Libel L L

IIIIDe actionibus

⁊ actioni inheret ⁊ vna cū actōne perit. ff. d̓eo qd̓ cer. lo. l. in bo. fi. C. depoſiti. l. iiij. Terciū officiū eſt meꝝ. ⁊ eſt illud quod deſeruitſiue inheret actiōibꝰſtricti iur. ⁊ quibuſdaꝫarbitrarijs Sed dn̄e in qͦ differt ab officiomercēnario. Frater rn̄deo. Mercēnariū deneceſſitate fit. qꝛ hͦ exigit natura actiōis cuideſeruit. Merū aūt nō ex neceſſitate fit. ſedex ſolo iudicis metū vt qͣſi libeꝝ ſit ei. ſcꝫ facere vl̓ nō vt dicūt quidā. ⁊ ꝓ eis facit. §. infra eo. p̄terea. ſꝫ hoc videt̉ falſū. Si em̄ agāꝙ metus cauſa ⁊ reus noluerit parere pͥmeſnīe nō habet neceſſe iudex venire ad ſcd̓aꝫſnīam ⁊ ip̄m ꝯdemnare in quadruplū. ⁊ ſimil̓r oppono de arbitraria loci. ⁊ credo ꝙ ſiiudex hoc nō fecerit poterit ab eo appellari.vn̄ dn̄s Iac. talē dedit dr̄ntiā inter ea. Dixit em̄ ꝙ officiū iud. mercēnariū qd̓ eſt ī bofi. iud. illud offm̄ exercet̉ ex natura act. Officiū ꝟo meꝝ quod deſeruit ſiue inheret actionibꝰ ſtricti iuris ⁊ quibuſdā arbitrarijs. illud officiū nō exercet̉ ex natura act. ſꝫ ex mero iud. offi. ⁊ hoc ſicuntelligo ẜm eū. illud oſficiū eſt meꝝ a primititia natura actōnis qͥanō imponit̉ aliqua neceſſitas iudici ex natura actōnis regulariter. p̄terqͣꝫ cū arbitraria loci ī qͣ ſola eſt ſpeciale. ſcꝫ ꝙ d̓ natura actionis habeat iudex rōnē loci. Neceſſariūtamē eſt ⁊ nō ſolū voluntariū lꝫ de natura pͥmitiua actōis nō cōpellat̉ iudex illud officiū exercere. ꝑ alias tn̄ leges cōpellit̉. Preterea quaſdā ⁊c̄. Preter actōes de quibꝰ fctāeſt mentio ſupͣ. Adhuc ſcire debetis ꝙ ſūtquedā actōes arbitrarie hͦ eſt ex arbitrio iudicis depēdentes. In quibuſdā em̄ actōibꝰniſi reus actori iudicꝭ officio ſatiſfaciat veluti rē reſtituat cū rei ven. agit̉ vl̓ rem exhibeat cū ad exhibendū agit̉. vl̓ ſoluat cū aliquid certo loco eſt ſoluendū. vl̓ ex noxali cāſeruū cedat cū noxaliter agit̉ ꝯtra ipſū ille qͥſic ꝯdemnat̉ a iudice reus. ſcꝫ ſi nō vult ſatiſfacere ad arbitriū iudicis pōt ꝯdēnari vl̓ad intereſſe vl̓ vt in litē ꝯtra eū iuret̉. ⁊ hͦ dicit lr̄a iſta. Preterea. q. d. Iſte actōnes de qͥbus ad pn̄s tractare ꝓpono nec ſūt bo. fi. nºſtricti iuris. ſicut ille de quibꝰ ꝓximo tractatum eſt. Sed habent aliam quandā naturam ꝑ ſe. ⁊ in hac opinione futrūt quidā antiqui. Alij dicūt ꝙ ſūt bo. fi. ⁊ hoc qꝛ in iſtishabet iudex largas habenas ſic̄ in ꝯtracti-

busⁱ bo. fi. Sed tu dic ꝙ cenſent̉ ſtricti iurꝭcū inter eas que ſūt ho. fi. nō numerantur.Itē videt̉ ꝙ iſta lr̄a vl̓ ex noxali cauſa ſeruūcedat nō innuat ꝙ dn̄s qͥ cōuenit̉ noxal̓r p̄ciſe cōdemnari debeat ad hoc ꝙ ſeruum cedat ꝓ noxa. cū. l. dicat eſtimationē damni eēin obligatōne noxe aut deditionē in liberatione. ff. de re iudi. l. miles. §. aut noxe. Frater intellige ꝙ facta fuit ꝯdemnatio in eſtimatione damni ſꝫ poterat euitare illā damnationē dando ſeruū ꝓ noxa. vnde exponelr̄am. debet ꝯdemnari vl̓ ſic potes dicere ꝙoīa iudicia ſūt abſolutoria adeo ꝙ ſi aliqͥsalicui in veritate debet. x. qui a creditore iniudiciū vocet̉. ⁊ in tali ſtatū ſit ꝙ ꝯtra eumdebeat ferri ſnīa. ſi tn̄ ante ſentētiaꝫ ſolueritillud iudiciū qd̓ debebat eſſe ꝯdemnatoriūmodo erit abſolutoriū. ⁊ ſic intelligo illudverbū. iudicia ſūt abſolutoria. Pone ergoꝙ ſeruus ignorante dn̄o damnū dederit inrem alicuiꝰ ille qui damnuꝫ paſſus eſt agitꝯtra damnū petens ꝙ damnū emendet. certe ꝯdemnabit̉ dn̄s ad eſtimationē niſi anteꝯdemnationē dederit ſeruū ꝓ noxa. Sꝫ ille actiones ⁊c̄. Dixi vobis ꝙ actionū ſtrictiiuris quedam ſunt arbitrar e. Iſtaꝝ em̄ q̄dam ſunt in rem quedā in ꝑſona. Arbitrarie in rem ſunt vtputa publiciana ⁊ ſeruiana. In ꝑſonam ſūt actiones ꝙ metus cauſa ⁊ de dolo actio que eſt arbitraria actio. ⁊act. ꝑ quā petit̉ pec. certo loco ꝓmiſſa. ⁊ actio ad exhibendū: Et in oībus iſtis caſibꝰ⁊ ſil̓ibus ꝑmittit̉ iudici ex bono ⁊ equo eſmare ẜm rei naturā inqͣꝫtuꝫ actori ſatiſſierioportet: ⁊ hoc dicit. Curare debet ⁊c̄. Sup̄dicte ſunt multe diuiſiones actionū adhucponet plures. ſed in pn̄ti. §. dat quendam effectū actionis ⁊ dicit ꝙ ſi quedā actio corāiudice ꝓponat̉ curare debet iudex vt qͣꝫtumpoſſibile eſt ⁊ inqͣꝫtū natura act. hoc patit̉ vtcertam ferat ſententiam. hoc dicit. Sꝫ aliquis agens. In ſuꝑioribꝰ dictū eſt de natura oīm act. nūc aūt nihil aliud intendit legꝭlator oſtendere niſi qualiter abuſores actionū puniant̉. Dicit ergo ꝙ qͦtiēſcunqꝫ actorplus petit in intentōne ſua qͣꝫ ſibi debeat̉ qͦcunqꝫ genere plus petendi cadit a cauſa. h̓eſt rem quaꝫ petit amittit nec ſuccurrit̉ ei d̓facilia pretore ꝑ in integꝝ reſtitu. niſi fuer itminor. Si em̄ minor. xxv. annis aliqua faQ

M