Druckschrift 
Decretales : Mit der Glosse des Bernardus Parmensis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Liber

ſalis eccl̓ia extraᵐ quaꝫ nullus oīnoſaluat̉: ī qͣ idē ipſe ſacerdos eſt ſacrificiū ihūs xp̄s cuiꝰ corpꝰ ⁊ ſanguisin ſacr̄o altaris ſub ſpeciebꝰᵇ panis⁊ vini veraciter cōtinent̉ trāſubſtantiatis pane in corpꝰ: ⁊ vino in ſanguine ptāte diuina vt ad ꝑficiendū myſteriū vnitatis accipiamꝰ ipſi de ſuoqd̓ accepit ipſe de nr̄o. Et hoc vtiqꝫ/ſacr̄m nemo pōt conficere niſi ſacerdos: qui rite fuerit ordinatꝰ ſecūdūᶜclaues eccleſie: quas ipſe ꝯceſſit apoſtolis: eorūqꝫ ſucceſſoribꝰ ihūs xp̄sSacr̄mᵈ vero baptiſmi qd̓ ad dei inuocationē ⁊ indiuidue trinitatis: videlicet pr̄is ⁊ filij ⁊ ſpūſſancti ꝯſecratur in aqua tā paruulis ꝙͣ adultis informa eccl̓ie a qͦcūqꝫᵉ rite collatū ꝓficit ad ſalutē ſꝫ ſi poſt ſuſceptionē baptiſmi quiſꝙͣ ꝓlapſus fuerit in pcm̄per verā pōt ſemꝑ pnīam reparariNō ſolū aūt virgines ⁊ cōtinētes:verū etiā cōiugatiᶠ per rectā fidē ⁊ oꝑationē bonā placētes deo ad eternā merent̉ beatitudinē peruenire. Pater ⁊ filiꝰ ⁊ ſpūſſanctꝰ vera vnione nō collectiua ſeu ſimilitudinaria ſunt vna eſſentia ſubſtāia ſeu natura cōtrariū ſentientes vt heretici ſuntenſendi niſi ab errore reſipiſcant ⁊ correctioni apoſtolice ſedis ſe ſupponant. Idem in eodem.Amnamꝰ ergo ⁊⁊ reprobamꝰ liVbellū ſeu tractatū queꝫ abbasioachim edidit cōtra magiſtrū petrūlombardū de vnitate ſeu eſſentia trinitatis: appellās ip̄m hereticū ⁊ inſanū ꝓ eo ꝙ in ſuis dixit ſentētijs: qm̄quedā ſumma res eſt pater ⁊ filius ⁊ſpūſſanctꝰ: ⁊ illa nonᵍ eſt generas neqꝫ genita neqꝫ ꝓcedēs vn̄ aſſeritʰ ꝙille nō tam trinitatē ꝙͣ quaternitatēaſtruebat ī deo: videlꝫ tres ꝑſonas:⁊ illā cōem eſſentiā qͣſi quartā manifeſte ꝓteſtās: ꝙ nulla res eſt q̄ ſit pater ⁊ filiꝰ ⁊ ſpūſſanctꝰ: nec eſt eſſentianec ſubſtātia nec natura: ꝙͣuis cōcedat ꝙ pater ⁊ filiꝰ ⁊ ſpūſſanctꝰ ſuntvna eſſentia vna ſubſtātia: vnāqꝫ natura verū vnitatē hmōi nō vera ⁊ ꝓ

priā: ſꝫ quaſi collectiuā ⁊ ſil̓itudinariā eē fatet̉: quēadmodū dicunt̉ multi hoīes vnꝰ ppl̓s ſ⁊ ml̓ti fideles vnaeccl̓ia iuxta illud multibidinis credentiū erat cor vnū ⁊ aīa vna: ꝝ qͥ adheret deo vnꝰ ſpūs eſt cum illo. Itēille qͥ plantatᵏ ⁊ qui rigatꝭ vnū ſunt: ⁊oēs vnū corpᵐⁿ ſumꝰ ī xp̄o. Rurſusin libro regū. ppl̓s meꝰ ⁊ ppl̓s tuusvnuꝫ ſunt. Ad hanc aūt ſua ſnīam aſtruēdā illud potiſſimū verbū inducit qd̓ xp̄s de fidelibꝰ inquit in euangelio: volo pater vt ſint vnūⁿ ī nobisſicut ⁊ nos vnūᵈ ſumꝰ: vt ſint cōſūmati in vnū. Nōᵖ em̄ vt aitq fideles xp̄iſunt vnuꝫ .i. quedā vna res que cōisſit oībus. ſꝫ hoc mō ſunt vnuꝫ .i. vnaeccl̓ia ꝓpter catholice fidei vnitateꝫ.Etande vnū regnū ꝓpter vnionē indiſſolubilis charitatis. quēadmodūin canonica Iohānis apl̓i epl̓a legitur. qꝛ tres ſunt qui teſtimoniū dantin celo. paterᶜ ⁊ filiꝰ ⁊ ſpūſſanctꝰ. ⁊ hitresᵍ vnū ſunt Statimqꝫ ſubiūgit̉. ettres ſunt qui teſtimoniū dāt ī terraᵖſpūsᵛ aqua ⁊ ſanguisˣ. ⁊ hi tres vnūſunt. ſicut in qͥbuſdā codicibꝰ inuenitur Nos aūt ſacro approbāte cōcilio credimꝰ ⁊ cōfitemur cuꝫ petro ꝙvna q̄dā ſūma res ē īcōprehēſibil̓ qͥdē ⁊ īeffabilis q̄ v̓acit̉ ē pr̄ ⁊ filiꝰ ⁊ ſpirituſſanctꝰ. tres ſimul ꝑſone ſac figillatim q̄libet earūdē ⁊ iō in deo ſolūmodo trinitas eſt nō qͣternitas/ qꝛ q̄libet triū ꝑſonaꝝ eſt illa res. videlicꝫſubſtātia. eſſentia. ſeu natura diuinaq̄ ſola eſt vniuerſoꝝ principiuꝫ. p̄terqd̓ aliud īueniri nō pōt. ſ illa res nōeſt generāsᵇ nec genitaᶜ nec ꝓcedēsſed eſt pater qui generat/ ⁊ filiꝰ qͥ gignit̉. ⁊ ſpūſſanctꝰ qͥ ꝓcedit. vt diſtinctiōes ſint in ꝑſonis ⁊ vnitas in naturaᵈ Licet igit̉ aliꝰ ſit paterᵉ aliꝰ filins: alius ſpūſſanctꝰ nō tn̄ aliud ſꝫ idqd̓ eſt pater eſt filius ⁊ ſpūſſctūs idēoīno. vt ſcd̓m orthodoxāᶠ ⁊ catholicā fideꝫ cōſubſtātiales eſſe credant̉.Pater em̄ ab eterno filiuꝫ generādo

m Extra quā. xxiiij. q. i. qm̄ vetus. Sacrificiū. de conſe. diſt. ij. necmoyſes. vn̄ dicit̉. Rex ſedet in cena turba cinctꝰ duodena. Se tenet ī maDicit aug. de carne btē marie. Carnē accepit: ⁊ eāgnibus: ſe cibat ipſe qdē carnē ad māducn dedit ad ſalutē. de cōſe. di. ij. acceſſerūt iudei. ẜ hͦfuit figuratum in ꝑſona dauid: de qͦ d̓r. Ferebat̉ dauid manibꝰ ſuis. vt ibidicitur. B.b Sub ſpēbꝰ panis. hͦex cā ſtatutū fuit vt ī aliaforma ſumeret̉ ꝓpter horrorē. vn̄ d̓r. Niſi qͥs manducauerit corpꝰ meū ⁊ biberit ſanguine meū ⁊cͣ. audito hoc ꝟbo ſcādalizatiſunt diſcipuli: ⁊ dixeruntdurꝰ eſt hic ſermo. de cō.di. ij. pͥma. de hͦ ſacr̄o tradit̉. jͣ. de celebra. miſſa. cūarthe. Scd̓m claues. no. hicꝙ nō pōt cōficere corpꝰxp̄i: niſi fuerit ordinatꝰ informa eccl̓ie.d Sacr̄m ꝟo baptiſmi.hic eſt ſcd̓s articulus quvltīo ponit̉. ⁊ h̓ exprimit̉forma baptiſmi quā ſeruat eccl̓ia. de cō. diſt. iiij.firmiſſime. ⁊. jͣ. de baptiſ.eiꝰ effectu maiores. Aquocūqꝫ. a quocunqͣꝫ gͦ bapriſmꝰ cōferat̉ informa eccl̓ie ratū eſt. vt. i.q. i. ꝙ quidā. ⁊ de cō. diſ.iiij. a qͦdaꝫ. ⁊. c. romanosiiij. q. i. §. ſed iſtud.f Coniugati. (no. ꝙ tresſunt ordines ī eccl̓ia dei:ſ. virgines: ꝯtinētes ⁊ cōiugati. Ep̄s em̄ plꝰ amatvirgines ꝙͣ alios: qꝛ ſpōte tribuūt qd̓ ſibi nō fuerat īperatuꝫ. Cōtinētes.etiam plus deo placēt ꝙͣcōiugati: qꝛ non expedithoī ad regna celeſtia tendēti acciꝑe vxorē: vt. xxxiij. q. v. tunc ſaluabit̉ ⁊ eaſunt ī nr̄is officijs gratiora: q̄ cū liceret nō impendere: tn̄ cā dilectionis impēdimꝰ. xxviij. q. i. iā nūcAmnamꝰ (nō eſt generans adiectiue tenet̉ .i. nō generat: licet ſiterſona generans.h Aſſerit .ſ. ioachim.i Qd̓ ille .ſ. petrus Et qui plantat .ſ. prelicando. Et qui rigat. baptizando ī epl̓a ad corīthiosm Unū corpꝰ. vnionecharitatis ⁊ ſpū. de cō. di. iiij. queris a me. n Ut ſint vnū .i. eiuſdē volūtatꝭ. o Nos vnū .