Liber IIIIQuod cū eo qui in al. po.

ab homine. ⁊ hoc dicit. Cū eo quoqꝫ ⁊c̄. Adhuc ponit dn̄s Iuſt. nobis aliud exemplūact. in quo exemplo nō ſemꝑ ꝓſequimur ſolidū. ſed aliquando minus ſolido. pone ꝙhabebam debitorem qui ceſſit bonis. deinde tamē ad pinguiorem fortunam deuenerit intendo ꝯtra eum actionem vtilem quemihi ante bonoꝝ ceſſionem competebat directa. condemnabit̉ ne in iſta actione ſcd̓ainſolidum. Reſpondet ꝙ nō ſed inqͣꝫtuꝫ facere poteſt. Inhumanū em̄ eſſet ꝙ de poſtea acquiſitis inſolidū ꝯdemnaret̉. hͦ d.Qd̓ cum eo qui in aliena poteſtate eſt negociū geſtum eſſe dicet̉.Upra vid iſtis de natura oīm actionū que naſcunt̉ ex contractibusque fiunt cum eis qui ſunt ſui iurꝭModo aūt vult tractare de actionibꝰ quenaſcunt̉ ex cōtractibus eoꝝ qui ſunt in poteſtate noſtra. ⁊ ideo ſubijcit̉ hic rub̓. Qd̓cū eo ⁊c̄. Et ſubaudi ꝙ rub̓. iſta de negocio.ſic ſimil̓r. ff. ſb̓audit̉. Quia tn̄ ſuꝑius. Supra titu. ꝓximo. §. ſi quis cū parente. tractatum eſt de actione de peculio que dat̉ contra parentem vl̓ dn̄m pro contractu factocum filiofa. vl̓ cum ſeruo ſed nō plene ⁊ ꝓpterea dicit in hoc loco ꝙ de ea vberius tractare ꝓponit ⁊ act. inde ſumpta tractat de oīnegocio qd̓ geſtum eſſe dicet̉ cum eis qͥ innoſtra poteſtate ſunt. Dicit ergo ſiue cū filiofa. ſiue cum ſeruo negocium geſtum ſit.ꝙ in omnibꝰ fere eadem natura ſeruat̉. ⁊ ſine oubio in quolibet articulo poſſemꝰ tractare ⁊ exemplificare de ambobus. quia tamē in his duobꝰ eadē fere natura intelligit̉ne verboſa fiat diſputatio ſermonē noſtruꝫin ꝑſonam ſerui ⁊ dn̄i dirigimus. Et idemintelligamus in ꝑentibus ⁊ liberis. ⁊ de hͦtractabimus infra. eo. §. illud ꝓprie. ar. eiusquod dicit̉. opus eſt vt de hac actione. Alias materia ⁊c̄. Uoluerūt quidam dicere ꝙhoc verbum de peculio eſt ꝓprium nomenactionis. nos contra ſed ſunt adiectionesvt notat̉ in fine huiꝰ. §. Si igit̉ iuſſu domini ⁊cͣ. Supra dictū eſt ꝙ tractandum eratde act. ſine adiectionibꝰ actionū que competunt ꝓpter negocia geſta cum ſeruis ⁊ filijſfa. Uideamus igit̉ primo de illa actione q̄cōpetit ꝓpter negociū geſtū cuꝫ ſeruo iuſſu

dn̄i. Dicit igit̉ ꝙ ſi aliquis iuſſu dn̄i cū ſeruo contrahat cum dn̄o contraxiſſe videturEt ideo contra dn̄m competit ei actio inſolidum cum hac adiectione ꝙ iuſſu ⁊ inſolidum. Fidem em̄ dn̄i ſequi videt̉ qui eiusiuſſu cum ſeruo cōtraxit. Simil̓r poſſet poni exemplum in filio cum quo iuſſu patriscontractum eſt. ſed ne verboſa ſit verboruꝫdiſputatio. Idem intelligas in filio ⁊ patrequod dicit in ſeruo ⁊ dn̄o. Eadem rōne pretor ⁊c̄. Uidiſtis duas actionū adiectiones īſolidum. adhuc preter illas duas adiectiones pretor ꝓponit alias duas. Quaruꝫ vnavocat̉ exercitoria ⁊ alia inſtitoria. ⁊ primoponit exemplum de exercitoria dicēs ꝙ tūccompetit exercitoria cum dn̄s nauis ſiuenauta qui exercitor dicit̉ ſeruū ſuum magiſterio nauis ꝓpoſuit. ⁊ cum ſeruo illo cōtractum fuerit. Dat̉ em̄ tunc contrahenti contra dn̄m nauis act. exercitoria inſoliduꝫ cūprepoſuerit eū inſolidum ⁊ qͣꝫqͣꝫ litera in ſeruo ſuo loquat̉. idem̄ tamᶻ intelligas in ſeruo alieno vel libero hom ne magiſterio nauis prepoſito ſi cum eo contractū fuerit eiꝰrei gratia ad quā prepoſitus fuerit ⁊ ſic trahit exercitoria nomē ſuū ab ip̄o dn̄o nauisqui alium prepoſuit alicui negocio qui exercitor dicit̉ ſed inſtitoria econuerſo trahitnomen ab eo qui certo negocio preponit̉ qͥexercitor appellat̉. ⁊ hoc dicit. Inſtitoria ⁊cͣ.Supra vidiſtis quando locum habet exercitoria adiectio. Modo videatis quādohabet locum inſtitoria. ⁊ certe habet locumcū quis preponit ſeruuꝫ taberne aut alicuinegociationi ⁊ cum eo contractū fuerit eiꝰrei gratia cui preponit̉. Tūc em̄ dat̉ acti. cōtra eum ex eo contractu cum hac adiectiōeinſtitoria. Qui aūt a dn̄o preponit̉ inſtitorappellat̉. hoc dicit. Iſtas duas actiones ⁊c̄.Fupra dixiſtis ꝙ locum habet exercito. ſiue inſtito. cū ſeruū ſuū naui vel taberne vl̓alteri rei ſicut certe negociatōni dn̄s prepoſuerit. Iſtas duas actiones pretor reddit ⁊donat. ⁊ ſi dn̄s ſeruū alienū vl̓ liberum hominē alicui negociatōni prepoſuerit quiaeadem ratio equitatis in eo caſu inuenit̉ hͦdicit. Introduxit ⁊c̄. Preter predictas actiones ꝙ iuſſu exercito. ⁊ inſtito. adinuenitadhuc pretor aliam adiectionem que vocatur tributoria ⁊ habet locum hec adiectio