I
¶ De adop. arro.1bex I
poteſtate ꝑentum ſed ⁊ adoptiui. idcirco d̓adoptiuis hic tractare intēdimus. Et hecin pͥma ꝑte vſqꝫ ad. §. Adoptio aūt. In ſecūda. dn̄e iaꝫ video q̄ rō mouet vos ad tractandū de adop. dicatis ergo mihi ſi placetquot modis fit adoptio. Rn̄det iuſt. ꝙ adoptio ſit duobꝰ modis. ſcꝫ reſcpͥto principisaut imꝑio alicuiꝰ mgr̄atus. Sed dn̄e ponatis mihi exemplū qn̄ fit adoptio reſcpͥtoprincipis. ⁊ in qͦ caſu fit imꝑio mgr̄atus alicuiꝰ. Ad hoc rn̄det iuſti. ꝙ qn̄ aliqͥs adoptat eū qui ſui iuris eſt. tūc neceſſe eſt fieri adoptionē aucͣte ſiue reſcpͥto principis. ⁊ hecſpēs adoptionis qn̄ ille ſcꝫ qui ſui iuris ēalieni ptati ſubijcit̉ primo ⁊ ſpeciali noīe dicit̉ arrogatio. Imꝑio aūt mgr̄atus adopptant̉ illi qui ſūt in ptāte ꝑentū ſiue. obtineant pͥmū gradū liberoꝝ qͣlis eſt filiꝰ ⁊ filia.ſiue inferiorē gradū obtineant. vt nepos neptis ⁊ deinceps. ꝓnepos ꝓneptis. Et hec īſcd̓a ꝑte vſqꝫ ad. §. Sꝫ hodie Hic incipittercia ꝑs in qͣ ſic po. ca. Dn̄e vos dixiſtꝭ mihi. sͣ. ꝙ illi qͥ adoptant̉ ſunt in ptāte. patrisadoptiui. nūquid hoc indiſtincte eſt verū.Ad hoc rn̄. im. di. Amice certe ẜm iura antiqua oēs adoptiui indiſtincte tranſibantin ptātem patris adoptantis. hodie aūt ẜmiura noua ſecus. Nā hodie ſtatutū eſt ī noſtra ꝯſtitutōne cū filiꝰ naturalis a pr̄e ſuonaturali alicui extranee ꝑſone in adoptōeꝫdat̉. ⁊ ſi pater naturalis filiū ſuū naturaleꝫdederit in adoptionē auo filij ſui maternovel etiā ꝓauo materno. uel ſi ip̄e pater natural̓a pr̄e ſuo emācipatꝰ fuerit ⁊ filiū auo velproauo paterno inadoptōem dederit. ī hoccaſu qn̄ iſte filiꝰ dat̉ in adoptōneꝫ alicui deaſcendētibus in linea directa qꝛ in vnaꝫ ꝑſonā ꝯcurrūt naturalia ⁊ adoptionis iuramanet ſtabile ius patrꝭ adoptiui vtpote naturalis cognatōis vinculo cōpulatū ⁊ legittimo adoptōis modo annexū. ⁊ ideo in familiā ⁊ prātē hmōi pr̄is adoptiui amodo efficiet̉. Et hec in tercia ꝑte vſqꝫ ad illū. §. Cūaūt impubes. Hic incipit quarta pars inqua ſic pone caſū. Dn̄e vos dixiſtis mihiꝗꝫilli qͥ ſui iuris ſunt auc̄te principis arrogātur. Pone igit̉ ꝙ ſit aliqͥs impubes ſui iurꝭqui habeat opulentā hereditatē. nunqͥd poterit quilibet indiſtincte auc̄te principis ipſum arrogare ⁊ in ptātem ſuam redigere.
Ad hoc reſpon. imꝑator ꝙ nō. Cū em̄ aliquis impubes arrogat̉ in hoc caſu arrogatio nō indiſtincte .i. nō inconſulte ꝑmittit̉.Sed exquirit̉ cauſa arrogatōnis an ſit honeſta: an ⁊ ipſi impuberi expediat. Item arrogatio fit cū qͥbuſdā ꝯditionibꝰ vicꝫ vt pater arrogatur cautionē cū fideiuſſione promittat. vt ſi ip̄e pupillus arrogatus an̄ pubertatē deceſſerit. reſtituat oīa bona ſua ītegre illis qui ſi adoptio nō eſſet facta ad eiſucceſſionē fuiſſent venturi. Itē nō al̓s poterit iſte pater arrogator iſtū impuberē auctoritate pͥncipis arrogatū emancipare. niſi prius cauſa cognita dignus inuētus fuerit emancipatōne. ⁊ tūc neceſſe hꝫ eideꝫ oīabona ſua reſtituere. Itē ſi iſte pater arrogator iſtū filiū impuberē in teſtamento ſuoexheredauerit. vel inter ip̄os viuos ip̄m ſine cauſa emancipauerit. iubet̉ quartā ꝑteꝫpatrimonij ſui eidē arrogato relinquere p̄ter bona que ad patrē arrogatorē tranſtulit⁊ preterea bona quoꝝ vſufructus poſt arrogationē patri arrogatori acquiſiuit. Extra caſum no. ꝙ aliud eſt adoptare. ⁊ aliudarrogare. vnde adoptare d̓r qn̄ aliqͥs adoptat aliquē qui nō eſt ſui iuris. ſed eſt in poteſtate patris vel alteriꝰ tūc illius qͥ nō ē ſuiiuris dicit̉ adoptio. Sed arrogatio d̓r qn̄aliquiſ adoptat .i. arrogat aliquē qui eſt ſuiiuris. ⁊ qui nō ſubijcit̉ ptāti alterius tūc illius talis dicit̉ arrogatio. ⁊ nota ꝟſus vt īglo. in verbo. arrogatio. No. ꝙ tabellio dicit̉ ꝑſona publica. ⁊ ſic dicit̉ ſeruus reipublice. Et nota qͣl̓r filius arrogatus habet qͣtā partem in bonis patris arrogantꝭ. ſi pater arrogatus euꝫ exheredet ſine cauſa. Ethec ſūt que in quarta ꝑte dicunt̉ vſqꝫ ad illū. §. Minorē natu. Hic incipit qͥnta parsin qua ſic pone caſū. Dn̄e ego ſum quidamiuuenis ⁊ habeo amplū ⁊ magnū patrimonium meū. ⁊ habeo quendaꝫ vicinū valdediſcretū ⁊ prouidum virū iam bene ſexagenariū. cuius conſiliū in multis extitit mihifructuoſum. poſſū ne in ipſum arrogare vl̓adoptare in filiū. nunquid licet mihi hͦ facere. Reſpondet imperator ꝙ non quia certe minor natu maiorē adoptare vel arrogare nō poterit. ⁊ hoc tali rōe. qꝛ adoptio imitat̉ naturam. ſed ꝯtra naturā ⁊ pro monſtroeſſet ꝙ filiꝰ eſſet maior tꝑe qͣꝫ pater. vnd̓ diB 3