. chriſtū natū ⁊ paſſum Principales aūt articuli fidei noſtre ſūtſeptē ſcd̓m ꝙ ſeptē ſūt dona ſpūſſcūī: qͦs qͥlibet xp̄ianꝰ ſcire renet̉ clerici explicite laici implicite ⁊ credere ſicut tenet eccl̓ia Et ſunt hi incarnatio ſiue natiuitas baptiſmꝰ paſſio xp̄i ſiue mors eiꝰ deſcenſusad inferos reſurrectio aſcēſus in celū aduentꝰ eius ad iudiciū de qͥbꝰhabes in pͥma conſtitutiōe firmit̉ ꝓ qbus ioh̓es in apocalipſi legit̉fleuiſſe vbi d̓r. Uidi libꝝ ſignatū ſeptē figillis formā imprimētibusin celo ⁊ in terra ⁊ apud inferos ⁊ nemo fuit dignus aperire librū niſi leo de tribu iuda Scd̓m quoſdā theologos ſunt duodecim articuli fidei ꝓpter duodecim apl̓os qui eadē hora inſtīctu ſpūſſancti ſymbolū cōpoſuerūt. Un̄ dicit̉ ſymbolū a ſyn qd̓ eſt ſimul ⁊ bolꝰ qd̓ eſtmorſellus qꝛ vnuſquiſqꝫ apl̓oꝝ ſuū morſellum .i. partē ſuā appoſuit.Et eſt aliud ſymbolū maiꝰ qd̓ cantat̉ in miſſa in nicena ſynodo ſcm̄ꝓpter grecos qͥ non credebāt ꝙ ſpūſſanctꝰ ꝓcederet ab vtroqꝫ. d̓ cōſecra. diſtin. v. c. vlti. ⁊ penult Eſt ⁊ tertiū ſymbolū Athanaſij qͥcunqꝫ vult. qd̓ cantatur in prīa iſtud pōt appellari qͣrtum ſymbolū ⁊ itaſunt mō qͣtuor ſicut qͣtuor euāgeliſte. Sꝫ veriꝰ eſt ꝙ articuli veri tm̄ſunt ſeptē. de quibꝰ dictū eſt. Premiū ꝟo credentiuꝫ eſt vita eterna.Pena ꝟo nō credētiū eſt gehēna ꝑpetua. iuxta illud. Hec eſt fidescatholica quā niſi quiſqꝫ fideliter firmit̉qꝫ crediderit ſaluꝰ eē nō po-