ſ. vnione nature. p Nō em̄. hic rn̄det ꝯciliuꝫauctoritatibꝰ ioachim. q Ait .ſ. ioachim. r Pater ⁊ filiꝰ ſpat̓ dedit teſtimoniū deitatis: qn̄ dixit. Hic eſt filiꝰ meꝰ dilectꝰ in qͦ mihi bn̄ complacui: ip̄m audite. Filiꝰ dedit teſtimoniū deitatis: qn̄ in mote trāſfiguratus potētiā deitatis ⁊pem eterne btītudinis on̄dit Spūſſanctꝰ dedit teſtimoniū: qn̄ ſuꝑ baptizatū in ſpē colūbe reqͥeuit: vel qn̄ ad inuocationemnoīs xp̄i corda credētiū impleuit. s Et hi tres vnū .i. indifferētes quoad dandā gr̄am vel vnū .i. vniꝰ ſubſtātie vel eſſentie. ¶¶ In terra .ſ. ꝙxp̄s fuit ho. jͣ. de cele. miſſa. in quadā. v Spūs .i. humana aīa quā e

miſit in paſſione. x Sanguis ⁊ aqua. q̄ fluxerūt de latere xp̄i:vt in decre. pre. in quadā. ⁊ fuit ꝟa aqͣ ⁊ nō aqͣticꝰ humor: vt quidaꝫheretici mētiunt̉. a Et hi tres vnū ſunt. nō natura eiuſdē ſubſtātie: ſꝫ cooꝑatiōe eiuſde myſterij: qꝛ ſpūs ꝑ adoptionē nos filios deifecit aqua fecit nos filios dei ꝑ ablutionē baptiſmi ſanguis ꝑ redēptionē gratie.b Nō eſt generāsi. nō generat. ſꝫ ē ꝑſona generans.c Nec genita. nota ad intelligētiā ꝑſonaꝝ ī trinitate ꝙnominū quedā ſūteſſentialia qͣdā perſonalia quedā notionalia.entialia ſunt qͥ in ſingulari numero dicunt̉cōgrue de tribꝰ perſonis figillatim: vtdeꝰ bonꝰ deꝰ iuſtꝰeternꝰ: oīpotēs ⁊ ſimilia. In pl̓ali ꝟonumero incongruedicūt̉ iuxta illd̓ Athanaſij. ⁊ nō tresdij: ſꝫ vnꝰ eſt deus.Perſonalia ſunt q̄ſupponūt ꝑſonā: etin ſingulari numero tm̄. vt pr̄ ⁊ filiꝰ ⁊ſpūſſanctꝰ (Notionalia ſunt q̄ notātdiſtinctionē in ꝑſonis: vt generās generata ⁊ ꝓcedens.Iſta notionalia cūveniūt adiectiue dicunt̉ tm̄ de ꝑſonis⁊ nō de eſſentia ſꝫqn̄ tenent̉ ſubſtantiue: tūc dicunt̉ taꝫde eſſentia ꝙͣ de ꝑſonis. vn̄ hͨ ꝓpoſitio ſimpl̓r eſt vera:pr̄ eſt generās: ſiuehͨ dictio generanstēat̉ adiectiue: ſiueſubſtātiue Si aūtdicat̉ ſubſtātia diuina eſt generās: ſihͨ dictio gn̓ans teneat̉ adiectiue falſa eſt: qꝛ vellet notare diſtinctionē indiuina eſſentia Siteneat̉ ſubſtantiueꝟa eſt: qꝛ tūc eſt ſenſus: ſubſtātia diuina eſt gn̓ans .i. ꝑſona q̄ gn̓at. (vn̄ noīaiſta gn̄ans/ genita⁊ ꝓcedēs adiūcta noībꝰ ꝑſonaꝝ diſtinctionē notāt ꝑſonaꝝ iūcta vero cū noībꝰ iſtis ſubſtātia: natura ſeu eſſentia diuina tenent̉ ſuſtiue ⁊ notāt eēntiā tm̄. d Natura. hͨ eſt illa ſumma res quā dixitmagiſter petrꝰ. Alius pr̄ aliꝰ filiꝰ. diſiūctiua ſiue ꝑtitiua noīa.vt vnꝰ aliqͥs aliꝰ duo ⁊ ſil̓ia. Aliqn̄ ſignificāt eēntiā. aliqn̄ nō. noīaꝑtitiua iūcta cū noībꝰ ꝑſonalibꝰ/ ⁊ nō eēntialibꝰ in maſculino ⁊ feminino gn̓e notāt diſtinctionē ī ꝑſonis. pr̄ eſt vnꝰ filiꝰ eſt aliꝰ Mat̉ etfiliꝰ ſunt duociūcta ꝟo noībꝰ eēntialibꝰ. ita ꝙ eis innitant̉ eēntiamnotant. vt pr̄ eſt vnꝰ deꝰ pr̄ ⁊ filiꝰ ſunt vna eēntia. In neutro ꝟo geuere tm̄ eēntiā notāt. Pat̓ ⁊ filiꝰ ſunt vnū .i. vna res: ⁊ iō optime dic̄