¶ Liber I

De adop. arro.

co tibi ꝙ ille qui ꝑ arrogationē ſibi filiū facere vult. debet plena pubertate. xviij. an. filiū arrogatū vel adoptatū excedere. Itē nōſolū p̄t qͥs adoptare vel arrogare aliquē infiliū ſed etiā in locū nepotis vel neptis. ꝓnepotꝭ vel proneptis p̄t quis adoptare. qͣꝫuisetiā filium nō habeat. ⁊ tam filiū alienū p̄tquis adoptare in locum nepotis qͣꝫ etiā alienū nepotē in loco filij. ſed ſi aliquis in locū nepotis aliquē adoptat qͣſi ex filio adopriuo. aut ex filio naturali quē habet. in poteſtate in eo caſu filius pr̄i adoptanti debetꝯſentire. ne ip̄e nepos ip̄o inuito adoptat̉ſuus heres agnaſcat̉. Si em̄ filius adoptiōi a pr̄efacte ꝯſentiat. tūc mortuo auo iſtenepos adoptatꝰ in ptāte pr̄is ⁊ ſuus heresefficiet̉. ſed licet in hoc caſu ꝯſenſus filij requirat̉. ſecus tn̄ eſt in caſu ꝯuerſo. Nam ſiquus nepotē ex filio natū alij in adoptiōeꝫdederit. non eſt neceſſe ꝯſenſum filij interuenire. Extra caſū nota ꝙ adoptio vel arrogatio regulariter imitat̉ naturam. Iteꝫ nota ꝙ plena pubertas dicit̉. xviij. anno. Iteꝫnota ꝙ ſi filius ē maior ſeu antiquior patreſuo illud habet̉ ꝓ monſtro in natura. vt inglo. Guillermi accurſij. Itē nota ꝙ etiamis .i. ille qui filium nō habet poteſt loco nepotis adoptare. ⁊ hec dicunt̉ in quinta ꝑtevſqꝫ ad illū. §. In plurimis aūt cauſis Ibiadhuc ꝓſequitur iuſti. ꝯuenientias vtriuſqꝫ ſpeciei adoptionis. Pone igit̉ ſic caſum.dicit iuſtinia ꝙ in plurimis ille qui adoptatus vel arrogatus eſt aſſiml̓atur ei qui ex legittimo matrimonio ꝓcreatus eſt. Unde ſiquis eum qui ſui iuris eſt auctoritate principis arrogauerit. vel eum qui in parentispoteſtate eſt non extrancum apud pretorēvel preſidem adoptauit poterit eundem acſi eſſet filius ſuus naturalis ⁊ legittimusalij in adoptionē dare. Et nō ſolum p̄dictain vtraqꝫ ſpecie adoptionis cōmunia ſunt.ſed etiam illud vtriuſqꝫ ſpeciei adoptioniscōmune eſt ꝙ illi qui generare nō poſſuntnihilominus adoptare poſſunt quales ſūtſpadones. Ad hoc tamen generaliter excipiuntur caſtrati quibus natura beneficiūgenerandi denegauit. Caſtrati em̄ adoptare non poſſunt. ⁊ idem eſt in feminis. Femine em̄ neqꝫ adoptare nec arrogare poſſunt. ⁊ hoc ea ratione. quia nec naturales

liberos habent in poteſtate. veruntamē exindulgentia principis ad ſolatium liberorum ꝓ republica amiſſorum eis adoptareꝑmittitur. Extra caſum nota ꝙ filius adoptiuus eſt ſimilis naturali ⁊ legittimo. Ethec in quinta parte vſqꝫ ad illum. §. Illudꝓprium. Hic incipit ſexta ꝑs in qua ſic pone caſum Dn̄e iam vidi in quibus ſpeciesadoptionis ⁊ arrogationis conueniunt etin quibus differunt. Nunquid eſt adhucaliqua differentia inter eas. Reſpondet imꝑator ꝙ ſic. Nam idem eſt ꝓprium et ſpeciale adoptionis illius que ꝑ ſacrum oraculūid eſt per principem ⁊ reſcriptum principisfit. vt ſi ille qui ſe in arrogationem dederitliberos in poteſtate ſua habuerit non ſolūip̄e in poteſtate patris arrogatoris tranſitſed etiam omnes liberi eius quos in poteſtate habet poteſtati arrogatoris tanqͣꝫ nepotes vna cum eo ſubijciuntur. ⁊ hoc fctm̄fuit in ꝑſona Diui auguſti quendam germanicum in filium arrogare volentis. etiſte germanicus nolebat conſentire. vndenon potuit ꝓcedere arrogatio ſua. ſed Diuus auguſtus cuidam nomine Tiberioiniūxit vt ille germanicum arrogaret. quofacto pͥnceps arrogauit Tiberium. et illehabuit tiberium in filium. ⁊ ꝑconſequensgermanicum filium adoptiuum tiberij habuit in nepotem. Et hec dicuntur in ſextaꝑte vſqꝫ ad. §. Apud cathonem. Hic incipit ſeptima ꝑs in qua ſic ponecaſum. Dn̄eiam video quid iuris quando aliquis adoptat liberum hominem. dicatis mihi ſi placet quid iuris eſt ſi aliquis dn̄s adoptauitſeruum ſuum. Reſpōdet imꝑator iuſtinianus dicens. Amice. antiqui referunt ī hoccaſu ſe meminiſſe bene ſcriptis apud cathonem. vt ſi ſerui fuerint adoptati ex hoc poſſe eos conſequi libertatem. Unde vos auctoritate cathonis erudiri illos ſeruos qͦsdominus actis interuenientibus in filiosadoptauerit in conſtitutione noſtra liberos eſſe conſtituimus. licet hoc eis ad iusfilij conſequendum non poſſit ſufficere. Ethec ſunt que dicuntur in ſeptima ⁊ vltimaꝑte vſqꝫ in finem tituli.¶ Quibus modis ius pa. po. ſoluiturOntinuatio iſtius rubrice patꝫ inAhunc modum. Supra tractauit